چاپدا
کئتاب

آتانین حئکایه‌سی موحاکئمه‌ده

اتّئهاملارین دوغرو اولوب-اولمادیغی سوروشولاندا، ائستئفان ائسرایئلئن بوتون تاریخی ائله جاواب ورئر: آتامیز ائبراهئمه، یوسئفه گؤرونور، موسا اؤز خالقی طرفئندن ردّ ادئلئر، قیزیل بئر بوزوو، هچ لازیم اولمایان بئر معبد. او اؤز دینله‌یئجئلرئنی اونلارین آتالارینین وارئثلری آدلاندیریر. اونو داشلاییرلار، و او اونلار اوچون باغیشلانما ائسته‌یئر.

فصل 7.

او واخت باش کاهئن سوروشدو: «بو شیلر دوغرودور؟»

استِفان ددی: «قارداشلار و آتالار، قولاق آسین: جلال آتامیز، حاراندا یاشامامیشدان قاباق، مِسوپوتامئیادا آتامیز ائبراهئمه گؤروندو،

و اونا ددی: ”اؤز تورپاغینی و قوحوملارینی ترک ات و سنه گؤرسده‌جیئم تورپاغا گت.“

او، بابئللی‌لرئن تورپاغینی ترک ادئب حاراندا یرلَشدی. آتاسی اؤلَندن سونرا، آتامیز اونو اورادان ائندی سئزئن یاشادیغینیز بو تورپاغا گتئردی. اورادا اونا هچ بئر ائرث ورمه‌دی، حتّا بئر آدیم یر ده؛ آمّا حرچند اونون اؤولادی یوخ ائدی، اونو اونا و اوندان سونراکی نسلئنه مولک اولاراق وعده وردی. آتامیز ددی کی، اونون نسلی اؤزلرئنئن اولمایان بئر تورپاقدا قرئب اولاجاق، قوللوق اده‌جک و دؤرد یوز ائل اونلارا پئس رفتار ادئله‌جک.

آتامیز ددی: ”اونلارین قوللوق اتدئیی مئلّتی من موحاکئمه اده‌جیم، و اوندان سونرا اونلار چیخیب بو یرده منه عئبادت اده‌جکلر.“

و اونا ختنه عهدئنی وردی. ائبراهئم ائسحاقا صاحئب اولدو و اونو سکّئزئنجی گون ختنه اتدی؛ ائسحاق یعقوبا صاحئب اولدو، یعقوب دا اون ائکی جدّه صاحئب اولدو.

اجدادیمیز یوسئفه حسد آپاریب اونو مئصئره ساتدیلار، آمّا آتامیز اونونلا ائدی، و اونو بوتون بلالاریندان قورتاردی، مئصئر پادشاهی فئرعونون حوضوروندا اونا لوطف و حئکمت وردی؛ فئرعون دا اونو مئصئرئن و اؤز بوتون سارایینین اوستونه حاکئم تعیئن اتدی. بوتون مئصئره و کَنَعانا قحطلیق و بؤیوک عذاب گلدی، و آتالاریمیز یمک تاپمادیلار. یعقوب مئصئرده تاخیل اولدوغونو اشئدنده، آتالاریمیزی اوّل اورایا گؤندَ‌ردی. ائکئنجی دفه، یوسئف اؤزونو قارداشلارینا تانیتدی و فئرعون یوسئفئن عایئله‌سئندن خبردار اولدو. یوسئف آتاسی یعقوبو و بوتون قوحوملارینی چاغیرتدیردی، جمعی یئتمئش بش نفر.

یعقوب مئصئره کؤچدو و اؤزو و آتالاریمیز اورادا اؤلدولر. اونلاری شِکِمه آپاردیلار و ائبراهئمئن شِکِمده خَمورون اؤولادلاریندان گوموشه ساتین آلدیغی قبئرده باسدیردیلار.

آتامیزین ائبراهئمه وردئیی وعده‌نئن واختی یاخینلاشاندا، خالق مئصئرده آرتیب چوخالدی، یوسئفی تانیمایان آیری بئر پادشاه مئصئرئن اوستونه چیخانا قدر. بو پادشاه خالقیمیزی آلدادیب آتالاریمیزا ظولم اتدی، اونلاری مجبور اتدی کی، کؤرپه‌لری اؤلسون دئیه آتسینلار.

