چاپ شوی
کتاب

راحيل او ليه

دوه خویندې د خپلو مینځو له لارې، د مهرګیاه او زېږون له لارې سیالي کوي، او هر زوی ته د هغې جګړې په نوم نوم ږدي چې پکې دي او د هغه څه په نوم چې زموږ پلار اورېدلي. بیا یعقوب، چې غواړي کور ته ولاړ شي، له لابان سره د کرښه‌لرونکو او خالدارو رمو په سر چل وهي او د قوي څارویو له لارې شتمن کېږي.

څپرکی 30.

کله چې راحيل وليدل چې هغې د يعقوب دپاره هيڅ اولاد نۀ زېږولو، نو راحيل په خپله خور حسد وکړو. هغې يعقوب ته ووئيل، ”ماته اولاد راکړه، ګنې زۀ به مړه شم!“

يعقوب په راحيل باندې ډېر غصه شو. هغۀ ووئيل، ”آيا زۀ د زمونږ پلار په ځائ يم، چې تا نه يې د رحم مېوه بندوله ده؟“

هغې ووئيل، ”دا زما وينځه بلهاه ده. هغې ته ورشه، چې هغه زما دپاره اولاد وزېږوى، او د هغې په وسيله زۀ هم کورنۍ جوړه کړم.“ a a v3 د يو بچى ”په زنګنونو باندې“ زېږول د پخوا زمانې د غېږ نيولو يوه نښه وه — هغه بچے چې د غېږ نيوونکې مور په زنګنونو باندې کېښودے شو، په قانونى توګه د هغې خپل ګڼلے شو. نو هغې خپله وينځه بلهاه هغۀ ته د ښځې په توګه ورکړه، او يعقوب د هغې سره يوځائ شو. بلهاه اُميدواره شوه او يعقوب ته يې يو زوئ وزېږولو. بيا راحيل ووئيل، ”زمونږ پلار زما انصاف وکړو؛ هغۀ زما غږ هم واورېدو او ماته يې يو زوئ راکړو.“ ځکه هغې د هغۀ نوم دان کېښودو. b b v6 د دان نوم مانا ”هغۀ انصاف وکړو“ لرى. د راحيل وينځه بلهاه بيا اُميدواره شوه او يعقوب ته يې دوېم زوئ وزېږولو. راحيل ووئيل، ”ما د خپلې خور سره سخته جګړه وکړه، او زۀ بريالۍ شوم.“ نو هغې د هغۀ نوم نفتالى کېښودو. c c v8 د نفتالى نوم مانا ”زما جګړه“ لرى.

کله چې ليه وليدل چې هغې اولاد زېږول بند کړل، نو هغې خپله وينځه زلفه راواخسته او يعقوب ته يې د ښځې په توګه ورکړه. بيا د ليه وينځه زلفه يعقوب ته يو زوئ وزېږولو. ليه ووئيل، ”څۀ ښه قسمت دے!“ نو هغې د هغۀ نوم جد کېښودو. d d v11 د جد نوم مانا ”ښۀ قسمت“ لرى. د ليه وينځه زلفه يعقوب ته دوېم زوئ وزېږولو. ليه ووئيل، ”زۀ څومره خوشحاله يم! ځکه چې ښځې به ما خوشحاله بولى.“ نو هغې د هغۀ نوم آشر کېښودو. e e v13 د آشر نوم مانا ”خوشحاله“ يا ”بختور“ لرى.

د غنمو د رېبلو په ورځو کښې روبين لاړو او په پټى کښې يې مهر ګياه وموندله او خپلې مور ليه ته يې راوړه. بيا راحيل ليه ته ووئيل، ”مهربانى وکړه، د خپل زوئ د مهر ګياه نه ماته لږ راکړه.“ f f v14 مهر ګياه يوه داسې بوټے وو چې د پخوا زمانې په دُنيا کښې ګڼل کېدل چې اُميدوارۍ کښې مرسته کوى — ځکه نو راحيل د هغې دپاره دومره بې‌صبره وه.

خو ليه جواب ورکړو، ”آيا دا بس نۀ وو چې تا زما خاوند رانه واخستو؟ اوس به زما د زوئ مهر ګياه هم اخلې؟“ راحيل ووئيل، ”ښه ده، نو نن شپه دې هغه ستا د زوئ د مهر ګياه په بدل کښې له تا سره پرېوزى.“

کله چې يعقوب ماښام له پټى نه راغلو، نو ليه د هغۀ د ملاقات دپاره ورووته او ووئيل، ”تۀ به له ما سره پرېوزې، ځکه چې ما تۀ د خپل زوئ په مهر ګياه سره کرائې کړے يې.“ نو هغه شپه هغه د هغې سره يوځائ شو.

او زمونږ پلار د ليه خبره واورېده، او هغه اُميدواره شوه او يعقوب ته يې پنځم زوئ وزېږولو. ليه ووئيل، ”زمونږ پلار ماته زما مزدورى راکړه، ځکه چې ما خپله وينځه خپل خاوند ته ورکړه.“ نو هغې د هغۀ نوم اِشکار کېښودو. g g v18 د اِشکار نوم مانا ”مزدورى“ يا ”اجر“ لرى. ليه بيا اُميدواره شوه او يعقوب ته يې شپږم زوئ وزېږولو. بيا ليه ووئيل، ”زمونږ پلار ماته يو ښۀ تحفه راکړه. اوس به زما خاوند زما عزت کوى، ځکه چې ما هغۀ ته شپږ زامن وزېږول.“ نو هغې د هغۀ نوم زبولون کېښودو. h h v20 د زبولون نوم مانا ”عزت“ لرى. وروستو هغې يوه لور وزېږوله او د هغې نوم يې دينه کېښودو.

