Lazarus wong Betania
Gusti Yesus ngenteni rong dina, rawuh telat patang dina, lan nangis ana ing kuburane kancane. Panjenengane ngandika marang Marta yen Panjenengane iku patangen lan urip, ngaturake panuwun kanthi sora marang RamaNe awit wis midhangetake, lan nimbali Lazarus metu. Ing kono pamrentah agama mutusake arep mateni Panjenengane.
11 1Ana sawijining wong jenenge Lazarus kang nandhang lara, saka desa Betania, yaiku desane Maryam lan Marta sadulure wadon. 2Maryam iki — kang sadulure, yaiku Lazarus, nandhang lara — kang njebadi Gusti nganggo lenga wangi lan ngusapi sampeyane nganggo rambute. 3Mulane sadulur-sadulure wadon mau padha kongkonan matur marang Panjenengane: “Gusti, tiyang ingkang Paduka tresnani nandhang sakit.”
4Bareng mireng bab iku, Gusti Yesus ngandika: “Lelara iki ora bakal njalari pati, nanging kanggo kaluhurane Rama kita, supaya Sang Putrane Rama kita kaluhurna lantaran lelara iki.”
5Anadene Gusti Yesus ngasihi Marta lan sadulure sarta Lazarus. 6Mulane bareng mireng yen Lazarus nandhang lara, Panjenengane isih lerem rong dina maneh ana ing panggonan iku.
7Sawuse iku Panjenengane banjur ngandika marang para sakabat: “Ayo kita padha bali menyang tanah Yudea.”
8Para sakabat padha matur: “Rabbi, nembe kemawon tiyang-tiyang Yahudi sami ngangkah mbenturi Paduka kanthi watu, kok Paduka badhe wangsul mrika malih?”
9Paring wangsulane Gusti Yesus: “Apa sedina iku ora ana rolas jam? Sing sapa mlaku ing wayah awan ora bakal kesandhung, amarga weruh pepadhang jagad iki. 10Nanging yen ana wong mlaku ing wayah bengi, bakal kesandhung, amarga pepadhang ora ana ing jerone.” 11Sawuse ngandika mangkono, banjur dhawuh marang para sakabat: “Lazarus, mitra kita, lagi turu, nanging Aku arep mrana nggugah dheweke.”
12Para sakabat banjur matur: “Gusti, manawi piyambakipun saweg tilem, mesthi badhe saras.” 13Anadene Gusti Yesus anggone ngandika iku bab patine Lazarus, nanging para sakabat ngira yen kang dikarsakake iku turu biasa.
14Mulane Gusti Yesus banjur ngandika kanthi cetha: “Lazarus wis mati, 15lan Aku bungah marga kowe kabeh, dene Aku ora ana ing kana, supaya kowe padha pracaya. Nanging ayo padha mrana nemoni dheweke.”
16Mulane Tomas, kang karan si Kembar, kandha marang para sakabat liyane: “Ayo kita uga padha melu, supaya mati bareng karo Panjenengane.”
17Mulane bareng Gusti Yesus rawuh, pirsa yen Lazarus wis patang dina anggone kakubur. 18Betania iku cedhak karo Yerusalem, kira-kira rong mil adohe, a a v18 Limalas stadia iku kira-kira rong mil (watara 3 km). 19lan akeh wong Yahudi kang wis padha teka nemoni Marta lan Maryam prelu ngaturi panglipur bab patine sadulure. 20Bareng Marta krungu yen Gusti Yesus rawuh, banjur methukake Panjenengane; nanging Maryam isih lungguh ana ing omah. 21Marta banjur matur marang Gusti Yesus: “Gusti, saupami Paduka wonten ngriki, sadherek kawula mesthi boten pejah. 22Nanging sanadyan sapunika kawula mangertos, bilih punapa kemawon ingkang Paduka suwun dhateng Rama kita, mesthi badhe kaparingaken dhateng Paduka.”
23Gusti Yesus ngandika marang Marta: “Sadulurmu bakal tangi maneh.”
24Ature Marta: “Kawula mangertos bilih piyambakipun badhe wungu malih ing patangen ing dinten wekasan.”
25Pangandikane Gusti Yesus: “Aku iki patangen lan urip. Sing sapa pracaya marang Aku bakal urip, sanadyan wis mati, 26lan saben wong kang urip sarta pracaya marang Aku, ora bakal mati salawas-lawase. Apa kowe pracaya marang bab iki?”
27Atur wangsulane Marta: “Inggih, Gusti; kawula pitados bilih Paduka punika Sang Kristus, Sang Putrane Rama kita, ingkang rawuh ing jagad.”
28Sawuse matur mangkono, Marta banjur lunga nyeluk Maryam, sadulure, kanthi sidheman: “Sang Guru wis rawuh — lan nimbali kowe.” 29Bareng Maryam krungu bab iku, banjur enggal-enggal ngadeg lan marani Panjenengane. 30Nalika iku Gusti Yesus durung lumebu ing desa, isih ana ing panggonan nalika methukake Marta mau. 31Wong-wong Yahudi kang padha nglipur Maryam ana ing omah, bareng weruh Maryam ngadeg enggal-enggal banjur metu, nuli padha ngetutake, awit ngira yen Maryam arep menyang kubur prelu nangis ana ing kono. 32Bareng Maryam tekan ing panggonane Gusti Yesus lan weruh Panjenengane, banjur sumungkem ing ngarsane sarta matur: “Gusti, saupami Paduka wonten ngriki, sadherek kawula mesthi boten pejah.”
