چاپ شوی
کتاب

اِبراهيم د اِسحاق دپاره ناوې لټوى

ابراهیم خپل تر ټولو زوړ خدمتګار د اسحاق د مېرمنې لپاره بېرته خپلو خپلوانو ته لېږي، چې د زموږ پلار په نوم یې قسم خوړلی دی. خدمتګار د یوې څاه سره د یوې ځانګړې نښې غوښتنه کوي، او ربقه مخکې له دې چې د هغه دعا پای ته ورسېږي لس اوښان اوبه کوي. کله چې ترې په ښکاره پوښتل کېږي چې ایا ځي، هغه وايي: ځم.

څپرکی 24.

اِبراهيم اوس بوډا شوے وو، عُمر يې ډېر لوئ وو، او زمونږ پلار په هر څۀ کښې اِبراهيم ته برکت ورکړے وو. اِبراهيم خپل تر ټولو مشر نوکر ته چې د هغۀ د ټول مال انتظام يې کولو، ووئيل چې، ”مهربانى وکړه، خپل لاس زما د ران لاندې کېږده، a a v2 د ران لاندې لاس ايښودل د زوړ وخت دودول، چې د يو پخه او پابند قسم تصديق به پرې کېدو. زۀ به تا د آسمان او زمکې پلار په نامه قسم درکوم چې زما زوئ دپاره به د کنعانيانو د لوڼو نه، چې زۀ د هغوئ په مينځ کښې اوسېږم، ښځه نۀ اخلې، بلکې زما وطن او خپلوانو ته به ځې او زما د زوئ اِسحاق دپاره به ښځه راوړې.“

نوکر ترې تپوس وکړو چې، ”کۀ هغه ښځه د دې مُلک ته زما په پسې راتلل ونۀ مانى نو څۀ وکړم؟ آيا ستا زوئ هغه مُلک ته بېرته بوځم چې تۀ ترې راوتلے يې؟“

اِبراهيم هغۀ ته ووئيل چې، ”خبردار اوسه چې زما زوئ بيا هغه ځائ ته بېرته بوځې نه. زمونږ پلار، د آسمان پلار، چې زۀ يې زما د پلار د کور او زما د خپلوانو د مُلک نه راوستم، چې ما سره يې خبرې وکړې او ما سره يې قسم وخوړو چې، ’دا مُلک به ستا اولاد ته درکوم‘ — هغه به خپل فرښته ستا نه مخکښې ولېږى، او تۀ به له هغه ځائ نه زما زوئ دپاره ښځه راوړې. خو کۀ هغه ستا په پسې راتلل ونۀ مانى نو تۀ به زما د دې قسم نه آزاد يې؛ خو زما زوئ هغه ځائ ته بېرته مۀ بوځه.“

نوکر خپل لاس د خپل مالِک اِبراهيم د ران لاندې کېښودو او د دې خبرې په حقله ورته قسم وخوړو. نوکر د خپل مالِک د اوښانو نه لس واخستل او د خپل مالِک ټولې ښې شيان په لاس کښې، او د نحور ښار، اَرام نهرايم ته روان شو. b b v10 د اَرام نهرايم مطلب دے ”د دوو سيندونو اَرام“ — د شمالى مسوپتاميا يو علاقه چې د اِبراهيم خپلوان لا اوس هم هلته اوسېدل. هغۀ اوښان د ماښام په وخت د ښار نه بهر د اوبو د کوهى په څنګ کښې کېناول، کله چې ښځې اوبۀ راوړلو ته راوځى. بيا هغۀ دُعا وکړه چې، ”زما د مالِک اِبراهيم پلاره، مهربانى وکړه، نن ما ته کاميابى راکړه او زما مالِک اِبراهيم ته خپله وفاداره مينه وښايه. دا زۀ د اوبو د چينې په څنګ کښې ولاړ يم او د ښار د سړو لوڼه اوبۀ راوړلو ته راوځى. نو هغه جينۍ چې زۀ ورته دا ووايم، ’مهربانى وکړه، خپله منګى راکوږه چې زۀ اوبۀ وڅښم‘ — او چې جواب راکړى، ’وڅښه، او ستا اوښانو ته به هم اوبۀ ورکوم‘ — هغه دې هماغه وى چې تا خپل نوکر اِسحاق دپاره ټاکلې ده. په دې به زۀ پوهه شم چې تا زما مالِک ته وفاداره مينه ښودلې ده.“

