ڇپيل
ڪتاب

راحيل ۽ ليا

ٻه ڀينرون پنهنجين ٻانهين جي وسيلي، مردم‌گياهه ۽ ٻار ڄڻڻ جي وسيلي مقابلو ڪن ٿيون، ۽ هر پٽ جو نالو ان جهيڙي تي رکن ٿيون جيڪو هو ڪري رهيون آهن ۽ ان تي جيڪو اسان جي پيءُ ٻڌو. پوءِ يعقوب، گهر وڃڻ چاهيندي، ڌاريدار ۽ ٽِڪيدار ڌڻن جي معاملي ۾ لابن کي چالاڪيءَ سان مات ڏئي ٿو ۽ مضبوط جانورن مان امير ٿئي ٿو.

باب 30.

جڏهن راحيل ڏٺو تہ هوءَ يعقوب لاءِ ڪو ٻار نہ ٿي ڄڻي، تڏهن پنهنجي ڀيڻ سان حسد ڪيائين. يعقوب کي چيائين تہ ”مون کي ٻار ڏي، نہ تہ آءٌ مري ويندس!“

يعقوب راحيل تي ڏاڍو ڪاوڙيو. چيائينس تہ ”ڇا آءٌ اسان جي پيءُ جي جاءِ تي آهيان، جنهن تو کان پيٽ جو ميوو روڪيو آهي؟“

چيائين تہ ”هيءَ منهنجي ٻانهي بلها آهي. ان وٽ وڃ، تہ جيئن هوءَ منهنجي لاءِ ٻار ڄڻي، ۽ آءٌ بہ ان جي وسيلي پنهنجو گھر آباد ڪريان.“ a a v3 ٻار کي ’پنهنجن گوڏن تي‘ ڄڻڻ قديم زماني ۾ گود وٺڻ جو هڪ اشارو هو — گود وٺندڙ ماءُ جي گوڏن تي رکيل ٻار قانوني طرح سندس پنهنجو ليکيو ويندو هو. سو هن پنهنجي ٻانهي بلها کيس زال طور ڏني، ۽ يعقوب ان سان همبستر ٿيو. بلها حامله ٿي ۽ يعقوب لاءِ هڪ پٽ ڄڻيائين. پوءِ راحيل چيو تہ ”اسان جي پيءُ منهنجو انصاف ڪيو آهي، منهنجو آواز بہ ٻڌو اٿس ۽ مون کي پٽ ڏنو اٿس.“ تنهنڪري ان جو نالو دان رکيائين. b b v6 ”دان“ نالي جو مطلب آهي ”هن انصاف ڪيو“. راحيل جي ٻانهي بلها وري حامله ٿي ۽ يعقوب لاءِ ٻيو پٽ ڄڻيائين. راحيل چيو تہ ”مون پنهنجي ڀيڻ سان ڏاڍي سخت ڪشتي ڪئي آهي ۽ کٽي ورتو اٿم.“ تنهنڪري ان جو نالو نفتالي رکيائين. c c v8 ”نفتالي“ نالي جو مطلب آهي ”منهنجي جدوجهد“.

جڏهن ليا ڏٺو تہ هوءَ ٻار ڄڻڻ بند ڪري چڪي آهي، تڏهن پنهنجي ٻانهي زلفا کي وٺي يعقوب کي زال طور ڏنائين. پوءِ ليا جي ٻانهي زلفا يعقوب لاءِ هڪ پٽ ڄڻيائين. ليا چيو تہ ”ڀلي قسمت!“ تنهنڪري ان جو نالو جد رکيائين. d d v11 ”جد“ نالي جو مطلب آهي ”ڀلي قسمت“. ليا جي ٻانهي زلفا يعقوب لاءِ ٻيو پٽ ڄڻيائين. ليا چيو تہ ”مان ڪيڏي نہ خوش آهيان! ڇالاءِ جو عورتون مون کي خوش نصيب سڏينديون.“ تنهنڪري ان جو نالو آشر رکيائين. e e v13 ”آشر“ نالي جو مطلب آهي ”خوش“ يا ”برڪت وارو“.

ڪڻڪ لڻڻ جي ڏينهن ۾ روبن ٻاهر نڪري ميدان ۾ دوداءِ لڌا ۽ پنهنجي ماءُ ليا وٽ کڻي آيو. پوءِ راحيل ليا کي چيو تہ ”مهرباني ڪري پنهنجي پٽ جي دودائن مان ڪجهه مون کي ڏي.“ f f v14 دوداءِ هڪ ٻوٽو آهي جنهن بابت قديم دنيا ۾ عام يقين هو تہ اهو حمل ۾ مدد ڪري ٿو — تنهنڪري راحيل کي انهن جي ڏاڍي تمنا هئي.

پر ليا وراڻيو تہ ”ڇا اهو ٿورو هو جو تو منهنجو مڙس کسي ورتو؟ هاڻي منهنجي پٽ جا دوداءِ بہ وٺندينءَ؟“ راحيل چيو تہ ”ٺيڪ آهي، تنهنجي پٽ جي دودائن بدران اڄ رات هو تو سان سمهندو.“

جڏهن يعقوب شام جو ميدان مان آيو، تڏهن ليا کيس ملڻ لاءِ ٻاهر نڪتي ۽ چيائينس تہ ”اڄ رات تو کي مون وٽ سمهڻو آهي، ڇاڪاڻ تہ مون پنهنجي پٽ جي دودائن بدران تو کي ضرور ڀاڙي تي ورتو آهي.“ تنهنڪري اها رات يعقوب ان سان همبستر ٿيو.

پوءِ اسان جي پيءُ ليا جي ٻڌي، ۽ هوءَ حامله ٿي ۽ يعقوب لاءِ پنجون پٽ ڄڻيائين. ليا چيو تہ ”اسان جي پيءُ مون کي منهنجي اجرت ڏني آهي، ڇاڪاڻ تہ مون پنهنجي ٻانهي پنهنجي مڙس کي ڏني.“ تنهنڪري ان جو نالو اشڪار رکيائين. g g v18 ”اشڪار“ نالي جو مطلب آهي ”اجرت“ يا ”انعام“. ليا وري حامله ٿي ۽ يعقوب لاءِ ڇهون پٽ ڄڻيائين. پوءِ ليا چيو تہ ”اسان جي پيءُ مون کي هڪ سٺي ڏات ڏني آهي. هاڻي منهنجو مڙس منهنجي عزت ڪندو، ڇاڪاڻ تہ مون ان لاءِ ڇهه پٽ ڄڻيا آهن.“ تنهنڪري ان جو نالو زبولون رکيائين. h h v20 ”زبولون“ نالي جو مطلب آهي ”عزت“. ان کان پوءِ هن ڌيءَ ڄڻي ۽ ان جو نالو دينا رکيائين.

پوءِ اسان جي پيءُ راحيل کي ياد ڪيو، سندس ٻڌي ۽ سندس ڪُک کوليائين. هوءَ حامله ٿي ۽ پٽ ڄڻيائين، ۽ چيائين تہ ”اسان جي پيءُ منهنجي بي‌عزتي دور ڪري ڇڏي آهي.“ ان جو نالو يوسف رکيائين ۽ چيائين تہ ”اسان جو پيءُ مون کي ٻيو پٽ بہ ڏئي.“ i i v24 ”يوسف“ نالي جو مطلب آهي ”هو وڌائي“.

مون کي گھر موڪل

جيئن ئي راحيل يوسف کي ڄڻيو، تيئن ئي يعقوب لابان کي چيو تہ ”مون کي موڪل ڏي تہ پنهنجي گھر ۽ ملڪ ڏانهن موٽي وڃان. منهنجيون زالون ۽ ٻار، جن لاءِ مون تنهنجي خدمت ڪئي آهي، مون کي ڏي ۽ مون کي وڃڻ ڏي. تون پاڻ اها خدمت ڄاڻين ٿو جيڪا مون تنهنجي ڪئي آهي.“

پر لابان کيس چيو تہ ”جيڪڏهن مون کي تنهنجي نظر ۾ مهرباني ملي آهي—مون فال ذريعي ڄاتو آهي تہ خدا مون کي تنهنجي سبب برڪت ڏني آهي.“ وڌيڪ چيائين تہ ”پنهنجي اجرت مقرر ڪر، آءٌ اها ڏيندس.“