بيا زمونږ پلار راحيل ياده کړه؛ هغۀ د هغې خبره واورېده او د هغې رحم يې پرانستلو. هغه اُميدواره شوه او يو زوئ يې وزېږولو، او ووئيل، ”زمونږ پلار زما شرمندګى لرې کړه.“ هغې د هغۀ نوم يوسف کېښودو، او ووئيل، ”زمونږ پلار دې ماته بل زوئ هم راکړى.“ i i v24 د يوسف نوم مانا ”هغه دې ورزياته کړى“ لرى.

ما کور ته ولېږه

کله چې راحيل يوسف وزېږولو، نو يعقوب لابان ته ووئيل، ”ما پرېږده چې خپل کور او وطن ته بېرته لاړ شم. زما ښځې او زما اولاد چې د هغوئ دپاره ما ستا نوکرى کړې ده، ماته راکړه، او پرېږده چې لاړ شم. تۀ هغه خدمت پوهېږې چې ما ستا کړے دے.“

خو لابان هغۀ ته ووئيل، ”کۀ چرې ستا په نظر کښې مې فضل موندلے وى — ما په فال ګيرۍ سره پوه شوم چې خُدائ پاک ستا په سبب ماته برکت راکړے دے.“ هغۀ ووئيل، ”خپله مزدورى معلومه کړه، او زۀ به يې درکړم.“

يعقوب هغۀ ته ووئيل، ”تۀ پخپله پوهېږې چې ما څنګه ستا خدمت کړے دے، او زما تر پالنې لاندې ستا څاروى څومره ښۀ شوى دى. ځکه چې زما له راتلو نه مخکښې تا سره لږ څۀ وو، او اوس ډېر زيات شوى دى؛ چرته چې زۀ لاړم، زمونږ پلار تاته برکت درکړو. خو اوس، زۀ به کله د خپلې کورنۍ دپاره هم څۀ برابر کړم؟“

هغۀ پوښتنه وکړه، ”زۀ تاته څۀ درکړم؟“ يعقوب جواب ورکړو، ”ماته هيڅ مۀ راکوه. کۀ تۀ زما دپاره دا يوه کار وکړې، نو زۀ به بيا ستا د رمې څرولو او ساتلو ته راستون شم.

نن ما پرېږده چې ستا ټولې رمې نه تېر شم، او له هغې نه هره چتره او داغ‌داره ګډه او هر تور ورے، او په بزو کښې داغ‌داره او چتره بېل کړم، او هم دا به زما مزدورى وى. نو زما ايماندارى به وروستو زما دپاره ګواهى ورکوى، کله چې تۀ زما مزدورى ته د کتو دپاره راشې. په بزو کښې چې هره يوه چتره او داغ‌داره نۀ وى، او په ورو کښې چې توره نۀ وى، کۀ زما سره وموندله شوه، نو غله شوې به وګڼله شى.“

لابان ووئيل، ”ښه ده! دغه شان دې وشى لکه چې تا ووئيل.“

هغه ورځ لابان دهاري‌دار او داغ‌دار نر وزه، او ټولې چترې او داغ‌دارې ښځينه بزې — چې په هره يوه کښې سپينوالے وو — او هر تور ورے بېل کړل، او خپلو زامنو ته يې وسپارل. هغۀ د خپل ځان او د يعقوب ترمينځه د درېو ورځو د سفر فاصله کېښوده، او يعقوب د لابان پاتې رمه څرولو.

بيا يعقوب د سپيدار، بادام او چنار له ونو نه تازه څانګې راواخستې، او په هغو کښې يې سپينې کرښې پرې کړې، او د لرګى سپينوالے يې څرګند کړو. هغۀ پرې شوې څانګې د رمو په مخکښې د اوبو په نلونو کښې کېښودې — هغه ځايونه چرته چې هغه د اوبو څښلو دپاره راتلل. او ځکه چې هغه د اوبو څښلو په وخت کښې جوړې کېدې، رمې د لرګو په مخکښې جوړې شوې او داسې يې دهاري‌دار، چتر او داغ‌دار بچى وزېږول. يعقوب ورى بېل کړل او رمه يې د لابان په رمه کښې دهاري‌دارو او ټولو تورو څارويو ته مخامخ کړه. هغۀ خپلې رمې بېلې وساتلې او د لابان له رمې سره يې ګډې نۀ کړې. هر کله چې زورور څاروى جوړې کېدل، نو يعقوب به څانګې د رمې په مخکښې په نلونو کښې کېښودې، دې دپاره چې هغه د څانګو ترمينځه جوړې شى، خو د کمزورو څارويو دپاره به يې هغه هلته نۀ ايښودلې. نو کمزورى څاروى لابان ته لاړل، او زورور يعقوب ته. نو دغه سړے ډېر زيات مالدار شو او لوئې رمې، وينځې او نوکران، او اوښان او خره يې درلودل.