لا يې خبره نۀ وه خلاصه کړې چې رِبکه راووته — د بتوئيل لور، چې د نحور، د اِبراهيم د ورور، د ښځې مِلکه زوئ وو — منګى يې په اوږه. جينۍ ډېره ښائسته وه، کنواره وه چې هيچا سره يې مينه نۀ وه کړې. هغه چينې ته کُوزه شوه، خپل منګى يې ډک کړو او بېرته راوخته. نوکر ورته مخ ته ور منډه کړه او ووئيل چې، ”مهربانى وکړه، ستا د منګى نه ما ته لږ اوبۀ راکړه چې وڅښم.“

هغې ووئيل چې، ”وڅښه، زما آقا،“ او په تلوار يې خپل منګى د اوږې نه راکوز کړو او هغۀ ته يې اوبۀ ورکړې. کله چې يې هغۀ ته د اوبو ورکول خلاص کړل نو ووئيل چې، ”ستا اوښانو ته به هم اوبۀ راوړم، ترڅو چې وڅښى.“ هغې په تلوار خپل منګى په ناوه کښې تش کړو، بيا کوهى ته ور منډه کړه او د هغۀ ټولو اوښانو ته يې اوبۀ راوړې.

سړى په چُپتيا هغه کتله چې پوهه شى چې آيا زمونږ پلار د هغۀ سفر کامياب کړو کۀ نه. کله چې اوښانو د اوبو څښل خلاص کړل نو سړى د سرو زرو د پوزې يوه کروۍ چې وزن يې نيم تولې وو، او د سرو زرو دوه بنګړى د هغې د لاسونو دپاره چې وزن يې لس تولې وو، راوايستل، او ووئيل چې، ”تۀ د چا لور يې؟ مهربانى وکړه، ما ته ووايه، آيا ستا د پلار په کور کښې زمونږ د شپې تېرولو دپاره ځائ شته؟“

هغې جواب ورکړو چې، ”زۀ د بتوئيل لور يم، هغه زوئ چې مِلکه نحور ته زېږولے وو.“ هغې دا هم ووئيل چې، ”زمونږ سره بوس او وښۀ دواړه ډېر شته، او د شپې تېرولو دپاره ځائ هم.“

بيا سړے ټيټ شو او زمونږ پلار ته يې سجده وکړه. هغۀ ووئيل چې، ”زمونږ پلار دې مبارک وى، زما د مالِک اِبراهيم پلار، چې زما مالِک سره يې خپله وفاداره مينه او وفادارى نۀ ده پرېښې. زما په حقله خو هغۀ زۀ د خپل مالِک د خپلوانو کور ته په سفر بوتلم.“

بيا جينۍ منډه کړه او د خپلې مور کورنۍ ته يې د دې خبرو حال ووئيلو. اوس د رِبکه يو ورور وو چې نوم يې لابان وو، او لابان چينې ته سړى له ور منډه کړه. کله چې هغۀ د خپلې خور په لاسونو کښې د پوزې کروۍ او بنګړى وليدل، او د خپلې خور رِبکه نه يې واورېدل چې، ”سړى ما ته داسې ووئيل،“ نو سړى له ور ووت — او دا هغه، چې د چينې په څنګ کښې د اوښانو سره ولاړ وو. هغۀ ووئيل چې، ”دننه راشه، د خُدائ پاک مبارکه. ولې بهر ولاړ يې؟ ما کور او د اوښانو دپاره ځائ تيار کړے دے.“ سړے کور ته ننوتو او د اوښانو بار ښکته کړے شو. اوښانو ته بوس او وښۀ ورکړے شو، او د هغۀ د پښو او د هغۀ د سره ملګرو سړو د پښو وينځلو دپاره اوبۀ. د هغۀ مخکښې خوراک کېښودے شو، خو هغۀ ووئيل چې، ”زۀ به نۀ خورم ترڅو چې خپله خبره ونۀ کړم.“ لابان ووئيل چې، ”ووايه.“