يعقوب کيس چيو تہ ”تون پاڻ ڄاڻين ٿو تہ مون تنهنجي ڪيئن خدمت ڪئي آهي، ۽ منهنجي سنڀال هيٺ تنهنجو مال ڪيترو نہ سٺو ٿيو آهي. ڇاڪاڻ تہ منهنجي اچڻ کان اڳ تو وٽ ٿورو هو، ۽ هاڻي تمام گھڻو وڌي ويو آهي؛ جتي بہ مون رخ ڪيو، اسان جي پيءُ تو کي برڪت ڏني آهي. پر هاڻي آءٌ پنهنجي گھراڻي لاءِ بہ ڪڏهن بندوبست ڪندس؟“

هن پڇيو تہ ”آءٌ تو کي ڇا ڏيان؟“ يعقوب وراڻيو تہ ”مون کي ڪجهه نہ ڏي. جيڪڏهن تون منهنجي لاءِ هيءَ هڪڙي ڳالهه ڪرين، تہ آءٌ وري تنهنجو ڌڻ چاريندس ۽ سنڀاليندس.

اڄ تنهنجي سڄي ڌڻ مان لنگھڻ ڏي، ۽ ان مان هر چٽي ۽ ڏاغ وارو رڍ، هر ڪارو ميمڻ، ۽ ٻڪرين مان ڏاغ وارا ۽ چٽا ڪڍي ڇڏيان؛ اها منهنجي اجرت ٿيندي. اهڙيءَ طرح پوءِ منهنجي ايمانداري منهنجي حق ۾ شاهدي ڏيندي، جڏهن تون منهنجي اجرت جي جاچ لاءِ ايندين. ٻڪرين مان جيڪو بہ چٽو ۽ ڏاغ وارو نہ هجي، ۽ ميمڻن مان جيڪو ڪارو نہ هجي، جيڪڏهن مون وٽ مليو تہ چوري ٿيل ليکيو ويندو.“

لابان چيو تہ ”ٺيڪ آهي! جيئن تو چيو آهي تيئن ٿئي.“

انهيءَ ڏينهن لابان ڌاريدار ۽ ڏاغ وارا نر ٻڪرا، سڀ ڏاغ وارا ۽ چٽيون ٻڪريون — جن مان هر هڪ تي اڇو هو — ۽ هر ڪارو ميمڻ ڪڍي پنهنجن پٽن جي حوالي ڪيائين. پاڻ ۽ يعقوب جي وچ ۾ ٽن ڏينهن جي سفر جو فاصلو رکيائين، ۽ يعقوب لابان جي باقي ڌڻ کي چاريندو رهيو.

پوءِ يعقوب پوپلر، بادام ۽ چنار جون تازيون ٽاڻيون کڻي، انهن تي اڇيون ڌاريون ڇلي ڇڏيائين ۽ ڪاٺيءَ جو اڇو پاسو ظاهر ڪيائين. ڇليل ٽاڻيون ڌڻن جي سامهون پاڻي پيئڻ جي حوضن ۾، يعني جتي اهي پيئڻ لاءِ ايندا هئا، رکيائين. جيئن تہ اهي پيئڻ لاءِ ايندي ئي ملندا هئا، تنهنڪري ڌڻ ٽاڻين جي سامهون ملي ڌاريدار، ڏاغ وارا ۽ چٽا ٻچا ڄڻيائون. يعقوب ميمڻ الڳ ڪيا ۽ ڌڻ جو منهن لابان جي ڌڻ ۾ ڌاريدار ۽ سڀني ڪارن جانورن ڏانهن ڪيائين. پنهنجا ڌڻ الڳ رکيائين ۽ لابان جي ڌڻ سان نہ ملايائين. جڏهن بہ طاقتور جانور ملندا هئا، تڏهن يعقوب ٽاڻيون حوضن ۾ ڌڻ جي نظر هيٺ رکندو هو، تہ جيئن اهي ٽاڻين وٽ ملن، پر ڪمزور جانورن لاءِ اهي نہ رکندو هو. تنهنڪري ڪمزور جانور لابان جا ٿيا، ۽ طاقتور يعقوب جا. تنهنڪري اهو ماڻهو تمام ڏاڍو مالدار ٿي ويو، ۽ وٽس وڏا ڌڻ، ٻانهيون ۽ ٻانها، اُٺ ۽ گڏهه هئا.