Me basika na mukanda
Dibuku

Tata ya beto Buyaka ti Bawu Yufula Yandi

Bakuluntu kwizaka yufula, mpe Tata ya beto bikaka ve ti bawu yufula yandi, kasi yandi ke tubila bawu mambu ya ntama ya bawu: kubaluka na Ngipiti, na ntoto ya kuyuma, mpe na yinsi. Konso ntangu yandi kangaka maboko samu na nkumbu ya yandi. Yandi ke vukisa bawu mpe ke fundisa bawu bizizi na bizizi.

Tata ya beto ke zonza na bavese 3–44, 46–48

Kapu 20.

Na mvula ya nsambwadi, na ngonda ya tanu, na kilumbu ya kumi ya ngonda, bakuluntu ya nkaka ya Isayeli kwizaka yufula luzolo ya Tata ya beto, mpe bawu vwandaka na mantwala ya munu.

Na yina, mambu ya Tata ya beto kwizaka na munu:

Muntu ya kufwa, zabisa bakuluntu ya Isayeli: Tata, Mfumu ke na kutuba: Beno me kwiza yufula munu? Mutindu mu kele moyo, mu ke bika ve ti beno yufula munu, Tata, Mfumu ke tuba.

Nge ke fundisa bawu? Nge ke fundisa bawu, muntu ya kufwa? Na yina, tubila bawu mambu ya nganzi yina bankooko ya bawu salaka, mpe zabisa bawu: Tata, Mfumu ke na kutuba: Na kilumbu yina mu soolaka Isayeli, mu tombulaka diboko ya munu na kudya ndefi na bana ya dikanda ya Yakobi, mu kudimonisaka na bawu na Ngipiti. Na diboko ya kutombula, mu zabisaka bawu: «Mu kele Tata ya beno.» Na kilumbu yina, mu dyaka ndefi na kubasisa bawu na Ngipiti mpe na kunata bawu na yinsi mosi yina mu talaka na mansweki samu na bawu, yinsi yina ke kumaka na miliki mpe na bwiki, yinsi ya kulutila kitoko na kati ya bayinsi nyonso.

Mu zabisaka bawu: «Konso muntu na kati ya beno, losa biteki ya mbi yina meso ya beno ke tadila; kukudisumuna ve na banzambi ya biteki ya Ngipiti. Mu kele Tata ya beno.»

Kasi bawu balukilaka munu mpe bawu zolaka kuwa ve; ata muntu mosi losaka ve mambu ya nganzi yina meso ya bawu kangamaka na yawu, mpe ata muntu mosi bikaka ve banzambi ya biteki ya Ngipiti. Na yina, mu tubaka ti mu ke mwanga nkele ya munu na zulu ya bawu mpe mu ke manisa makasi ya munu na bawu kuna na Ngipiti. Kasi mu salaka samu na Nkumbu ya munu, samu ti ba safula yawu ve na mantwala ya bayinsi yina bawu vwandaka kuzinga na kati na bawu, bayinsi yina na mantwala na bawu mu kudimonisaka ntangu mu basisaka bawu na Ngipiti.

Na yina, mu basisaka bawu na Ngipiti mpe mu kotisaka bawu na ntoto ya kuyuma. Mu pesaka bawu bansalulu ya misiku ya munu mpe mu zabisaka bawu misiku ya munu—konso muntu yina ke sadila yawu ke zinga. Mu pesaka bawu mpe basaba ya munu bonso kidimbu na kati ya munu na bawu, samu ti bawu zaba ti mu kele Tata ya bawu, yina ke kumisaka bawu longo.

Kasi dikanda ya Isayeli balukilaka munu na ntoto ya kuyuma. Bawu buyaka kudyata na bansalulu ya misiku ya munu mpe bawu mangaka misiku ya munu—ata konso muntu yina ke sadila yawu ke zinga na yawu—mpe bawu safulaka mbote-mbote basaba ya munu. Na yina, na ntoto ya kuyuma, mu tubaka ti mu ke mwanga nkele ya munu na zulu ya bawu samu na kufwa bawu. Kasi mu salaka samu na Nkumbu ya munu, samu ti ba safula yawu ve na mantwala ya bayinsi yina monaka mu kubasisa bawu. Na ntoto ya kuyuma mpe, mu tombulaka diboko ya munu, mu dyaka ndefi ya kukotisa bawu ve na yinsi yina mu pesaka bawu—yinsi yina ke kumaka na miliki mpe na bwiki, yinsi ya kulutila kitoko na kati ya bayinsi nyonso, samu ti bawu mangaka misiku ya munu, bawu zitisaka ve bansalulu ya misiku ya munu, mpe bawu safulaka basaba ya munu, bantima ya bawu vwandaka ya kukangama na banzambi ya biteki ya bawu. Kasi mu fwilaka bawu kyadi mpe mu fwaka bawu ve na ntoto ya kuyuma. Na ntoto ya kuyuma, mu zabisaka bana ya bawu: Kulanda ve bansalulu ya misiku ya batata ya beno, kusadila ve misiku ya bawu, mpe kukudisumuna ve na banzambi ya biteki ya bawu. «Mu kele Tata ya beno; beno landa bansalulu ya misiku ya munu mpe beno keba mbote na kusadila misiku ya munu. Beno kumisa basaba ya munu longo; yawu ke vwanda kidimbu na kati ya munu na beno, samu ti beno zaba ti mu kele Tata ya beno.»

Kasi bana balukilaka munu. Bawu landaka ve bansalulu ya misiku ya munu, bawu sadilaka ve misiku ya munu—muntu yina ke sadila yawu ke zinga—mpe bawu safulaka basaba ya munu. Na yina, mu tubaka ti mu ke mwanga makasi ya munu na zulu ya bawu, mu ke manisa nkele ya munu na bawu na ntoto ya kuyuma. Kasi mu kangaka diboko ya munu mpe mu salaka samu na Nkumbu ya munu, samu ti ba safula yawu ve na mantwala ya bayinsi yina monaka mu kubasisa bawu. Na diboko ya kutombula, mu dyaka bawu ndefi na ntoto ya kuyuma na kumwangisa bawu na kati ya makanda mpe na kusala ti bawu mwangana na bayinsi ya nzenza, samu ti bawu tumamaka ve na misiku ya munu, bawu mangaka bansalulu ya misiku ya munu, bawu safulaka basaba ya munu, mpe meso ya bawu vwandaka na nsatu ya banzambi ya biteki ya batata ya bawu. Na yina, mu pesaka bawu bansalulu ya misiku yina vwandaka mbote ve mpe misiku yina bawu lendaka kuzinga ve na yawu; a a v25 Mambu yayi ke tendula ve ti Tata ya beto pesaka bantumunu ya yimbi. Samu bawu buyaka misiku ya yandi ya mbote, ba yekulaka bawu na mavanga ya kubebisa yina bawu mosi soolaka—kusambila biteki ya bawu bikanaka na kukwenda tii na lufwa ya yawu. Mu bikaka bawu kukuma mvindu na makabu ya bawu—bawu pesaka konso mwana ya ntete bonso dikabu—samu na kufulusa bawu na nsisi, samu ti bawu zaba ti mu kele Tata ya bawu.

Na yina, muntu ya kufwa, zabisa bantu ya Isayeli: Tata, Mfumu ke na kutuba: Na dyambu yayi mpe, bankooko ya beno fingaka munu, na kuvwanda ya kukwikama ve na munu: Na manima ya kukotisa bawu na yinsi yina mu dyaka ndefi na diboko ya kutombula na kupesa bawu, bawu monaka konso mongo ya nda mpe konso yinti ya makasa mingi, bawu pesaka minkayulu ya bawu kuna, bawu pesaka makabu yina fwemisaka munu, bawu yokaka maaka ya nsunga ya mbote, mpe bawu mwangaka minkayulu ya bawu ya masa ya kunwa. Na yina, mu yufulaka bawu: Kisika yayi ya lusambulu ya zulu yina beno ke kwendaka na yawu ntangu na ntangu kele inki? (Ba ke bokilaka yawu Bama tii bubu yayi.). b b v29 Nkumbu «Bama» ke tendula «kisika ya lusambulu ya zulu» ya kusambila banzambi ya biteki. Kiyufula yango ke sakana na mungungu ya nkumbu yango—«kisika ya lusambulu ya zulu yina beno ke kwendaka na yawu kele inki?»—mpe nkumbu yango bikanaka.

Na yina, zabisa bantu ya Isayeli: Tata, Mfumu ke na kutuba: Beno ke kusumuna beno mosi mutindu bankooko ya beno mpe beno ke vwanda na nsatu ya biteki ya bawu ya mbi? Ntangu beno ke pesaka makabu ya beno mpe beno ke lutisaka bana ya beno na tiya, beno ke landaka na kukudisumuna na banzambi ya biteki ya beno nyonso, tii bubu yayi. Keti beno fwana kuyufula munu, dikanda ya Isayeli? Mutindu mu kele moyo, Tata, Mfumu ke tuba, mu ke bika ve ti beno yufula munu.

Beno ke tuba: «Beto vwanda bonso makanda ya bantu, bonso bantu ya bayinsi ya nkaka, yina ke sambilaka nti mpe ditadi.» Kasi mambu yina ntima ya beno ke yindula ke salama ata fyoti ve.

Mutindu mu kele moyo, Tata, Mfumu ke tuba, mu ke yala beno na diboko ya ngolo, na lulendo, mpe na nkele yina mu ke mwanga. «Mu ke basisa beno na kati ya makanda ya bantu, mu ke vukisa beno katuka na bayinsi yina ba mwangisaka beno, na diboko ya ngolo, na lulendo, mpe na nkele yina mu ke mwanga. Mu ke kotisa beno na ntoto ya kuyuma ya makanda ya bantu, mpe kuna mu ke fundisa beno meso na meso.» Mutindu mu fundisaka bankooko ya beno na ntoto ya kuyuma ya Ngipiti, mu ke fundisa beno mpe mutindu yina, Tata, Mfumu ke tuba. «Mu ke tanga beno ntangu beno ke luta na nsi ya nti ya munu, mpe mu ke kotisa beno na kukangama ya ngwisani. c c v37 Bangungudi vwandaka tanga mpe tala mbote-mbote mameme ya bawu na kulutisa konso dimeme mosi-mosi na nsi ya nti yina ba tombulaka. Tata ya beto ke kudifwanisa bonso ngungudi yina ke tanga bibulu ya yandi mosi. Mu ke katula na kati-kati ya beno bayina ke balukilaka munu mpe ke mangaka kutumama na munu. Mu ke basisa bawu na yinsi yina bawu ke zingaka, kasi bawu ke kota ve na yinsi ya Isayeli. Na yina, beno ke zaba ti mu kele Tata ya beno.»

Mpe beno, bantu ya Isayeli, Tata, Mfumu ke na kutuba mutindu yayi: Beno kwenda, konso muntu, sadila biteki ya beno! Kasi na manima, ya tsyelika beno ke wa munu mpe beno ke safula dyaka ve nkumbu ya munu ya longo na makabu ya beno mpe na biteki ya beno. Samu ti na mongo ya munu ya longo, mongo ya nene ya Isayeli, Tata, Mfumu ke na kutuba, kuna na yinsi, bantu nyonso ya Isayeli ke sadila munu, mpe kuna mu ke ndima bawu. Kuna mu ke lomba makabu ya beno, makabu ya beno ya kitoko ya kulutila, mpe minkayulu nyonso ya beno ya longo. «Mu ke ndima beno bonso maaka ya nsunga ya mbote ntangu mu ke basisa beno na bayinsi mpe mu ke vukisa beno katuka na bayinsi yina ba mwangisaka beno, mpe na nzila ya beno mu ke lakisa na mantwala ya bayinsi ti mu kele Nzambi ya longo. Na yina, beno ke zaba ti mu kele Tata ya beno, ntangu mu ke kotisa beno na yinsi ya Isayeli, yinsi yina mu kudyaka ndefi na kunanguna diboko samu na kupesa yawu na bankooko ya beno. Kuna beno ke bambuka moyo ya nkadulu ya beno mpe mavanga nyonso ya beno yina beno kukisumunaka na yawu, mpe beno ke kuyina beno mosi samu na mambu nyonso ya yimbi yina beno me sala. Beno ke zaba ti mu kele Tata ya beno ntangu mu ke sala na beno samu na Nkumbu ya munu, kasi mu ke sala yawu ve na kulanda banzila ya beno ya yimbi mpe mavanga ya beno ya kubeba, beno bantu ya Isayeli. Tata, Mfumu ke na kutuba.»

Tiya na Ntadisi ya Sude

Mambu ya Tata ya beto kwizaka na munu:

Mwana ya muntu, tala na lweka ya sude; longisa na ntadisi ya yawu mpe bikula na ntadisi ya mfinda ya yinsi ya sude. Tuba na mfinda ya sude: Wa mambu ya Tata ya beto. Tata, Mfumu ke na kutuba: Mu kele pene-pene na kutula tiya na kati ya nge, yina ke yoka bayinti nyonso, yina kele na makasa ya maza mpe yina me yuma, kaka mutindu mosi. Tiya yango ke fwa ve; yawu ke yoka bizizi nyonso katuka na sude tii na node. Bantu nyonso ke mona ti munu, Tata ya beno, mu tulaka yawu; yawu ke fwa ve.

Na yina, mu tubaka: «Aa, Tata, Mfumu! Bawu ke tubila munu ti: “Keti yandi ke tuba kaka na bingana ve?”»