ਪੜ੍ਹੋ। ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰੋ। ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਕਰੋ।

♥ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ

ਯੂਹੰਨਾ 10

ਪੋਥੀ

ਉਹ ਅਵਾਜ਼ ਜਿਸ ਨੂੰ ਭੇਡਾਂ ਪਛਾਣਦੀਆਂ ਹਨ

Chapter 10.

ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਆਖਦਾ ਹਾਂ: ਜੋ ਕੋਈ ਭੇਡਾਂ ਦੇ ਵਾੜੇ ਵਿੱਚ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਥਾਣੀਂ ਨਹੀਂ ਵੜਦਾ, ਸਗੋਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪਾਸਿਓਂ ਚੜ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚੋਰ ਅਤੇ ਡਾਕੂ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਥਾਣੀਂ ਵੜਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਭੇਡਾਂ ਦਾ ਅਯਾਲੀ ਹੈ। ਦਰਬਾਨ ਉਹ ਦੇ ਲਈ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਭੇਡਾਂ ਉਹ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਸੁਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਨੂੰ ਨਾਂ ਲੈ ਕੇ ਸੱਦਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਤੁਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਭੇਡਾਂ ਉਹ ਦੇ ਮਗਰ ਤੁਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਹ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਪਛਾਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਕਿਸੇ ਓਪਰੇ ਦੇ ਮਗਰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਤੁਰਨਗੀਆਂ, ਸਗੋਂ ਉਸ ਤੋਂ ਭੱਜ ਜਾਣਗੀਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਓਪਰਿਆਂ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਦੀਆਂ।”

ਯਿਸੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਸੁਣਾਇਆ, ਪਰ ਉਹ ਨਾ ਸਮਝੇ ਕਿ ਉਹ ਦੇ ਕਹਿਣ ਦਾ ਕੀ ਭਾਵ ਸੀ।

ਸੋ ਯਿਸੂ ਨੇ ਫਿਰ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਆਖਦਾ ਹਾਂ, ਭੇਡਾਂ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਮੈਂ ਹਾਂ। ਜਿੰਨੇ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਏ ਉਹ ਸਭ ਚੋਰ ਅਤੇ ਡਾਕੂ ਹਨ, ਪਰ ਭੇਡਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਾ ਸੁਣੀ। ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਮੈਂ ਹਾਂ। ਜੋ ਕੋਈ ਮੇਰੇ ਥਾਣੀਂ ਵੜੇਗਾ ਉਹ ਬਚਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਅੰਦਰ-ਬਾਹਰ ਆਉਂਦਾ-ਜਾਂਦਾ ਚਰਾਂਦ ਪਾਵੇਗਾ। ਚੋਰ ਸਿਰਫ਼ ਚੁਰਾਉਣ, ਮਾਰਨ ਅਤੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਸ ਲਈ ਆਇਆ ਹਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਮਿਲੇ, ਸਗੋਂ ਭਰਪੂਰ ਮਿਲੇ।