نو هغۀ ووئيل چې، ”زۀ د اِبراهيم نوکر يم. زمونږ پلار زما مالِک ته ډېر برکت ورکړے دے او دولتمند يې کړے دے، چې هغۀ ته يې رمې، غله، چاندى، سره زر، نوکران او وينځې، اوښان او خره ورکړى دى. زما د مالِک ښځه ساره هغۀ ته په خپل بوډاتوب کښې يو زوئ وزېږولو؛ اِبراهيم خپل ټول مال اِسحاق ته ورکړے دے. زما مالِک ما ته قسم راکړو چې، ’زما زوئ دپاره به د کنعانيانو د ښځو نه، چې زۀ د هغوئ په مُلک کښې اوسېږم، ښځه نۀ اخلې، بلکې زما د پلار کور ته، زما خپلوانو ته به ځې، او زما زوئ دپاره به ښځه راوړې.‘ ما خپل مالِک ته ووئيل چې، ’کېدے شى هغه ښځه زما په پسې رانۀ شى.‘ خو هغۀ ما ته ووئيل چې، ’زمونږ پلار، چې زۀ د هغۀ مخکښې ګرځېدلے يم، خپل فرښته به تا سره ولېږى او ستا سفر به کامياب کړى، او تۀ به زما زوئ دپاره د زما د قبيلې نه او د زما د پلار د کور نه ښځه راوړې. بيا به تۀ زما د قسم نه آزاد يې کله چې زما کورنۍ ته ورسېږې؛ کۀ هغوئ تا ته د هغې ورکول ونۀ منى نو تۀ به زما د قسم نه آزاد يې.‘ نن کله چې زۀ چينې ته راغلم نو ما ووئيل چې، ’زما د مالِک اِبراهيم پلاره، کۀ تۀ زما سفر کامياب کوې، دا زۀ د اوبو د چينې په څنګ کښې ولاړ يم. نو کله چې يوه جينۍ اوبۀ راوړلو ته راوځى او زۀ ورته ووايم چې، ”مهربانى وکړه، ستا د منګى نه ما ته لږ اوبۀ راکړه چې وڅښم،“ او هغه ما ته ووائى چې، ”وڅښه، او ستا اوښانو ته به هم اوبۀ راوړم“ — نو هغه دې هماغه ښځه وى چې زمونږ پلار زما د مالِک زوئ دپاره ټاکلې ده.‘ لا ما په خپل زړۀ کښې دُعا نۀ وه خلاصه کړې چې رِبکه راووته، منګى يې په اوږه، چينې ته کُوزه شوه او اوبۀ يې راوړې. ما ورته ووئيل چې، ’مهربانى وکړه، ما ته د څښلو اوبۀ راکړه.‘ هغې په تلوار خپل منګى د اوږې نه راکوز کړو او ووئيل چې، ’وڅښه — ستا اوښانو ته به هم اوبۀ ورکوم.‘ نو ما وڅښل، او هغې اوښانو ته هم اوبۀ ورکړې. ما تپوس وکړو چې، ’تۀ د چا لور يې؟‘ هغې ووئيل چې، ’د بتوئيل لور، د نحور زوئ، چې مِلکه هغۀ ته زېږولے وو.‘ بيا ما کروۍ د هغې په پوزه کښوده او بنګړى د هغې په لاسونو. زۀ ټيټ شوم او زمونږ پلار ته مې سجده وکړه، او زما د مالِک اِبراهيم پلار ته مې برکت ووايو، چې زۀ يې په رښتينې لار بوتلم چې زما د مالِک د خپلوان لور د هغۀ زوئ دپاره راوړم. نو اوس، کۀ تاسو زما مالِک سره په وفاداره مينه او حق چلن کوئ نو ما ته ووايئ؛ کۀ نه، نو ما ته ووايئ، چې زۀ ښى يا کيڼ لور ته مخ کړم.“

