Byacapwe
Igitabo

Ukuri kwa Data n'abahanuzi b'ibinyoma

Abahanuzi magana ane basezeranya Ahabu intsinzi i Ramoti-Gileyadi; Mikaya wenyine amenyesha inama ya Data wacu n'umwuka w'ikinyoma woherejwe muri bo, maze afungirwa ku mugati n'amazi. Ahabu arwana yiyoberanije, umwambi uje nkana uramugeraho, maze imbwa zirigata amaraso ye nk'uko byari byahanuwe.

Igice cya 22.

Mu myaka itatu nta ntambara yabayeho hagati ya Aramu na Isiraheli. Ariko mu mwaka wa gatatu, Yehoshafati umwami w'u Buyuda amanukira ku mwami wa Isiraheli. Umwami wa Isiraheli abwira abagaragu be ati: “Muzi ko Ramoti-Gileyadi ari iwacu, nyamara nta cyo dukora ngo tuyivane mu kuboko k'umwami wa Aramu?” Abaza Yehoshafati ati: “Waza kundwanaho gutera Ramoti-Gileyadi?” Yehoshafati abwira umwami wa Isiraheli ati: “Njye ndi nkawe, abantu banjye ni nk'abawe, amafarasi yanjye ni nk'ayawe.”

Nuko Yehoshafati abwira umwami wa Isiraheli ati: “Ndakwinginze, banza ubaze ijambo rya Data wa twese.”

Umwami wa Isiraheli akoranya abahanuzi, bagera ku bantu magana ane, arababaza ati: “Njye gutera Ramoti-Gileyadi, cyangwa ndeke?” Baramusubiza bati: “Zamuka, kuko Nyagasani Data wa twese azayigushyira mu kuboko.”

Ariko Yehoshafati aravuga ati: “Mbese nta muhanuzi wa Data wa twese ukiri hano wo kubaza?”

Umwami wa Isiraheli abwira Yehoshafati ati: “Haracyari umugabo umwe twabaza Data wa twese tubinyujije kuri we, ariko ndamwanga, ntiyigera ampanurira icyiza, ahubwo amara akaga gusa: ni Mikaya mwene Yimila.” Yehoshafati aravuga ati: “Umwami ntakwiriye kuvuga atyo.”

Nuko umwami wa Isiraheli ahamagara umutware umwe aramubwira ati: “Zana Mikaya mwene Yimila vuba.”

Umwami wa Isiraheli na Yehoshafati umwami w'u Buyuda bicara umwe ku wundi ku ntebe za cyami, bambaye imyambaro yabo, mu mbuga yo guhuriramo imyaka hafi y'irembo ry'i Samariya, mu gihe abahanuzi bose bahanura imbere yabo. Sedekiya mwene Kenāna akora amahembe y'icyuma aravuga ati: “Imana iravuga iti: ‘Ayo ni yo uzatobora Abanyaramu kugeza barimbutse.’” Abahanuzi bose bahanura kimwe bati: “Zamuka ujye i Ramoti-Gileyadi utsinde; Imana izabishyira mu kuboko k'umwami.”

Intumwa yatumwe gutumiza Mikaya iramubwira iti: “Dore, abahanuzi basezeranya umwami intsinzi barumvikanye. Reka ijambo ryawe rijye rihuza n'iryabo, usezeranye intsinzi.”

Ariko Mikaya aravuga ati: “Ndahiye Data wa twese uhoraho, icyo Data wa twese azambwira, ni cyo nzavuga.”

Ageze aho, umwami aramubaza ati: “Mikaya, mbese tuzajya ku rugamba tutere Ramoti-Gileyadi, cyangwa tureke?” Aramusubiza ati: “Zamuka utsinde; Data wa twese azayishyira mu kuboko k'umwami.”

Umwami aramubwira ati: “Ngomba kugusaba kurahira kangahe ngo untere ukuri gusa mu izina rya Data wa twese?”

Aravuga ati: “Nabonye Isiraheli yose yatatanye ku misozi, nk'intama zidafite umwungeri. Nuko Data wa twese aravuga ati: ‘Aba nta databuja bafite; buri wese nagaruke iwe amahoro.’”

Umwami wa Isiraheli abwira Yehoshafati ati: “Mbese sinakubwiye ko atanhanurira icyiza, ahubwo ngo amara akaga gusa?”

Mikaya aravuga ati: “Ngaho rero, umva ijambo rya Data wa twese: Nabonye Data wa twese yicaye ku ntebe ye ya cyami, ingabo zose zo mu ijuru zihagaze iruhande rwe, iburyo bwe n'ibumoso bwe.

Nuko Data wa twese aravuga ati: ‘Ni nde uzoshya Ahabu ngo azamuke agwe i Ramoti-Gileyadi?’ Umwe avuga ibi, undi avuga biriya.

Nuko umwuka urasohoka uhagarara imbere ya Data wa twese, uvuga uti: ‘Nzamushuka.’

Data wa twese arawubaza ati: ‘Ute?’ Urasubiza uti: ‘Nzasohoka mbe umwuka w'ibinyoma mu kanwa k'abahanuzi be bose.’ Data wa twese arawubwira ati: ‘Uzamushuka kandi utsinde. Sohoka ukore utyo.’

None rero Data wa twese ashyize umwuka w'ibinyoma mu kanwa k'aba bahanuzi bawe bose, kandi Data wa twese agutangarije akaga.”