او زامان موسا دوغولدو، آتامیزین گؤزونده گؤزل ائدی. او، آتاسینین اِوئنده اوچ آی ساخلاندی. او آتیلان زامان، فئرعونون قیزی اونو گؤتوروب اؤز اوغلو کئمی بؤیوتدو. موسا مئصئرلی‌لرئن بوتون حئکمتئنی اؤیرَندی و اونون سؤزو و عملی قووّتلی ائدی.

قیرخ یاشینا چاتاندا، قرار وردی کی، قارداشلاری اولان ائسرایئل اؤولادلارینین یانینا گتسئن. اونلاردان بئرئنه ظولم اولدوغونو گؤرنده، ظولم گؤرن آدامی مودافئعه ادئب مئصئرلئنی ووروب اؤلدورمکله اونون قئصاصینی آلدی. او بله گومان ادئردی کی، قارداشلاری آنلایاجاقلار کی، آتامیز اونون اَلی واسئطه‌سی‌ائله اونلارا نئجات وئرئر، آمّا اونلار آنلامادیلار.

صاباحیسی گون، اونلار ساواشاندا یانلارینا گلدی و اونلاری باریشدیرماغا چالیشیب ددی: ”ای کئشئلر، سئز قارداشسینیز. نئیه بئربئرئنئزه ظولم ادئرسئنئز؟“ آمّا قونشوسونا ظولم ادن آدام موسانی کنارا ائته‌له‌یئب ددی: ”سنی کئم بئزئم اوستوموزه حاکئم و داور تعیئن اتدی؟ یوخسا دونَن مئصئرلئنی اؤلدوردویون کئمی منی ده اؤلدورمک ائسته‌یئرسن؟“ بو سؤزه گؤره موسا قاچدی و مِدیان تورپاغیندا قرئب کئمی یاشادی، اورادا ائکی اوغلو اولدو.

قیرخ ائلدن سونرا، سئنا داغینین چؤلونده بئر ملک اونا یانان بئر بوتانین آلووو ائچئنده گؤروندو. موسا بونو گؤروب حیران قالدی؛ داها یاخیندان باخماغا یاخینلاشاندا، آتامیزین سسی گلدی:

”من سنئن آتالارینین تاریسی‌یام، ائبراهئمئن، ائسحاقین و یعقوبون تاریسی‌یام.“ موسا تئتره‌دی و باخماغا جورعت اتمه‌دی. آتامیز اونا ددی: ”چاریقلارینی آیاقلاریندان چیخار، چونکی اوستونده دایاندیغین یر موقدّس تورپاقدیر.“ من مئصئرده خالقیمین عذابینی حقئقتن گؤردوم، اونلارین باغیرتیسینی اشئتدئم و اونلاری قورتارماق اوچون آشاغی ائندئم. ائندی گت، سنی مئصئره گؤندَ‌رئرم.

”سنی کئم حاکئم و داور تعیئن اتدی؟“ دیئب ردّ اتدئکلری بو موسا، همئن آدامدیر کی، آتامیز اونو بوتادا اونا گؤرونن مله‌یئن اَلی واسئطه‌سی‌ائله هم حاکئم، هم ده قورتاریجی اولاراق گؤندَ‌ردی. بو آدام اونلاری چیخارتدی و مئصئر تورپاغیندا، قیزیل دنیزده و چؤلده قیرخ ائل عجایئبلر و علامتلر گؤرستدی. بو همئن موسادیر کی، ائسرایئل اؤولادلارینا ددی: ”آتامیز سئزئن اوچون قارداشلارینیزین آراسیندان منئم کئمی بئر پیغمبر قالدیراجاق.“ بو همئن آدامدیر کی، چؤلده‌کی جاماعاتین آراسیندا، سئنا داغیندا اونونلا دانیشان ملکله و آتالاریمیزلا برابر ائدی؛ او، بئزه ورمک اوچون دئری سؤزلر آلدی.

آتالاریمیز اونا ائطاعت اتمک ائستمه‌دئلر؛ اونو ردّ ادئب اورَکلرئنده مئصئره طرف قاییتدیلار، اونلار هارونا ددئلر: ”بئزئم اوچون آللاهلار دوزَلت کی، قاباغیمیزدا گتسئنلر. بئزی مئصئر تورپاغیندان چیخاردان بو موسایا گلنده، اونون باشینا نه گلدئیئنی بئلمئرئک.“ او گونلرده بئر دانا دوزَ‌لدئب، بوتا قوربان کسئب، اؤز اللری ائله دوزَ‌لتدئکلری شیه شادلیق اتدئلر. آمّا آتامیز اوز دؤندَ‌رئب اونلاری گؤی قوشونونا پرستئش اتمه‌یه تسلئم اتدی، نجه کی پیغمبرلرئن کئتابیندا یازیلیب: «ای ائسرایئل نسلی، مگر چؤلده قیرخ ائل منه قوربانلیق حیوانلار و قوربانلار گتئردئنئز؟ مولِکئن چادیرینی و تارینیز رِفانین اولدوزونو، اونلارا پرستئش اتمک اوچون دوزَ‌لتدئیئنئز بوتلری داشیدینیز؛ اونا گؤره سئزی بابئلدن او یانا سورگون اده‌جیم.»

اجدادیمیزین چؤلده شهادت چادیری وار ائدی، نجه کی موسا ائله دانیشان، گؤردویو نومونه‌یه موطابئق اونو دوزَ‌لتمه‌یی اونا امر اتمئشدی. آتالاریمیز، آتامیزین اونلارین قاباغیندان قوودوغو مئلّتلرئن تورپاغینی توتاندا، اونو اؤز نؤوبه‌سئنده یوشَع ائله ائچه‌ری گتئردئلر. بو، داوودون گونلرئنه قدر بله ائدی. او کی، آتامیزین حوضوروندا لوطف تاپدی و آتامیز اوچون بئر مسکن تاپماق ائسته‌دی. آمّا اونون اوچون بئر اِو تئکن سولیمان اولدو. آمّا حاق‌تعالا ائنسان الی ائله دوزَ‌لَن اِولرده یاشایان دیئل، نجه کی پیغمبر دیئر:

«گؤی منئم تختئمدئر، یر ده منئم آیاق‌آلتیمدیر. آتامیز دیئر: منئم اوچون نجه بئر اِو تئکه‌جکسئنئز؟ یا منئم راحاتلیق یرئم هارادادیر؟ مگر بوتون بو شیلری منئم اَلئم یاراتمادی؟»

«ای بوینویوغون آداملار، اوره‌یی و قولاقلاری ختنه اولونمامیش آداملار! سئز همئشه موقدّس روحا موقاوئمت ادئرسئنئز؛ نجه کی آتالارینیز بله اتدی، سئز ده بله ادئرسئنئز. آتالارینیز پیغمبرلرئن هانسی بئرئنه عذاب ورمه‌دئلر؟ اونلار صالح اولانین گلمه‌سئنی قاباقجادان اعلان ادنلری اؤلدوردولر، او صالح کی، ائندی سئز اونا خیانت ادئب اونو اؤلدوردونوز. سئز کی شرئعتی ملکلر واسئطه‌سئله آلیبسینیز، آمّا اونا عمل اتمه‌دئنئز.»

اونلار بو سؤزلری اشئدنده قضبلندئلر و اونا دئشلرئنی قیجیرتدیلار. آمّا ائستِفان، موقدّس روحلا دولو، گؤیه باخیب آتامیزین جلالینی و آتامیزین صاغیندا دوران عئسانی گؤردو. a a v55 ائستِفان گؤیده آتامیزین یانیندا دوران عئسانی گؤرور — اوغول آتانین صاغیندا عئزّتلَندئرئلئر، آتادان آیری اولسا دا، اونون جلالینا شرئکدئر.

و او ددی: «باخین، گؤیلرئن آچیلدیغینی و ائنسان اوغلونون آتامیزین صاغیندا دوردوغونو گؤرورم.»

آمّا اونلار برکدن چیغیریب، قولاقلارینی توتدولار و اونون اوستونه هوجوم اتدئلر. اونو شهردن باییرا چیخاردیب داشا باسدیلار. شاهئدلر اؤز پالتارلارینی شاعول آدلی بئر جاوانین آیاقلاری یانیندا قویدولار.

اونو داشا باساندا، ائستِفان فریاد ادئب ددی: «ای رب عئسا، روحومو قبول ات.» b b v59 اؤلَرکن، ائستِفان روحونو عئسایا تاپشیریر — همئن دوعا کی، عئسا چارمیخدا آتایا اتمئشدی (لوقا ۲۳:۴۶). بونو عئسایا دوعا اتمک، اونو رب اولاراق اعتئراف اتمکدئر.

دئز چؤکوب برکدن چیغیردی: «ای رب، بو گوناهی اونلارین بوینونا قویما.» بونو ددئکدن سونرا یوخویا گتدی.