لابان او بتوئيل جواب ورکړو چې، ”دا د خُدائ پاک له طرفه دى؛ مونږ ښۀ يا بد نۀ شو ويلے. رِبکه ستا مخکښې ده؛ بوځه يې او ځه — هغه دې ستا د مالِک د زوئ ښځه شى، لکه چې زمونږ پلار فرمائيلى دى.“

کله چې د اِبراهيم نوکر د هغوئ خبرې واورېدلې نو زمونږ پلار ته يې په زمکه سجده وکړه. نوکر د چاندۍ او سرو زرو شيان او کپړې راوايستلې، رِبکه ته يې ورکړې، او د هغې ورور او مور ته يې قيمتى ډالۍ ورکړې. هغۀ او د هغۀ سره سړو خوراک وکړو، څښل يې وکړل او هلته يې د شپې تېر کړه. سحر هغوئ پاڅېدل او هغۀ ووئيل چې، ”ما خپل مالِک ته ولېږئ.“

خو د هغې ورور او د هغې مور ووئيل چې، ”جينۍ دې زمونږ سره لس ورځې يا هسې څۀ پاتې شى؛ بيا دې لاړه شى.“

خو هغۀ ووئيل چې، ”ما مۀ ځنډوئ — زمونږ پلار زما سفر کامياب کړے دے. ما ولېږئ چې زۀ خپل مالِک ته لاړ شم.“

هغوئ ووئيل چې، ”راځئ چې جينۍ راوبولو او د دې په حقله ترې تپوس وکړو.“ هغوئ رِبکه راوبلله او تپوس يې وکړو چې، ”آيا تۀ به د دې سړى سره ځې؟“ هغې ووئيل چې، ”زۀ به ځم.“

نو هغوئ خپله خور رِبکه او د هغې دايه، د اِبراهيم نوکر او د هغۀ سړو سره ولېږله. هغوئ رِبکه ته برکت ورکړو او ووئيل چې، ”زمونږ خورې، تۀ دې د زرهاوو زرهاوو مور شې؛ ستا اولاد دې د هغه کسانو ښارونه ونيسى چې له هغوئ سره دُشمنى لرى.“ c c v60 د دُشمن دروازه نيول د هغۀ قوت نيول وو؛ دا برکت دُعا کوى چې د رِبکه اولاد به په هغه کسانو غالب شى چې د هغوئ مخالفت کوى.

رِبکه او د هغې نوکرانۍ پاڅېدلې، په اوښانو سورې شوې او د سړى په پسې روانې شوې. نو نوکر رِبکه بوتله او روان شو.

اوس اِسحاق د بيرلحى رُوئى نه راغلے وو، ځکه چې هغه په نجب کښې اوسېدو. اِسحاق د ماښام په وخت په پټى کښې د غور دپاره بهر ووت؛ کله يې چې سر پورته کړو نو اوښان يې راتلونکى وليدل. رِبکه هم سر پورته کړو، او کله يې چې اِسحاق وليدو نو له اوښ نه راکُوزه شوه. هغې د نوکر نه تپوس وکړو چې، ”دا سړے څوک دے چې زمونږ مخ ته د پټى په عرض کښې راروان دے؟“ هغۀ جواب ورکړو چې، ”زما مالِک.“ نو هغې خپل پړونے واخستو او ځان يې پټ کړو.

بيا نوکر اِسحاق ته هر هغه څۀ ووئيل چې کړى يې وُو. اِسحاق هغه د خپلې مور ساره خېمې ته راوسته، د رِبکه سره يې وادۀ وکړو، او مينه يې ورسره وکړه. نو اِسحاق د خپلې مور د مرګ نه پس تسلى ومونده.