Nuko Sedekiya mwene Kenāna aregera, akubita Mikaya mu musaya, aramubwira ati: “Mbese Mwuka w'Imana yavuye kuri njye anyuze he ngo avugane nawe?”

Mikaya aramusubiza ati: “Uzabona kuri uwo munsi uzinjira mu cyumba cyo mu mbere kwihisha.”

Umwami wa Isiraheli aravuga ati: “Fata Mikaya umusubize kwa Amoni umutegetsi w'umujyi na Yowashi umuhungu w'umwami, ubabwire uti: ‘Umwami aravuze ngo: Shyira uyu muntu muri gereza, umuhe gusa umugati n'amazi kugeza ntahe amahoro.’”

Mikaya aravuga ati: “Niwagaruka amahoro na gato, ntiwaba warivugiye Data wa twese.” Nuko yongeraho ati: “Nimwumve, mwa mahanga mwese!”

Ahabu agwa nk'uko Data yari yabivuze

Nuko umwami wa Isiraheli na Yehoshafati umwami w'u Buyuda bazamukira i Ramoti-Gileyadi. Umwami wa Isiraheli abwira Yehoshafati ati: “Nziyoberanya ninjire ku rugamba, ariko wowe wambare imyambaro yawe.” Nuko umwami wa Isiraheli ariyoberanya, yinjira ku rugamba.

Umwami wa Aramu yari yategetse abatware b'amagare y'intambara mirongo itatu n'abiri ati: “Ntimukarwanye n'umuto cyangwa umukuru, uretse umwami wa Isiraheli gusa.”

Abatware b'amagare babonye Yehoshafati, baravuga bati: “Ngomba kuba ari we mwami wa Isiraheli.” Barahindukira ngo bamurwanye, Yehoshafati ararangurura. Abatware b'amagare babonye ko atari we mwami wa Isiraheli, bava ku kumukurikirana. Umuntu umwe arura umuheto we ataharinze aho, akubita umwami wa Isiraheli hagati y'ihuza ry'intwaro z'inkuta. Umwami abwira umutwaza-ngare we ati: “Hindukira unkureho mu rugamba, kuko nkomeretse.” Urugamba rurakaza uwo munsi, umwami ashyirwa uretse mu igare rye yerekeye Abanyaramu. Nimugoroba arapfa. Amaraso y'icyo gikomere ye yari yatembereye mu nsi y'igare. Izuba rirenga, impuruza inyura mu birindiro iti: “Buri wese ajye mu mujyi we, buri wese ajye mu gihugu cye!”

Nuko umwami arapfa azanwa i Samariya, bahamba umwami i Samariya. Boza igare ku kizenga cy'i Samariya, imbwa zirigatira amaraso ye, n'indaya zihayogera, nk'uko Data wa twese yari yabivuze.

Ibindi bikorwa bya Ahabu n'ibyo yakoze byose, n'ingoro y'amahembe y'inzovu n'imijyi yose yari yarubatse, mbese ntibyaranditswe mu gitabo cy'amateka y'abami ba Isiraheli? Nuko Ahabu asinzira iruhande rwa ba sekuruza, Ahaziya umuhungu we amusimbura ku ngoma.

Yehoshafati yagenze imbere ya Data

Yehoshafati mwene Asa yabaye umwami w'u Buyuda mu mwaka wa kane Ahabu ari ku ngoma muri Isiraheli. Yehoshafati yari afite imyaka mirongo itatu n'itanu ubwo yabaga umwami, ategeka imyaka mirongo ibiri n'itanu i Yeruzalemu. Nyina yitwaga Azuba umukobwa wa Shilihi. Yakurikije inzira yose ya se Asa ntiyayivamo, akora ibikwiye mu maso ya Data. Nyamara ahasengerwaga ibigirwamana hakomeza guhagarara, abantu bagakomeza gutambira ibitambo no kwosereza imibavu aho. Yehoshafati yagiranye amahoro n'umwami wa Isiraheli.

Ibindi bikorwa bya Yehoshafati n'ubutwari yagaragaje n'uko yarwanye intambara, byanditswe mu gitabo cyitwa “Ibikorwa by'abami b'u Buyuda”. Abandi bagabo b'indaya mu mihango y'idini basigaye kuva mu minsi ya se Asa, yabamenesha mu gihugu. Muri Edomu nta mwami wahariho, ahubwo igisonga ni cyo cyarangaga nk'umwami. Yehoshafati yubakishije amato ya Tarushishi kugira ngo ajye muri Ofiri gushaka izahabu, ariko ntiyahagera, kuko amato yavunikiye Esiyoni-Geberi. Icyo gihe Ahaziya mwene Ahabu asaba Yehoshafati ati: “Emera ko abagaragu banjye bagendana n'abawe mu mato”, nyamara Yehoshafati arabyanga. Yehoshafati aryama iruhande rwa ba sekuruza, bamuhamba hamwe na bo mu Mujyi wa Dawidi se, maze umuhungu we Yehoramu amusimbura ku ngoma.

Ahaziya yarakaje Data

Ahaziya mwene Ahabu yabaye umwami wa Isiraheli i Samariya mu mwaka wa cumi na karindwi Yehoshafati umwami w'u Buyuda ari ku ngoma, ategeka Isiraheli imyaka ibiri. Yakoze ibibi mu maso ya Data, akurikira inzira ya se n'inzira ya nyina, n'inzira ya Yerobowamu mwene Nebati wayobeje Isiraheli akayikoza icyaha. Yakoreye Bāli akaramya, akarakaza Data, Imana ya Isiraheli, nk'uko se yabigenje.