33Bareng Gusti Yesus mirsa Maryam nangis, lan wong-wong Yahudi kang padha teka bareng uga nangis, Panjenengane trenyuh banget ing galih lan rudah ing panggalih.
34Banjur ngandika: “Dheweke koksarekake ana ing ngendi?” Wong-wong mau padha matur: “Gusti, sumangga rawuh lan mirsani.”
35Gusti Yesus muwun.
36Mulane wong-wong Yahudi padha ngucap: “Delengen, saiba tresnane marang dheweke!” 37Nanging ana sawetara kang padha ngucap: “Wong iki kang wis ngelekake mripate wong wuta, apa ora bisa ngreksa Lazarus supaya ora mati?”
38Mulane Gusti Yesus, kang maneh trenyuh banget ing galih, rawuh ing kubur — yaiku guwa kang ditutupi watu.
39Gusti Yesus ngandika: “Watune singkirna.” Marta, sadulure wong kang mati mau, matur: “Gusti, mesthi sampun mambet, awit sampun sekawan dinten anggenipun pejah.”
40Gusti Yesus ngandika marang Marta: “Apa Aku ora wis pitutur marang kowe: yen kowe pracaya, kowe bakal weruh kaluhurane Rama kita?”
41Mulane watu mau banjur disingkirake. Gusti Yesus tumenga marang langit sarta munjuk: “Dhuh Rama, kawula ngaturaken panuwun, awit Paduka sampun miyarsakaken panyuwun kawula. 42Kawula mangertos bilih Paduka tansah miyarsakaken kawula, nanging bab punika kawula aturaken awit saking tiyang kathah ingkang sami ngadeg wonten ngriki, supados sami pitados bilih Paduka ingkang ngutus kawula.” 43Sawuse munjuk mangkono, Panjenengane nguwuh kanthi swara sora: “Lazarus, metua!”
44Wong kang mati mau banjur metu, sikil lan tangane isih kabanda nganggo kain mori, lan praupane kabungkus ing lawon. Gusti Yesus ngandika marang wong-wong mau: “Udharana, lan uculna supaya lunga.”
Pradata Agama Padha Nglumpuk
45Mulane akeh wong Yahudi kang teka nemoni Maryam lan weruh apa kang ditindakake Gusti Yesus, padha pracaya marang Panjenengane. 46Nanging ana sawetara kang padha marani wong-wong Farisi lan ngandhani bab apa kang wis ditindakake Gusti Yesus. 47Mulane para pangareping imam lan wong-wong Farisi banjur nglumpukake Pradata Agama, sarta padha ngucap: “Kita arep tumindak apa? Awit wong iki nganakake pratandha akeh. 48Yen wong iku kita jarke, kabeh wong bakal padha pracaya marang dheweke, temahan bangsa Rum bakal teka lan ngrebut papan panggonan kita lan bangsa kita.”
49Nanging salah siji saka antarane, yaiku Kayafas, kang dadi Imam Agung ing taun iku, kandha marang wong-wong mau: “Kowe padha ora ngerti apa-apa babar pisan. 50Apa kowe padha ora ngerti, yen luwih becik tumrap kowe yen ana wong siji mati kanggo bangsa iki, katimbang sabangsa kabeh tumpes?” 51Pangucape mau ora saka karepe dhewe, nanging sarehne dadi Imam Agung ing taun iku, dheweke medhar wangsit yen Gusti Yesus bakal seda kanggo bangsa iku, 52ora mung kanggo bangsa iku bae, nanging uga supaya nglumpukake dadi siji para putrane Rama kita kang buyar pating slebar. b b v52 Kayafas ngucap luwih becik tinimbang kang dingerteni dhewe. Gusti Yesus bakal seda ora mung kanggo bangsa Yahudi, nanging kanggo nglumpukake saben putrane Rama kita kang pating slebar dadi kulawarga kang siji. 53Mulane wiwit dina iku wong-wong mau padha ngrantam arep nyedani Panjenengane. 54Mulane Gusti Yesus ora maneh tindak kanthi ngedheng ana ing antarane wong Yahudi, nanging banjur sumingkir menyang sawijining kutha kang aran Efraim, cedhak ara-ara samun, sarta lerem ana ing kono karo para sakabate.
55Nalika iku Riyaya Paskahe wong Yahudi wis cedhak, lan akeh wong saka tanah kono padha munggah menyang Yerusalem sadurunge riyaya iku, prelu nyucekake awake. 56Wong-wong mau padha nggoleki Gusti Yesus, lan sajrone ngadeg ana ing Padaleman Suci padha takon-tinakon: “Kepriye panemumu? Apa Panjenengane ora bakal rawuh ing riyaya iki?” 57Anadene para pangareping imam lan wong-wong Farisi wis padha mrentah, yen sapa wae kang ngerti ing ngendi dununge Gusti Yesus, kudu ngaturi weruh, supaya Panjenengane bisa dicekel.