“ਚੰਗਾ ਅਯਾਲੀ ਮੈਂ ਹਾਂ। ਚੰਗਾ ਅਯਾਲੀ ਭੇਡਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। a a v11 ਯਿਸੂ ਅਯਾਲੀ ਦਾ ਉਹ ਖ਼ਿਤਾਬ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਾਡਾ ਪਿਤਾ ਇਸਰਾਏਲ ਉੱਤੇ ਧਾਰਦਾ ਸੀ — ਉਹ ਅਯਾਲੀ ਜੋ ਓਹ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕੋਈ ਮਜ਼ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ: ਭੇਡਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮਜ਼ਦੂਰ, ਜੋ ਅਯਾਲੀ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਭੇਡਾਂ ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਨਹੀਂ, ਬਘਿਆੜ ਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਭੇਡਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ — ਅਤੇ ਬਘਿਆੜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਅਤੇ ਖਿੰਡਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਭੇਡਾਂ ਦੀ ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਨਹੀਂ। “ਚੰਗਾ ਅਯਾਲੀ ਮੈਂ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਆਪਣੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਮੇਰੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਮੈਨੂੰ ਜਾਣਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਪਿਤਾ ਮੈਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਭੇਡਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੀਆਂ ਹੋਰ ਵੀ ਭੇਡਾਂ ਹਨ ਜੋ ਇਸ ਵਾੜੇ ਦੀਆਂ ਨਹੀਂ; ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲਿਆਉਣਾ ਪਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਉਹ ਮੇਰੀ ਅਵਾਜ਼ ਸੁਣਨਗੀਆਂ। ਫਿਰ ਇੱਕੋ ਇੱਜੜ ਅਤੇ ਇੱਕੋ ਅਯਾਲੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਿਤਾ ਮੈਨੂੰ ਇਸੇ ਲਈ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਲੈ ਲਵਾਂ। ਕੋਈ ਇਹ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਖੋਹ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ, ਸਗੋਂ ਮੈਂ ਇਹ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਦੇਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਫਿਰ ਲੈ ਲੈਣ ਦਾ ਵੀ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਹੁਕਮ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਪਾਇਆ ਹੈ।”

ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ ਯਹੂਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫਿਰ ਫੁੱਟ ਪੈ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਇਸ ਨੂੰ ਭੂਤ ਚੰਬੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਪਾਗਲ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕਿਉਂ ਸੁਣਦੇ ਹੋ?” ਪਰ ਹੋਰਨਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਿਸੇ ਭੂਤ-ਚੰਬੜੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਨਹੀਂ। ਕੀ ਭੂਤ ਅੰਨ੍ਹਿਆਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਸਕਦਾ ਹੈ?”

ਸਮਰਪਣ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ

ਫਿਰ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਵਿੱਚ ਸਮਰਪਣ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਆਇਆ। ਸਿਆਲ ਦੀ ਰੁੱਤ ਸੀ, b b v22 ਸਮਰਪਣ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ (ਹਨੁੱਕਾਹ) ਹੈਕਲ ਦੇ ਮੁੜ-ਸਮਰਪਣ ਦੀ ਯਾਦ ਮਨਾਉਂਦਾ ਸੀ; ਇਹ ਸਿਆਲ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੂਸਾ ਦੀ ਬਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਹੁਕਮ ਕੀਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਤੇ ਯਿਸੂ ਹੈਕਲ ਵਿੱਚ ਸੁਲੇਮਾਨ ਦੇ ਦਲਾਨ ਵਿੱਚ ਟਹਿਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਯਹੂਦੀਆਂ ਨੇ ਉਹ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੇਰਾ ਪਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, “ਤੂੰ ਕਦ ਤੱਕ ਸਾਨੂੰ ਭੁਲੇਖੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇਂਗਾ? ਜੇ ਤੂੰ ਮਸੀਹ ਹੈਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਸਾਫ਼-ਸਾਫ਼ ਦੱਸ।”

ਯਿਸੂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਜੋ ਕੰਮ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਉਹੀ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਗਵਾਹੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਹੀਂ ਹੋ। ਮੇਰੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਮੇਰੀ ਅਵਾਜ਼ ਸੁਣਦੀਆਂ ਹਨ; ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਉਹ ਮੇਰੇ ਮਗਰ ਤੁਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਦੀਪਕ ਜੀਵਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਉਹ ਕਦੇ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੀਆਂ, ਅਤੇ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਖੋਹ ਨਹੀਂ ਸਕੇਗਾ। ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਸਭਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ; ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਖੋਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਮੈਂ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਹਾਂ।” c c v30 ਯਿਸੂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਵੱਖਰੇ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਇੱਕੋ ਹੋਂਦ ਸਾਂਝੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਭੀੜ ਇਸ ਨੂੰ ਕੁਫ਼ਰ ਸਮਝਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ (ਆਇਤ 33)।

ਯਹੂਦੀਆਂ ਨੇ ਉਹ ਨੂੰ ਪਥਰਾਹ ਕਰਨ ਲਈ ਫਿਰ ਪੱਥਰ ਚੁੱਕ ਲਏ।

ਯਿਸੂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਿਤਾ ਵੱਲੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭਲੇ ਕੰਮ ਵਿਖਾਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਪਥਰਾਹ ਕਰਦੇ ਹੋ?”

ਯਹੂਦੀਆਂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਭਲੇ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕੁਫ਼ਰ ਕਰਕੇ ਪਥਰਾਹ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਨਿਰਾ ਮਨੁੱਖ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈਂ।”

ਯਿਸੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਕੀ ਤੁਹਾਡੀ ਬਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਹੀਂ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ: ‘ਮੈਂ ਆਖਿਆ, ਤੁਸੀਂ ਦੇਵਤੇ ਹੋ’? d d v34 ਯਿਸੂ ਜ਼ਬੂਰ 82 ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਸਰਾਏਲ ਦੇ ਨਿਆਈਆਂ ਨੂੰ ‘ਦੇਵਤੇ’ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਦਾ ਬਚਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਆਇਆ ਸੀ — ਇਹ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਾਸਤਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਲੀਲ ਹੈ। ਜੇ ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ‘ਦੇਵਤੇ’ ਆਖਿਆ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਬਚਨ ਆਇਆ — ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਾਸਤਰ ਟਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ — ਤਾਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਕੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਨੇ ਵੱਖਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਘੱਲਿਆ? ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਮੈਂ ਆਖਿਆ, ‘ਮੈਂ ਸਾਡੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹਾਂ,’ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕੁਫ਼ਰ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਕਿਉਂ ਲਾਉਂਦੇ ਹੋ? ਜੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾ ਕਰੋ। ਪਰ ਜੇ ਮੈਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾ ਵੀ ਕਰੋ, ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣ ਲਵੋ ਅਤੇ ਜਾਣਦੇ ਰਹੋ ਕਿ ਪਿਤਾ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਪਿਤਾ ਵਿੱਚ ਹਾਂ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਹ ਨੂੰ ਫਿਰ ਫੜਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ।

ਫਿਰ ਯਿਸੂ ਯਰਦਨ ਦੇ ਪਾਰ ਉਸ ਥਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਯੂਹੰਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਬਪਤਿਸਮਾ ਦਿੰਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਠਹਿਰਿਆ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਉਹ ਦੇ ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, “ਯੂਹੰਨਾ ਨੇ ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਵਿਖਾਇਆ, ਪਰ ਜੋ ਕੁਝ ਯੂਹੰਨਾ ਨੇ ਇਸ ਮਨੁੱਖ ਬਾਰੇ ਆਖਿਆ ਸੀ ਉਹ ਸਭ ਸੱਚ ਸੀ।” ਅਤੇ ਉਸ ਥਾਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਉਹ ਦੇ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੀਤਾ।

A young man reading the Father's Heart Bible print edition in a coffee shop ਹੁਣ ਛਪਾਈ ਵਿੱਚ

ਟਿੱਪਣੀਆਂ

ਇਸ ਕਾਂਡ ਨੇ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਜੋ ਵਿਚਾਰ, ਸਵਾਲ ਜਾਂ ਬਚਨ ਜਗਾਇਆ — ਉਹ ਇੱਥੇ ਸਾਂਝਾ ਕਰੋ। ਹਰ ਟਿੱਪਣੀ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਲਿਖਦੀ ਹੈ।

ਪੜ੍ਹਨਾ, ਕਾਪੀ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਾ ਸਭ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੈ — ਖਾਤੇ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਨਾ, ਹਾਈਲਾਈਟ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਸੰਭਾਲਣਾ ਮੁਫ਼ਤ ਖਾਤੇ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰ ਟਿੱਪਣੀ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਲਿਖਦੀ ਹੈ।

ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੋ — ਇਹ ਮੁਫ਼ਤ ਹੈ →
  • ਅਜੇ ਕੋਈ ਟਿੱਪਣੀ ਨਹੀਂ। ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਜੋੜਨ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਬਣੋ।