Môi-se Nói Với Y-sơ-ra-ên
Những bài giảng từ biệt của Môi-se bên bờ Đất Hứa, lập lại giao ước với một thế hệ mới. Ông cứ nhấn mạnh mãi một hình ảnh: Chúa không phải là một Đấng ban luật ở xa cách, mà là một người Cha.
1 1Môi-se nói những lời này với toàn dân Y-sơ-ra-ên ở bên kia sông Giô-đanh, trong hoang mạc, tại A-ra-ba đối diện Su-phơ, giữa Pha-ran và Tô-phên, La-ban, Hát-sê-rốt, và Đi-xa-háp. 2Từ Hô-rếp đến Ca-đe Ba-nê-a, theo đường núi Sê-i-rơ, phải mất mười một ngày đường. 3Vào năm thứ bốn mươi, ngày đầu tháng mười một, Môi-se nói với dân Y-sơ-ra-ên mọi điều Cha chúng ta đã truyền cho ông về họ, 4sau khi ông đánh bại Si-hôn, vua dân A-mô-rít, đang ở Hết-bôn, và Óc, vua Ba-san, đang ở Ách-ta-rốt và Ết-rê-i. 5Bên kia sông Giô-đanh, trong đất Mô-áp, Môi-se bắt đầu giải thích lời chỉ dạy này, rằng:
6Cha chúng ta phán với chúng ta tại Hô-rếp rằng: “Các con đã ở lại núi này đủ lâu rồi.
7Hãy quay đi và tiến đến vùng đồi núi của dân A-mô-rít cùng tất cả các vùng lân cận—A-ra-ba, đồi núi, vùng thấp, Nê-ghép, miền duyên hải—đất Ca-na-an, Li-ban, cho đến tận Sông lớn Ơ-phơ-rát. 8Kìa, Ta đã đặt đất ấy trước mặt các con. Hãy vào chiếm lấy đất mà Ta đã thề ban cho tổ phụ các con—Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp—cùng dòng dõi họ sau này.”
Cùng Nhau Gánh Vác
9Vào lúc đó ta đã nói với anh em rằng: “Một mình ta không thể gánh vác anh em được. 10Cha của anh em đã làm cho anh em gia tăng, và ngày nay anh em đông như sao trên trời. 11Nguyện Cha chúng ta làm cho anh em gia tăng gấp một ngàn lần và ban phước cho anh em, như Ngài đã hứa với anh em. 12Làm sao một mình ta có thể mang nổi gánh nặng, trọng trách của anh em cùng những tranh chấp của anh em? 13Hãy chọn từ các bộ tộc của anh em những người khôn ngoan, hiểu biết, và từng trải, rồi ta sẽ lập họ làm những người đứng đầu anh em.”
14Anh em đã trả lời ta: “Điều ông nói thật tốt để chúng tôi làm.” 15Vậy ta đã chọn những người đứng đầu các bộ tộc của anh em—những người khôn ngoan, từng trải—và lập họ làm những người lãnh đạo anh em: làm chỉ huy trên hàng ngàn người, hàng trăm, hàng năm mươi, hàng mười, cùng làm các quan chức cho các bộ tộc của anh em. 16Vào lúc đó ta đã dặn các thẩm phán của anh em rằng: “Hãy lắng nghe các vụ kiện giữa anh em mình, và xét xử công minh giữa một người với anh em mình, hoặc với người ngoại kiều ở cùng người ấy. 17Đừng thiên vị ai trong việc xét xử; hãy nghe kẻ nhỏ cũng như người lớn. Đừng sợ ai, vì sự phán xét thuộc về Cha chúng ta. Hãy đem đến cho ta bất cứ vụ nào quá khó cho anh em; ta sẽ nghe vụ đó.” 18Và vào lúc đó ta đã truyền cho anh em mọi điều anh em phải làm.
Mười Hai Người Vào Xứ
19Chúng ta rời Hô-rếp và đi qua suốt cả hoang mạc rộng lớn, đáng sợ mà anh em đã thấy, hướng về vùng đồi núi của dân A-mô-rít, như Cha chúng ta đã truyền cho chúng ta, rồi đến Ca-đe Ba-nê-a. 20Ta đã nói với anh em: Anh em đã đến vùng đồi núi của dân A-mô-rít, là nơi Cha chúng ta đang ban cho chúng ta. 21Kìa, Cha của anh em đã đặt đất ấy trước mặt anh em. Hãy đi lên, chiếm lấy đất, như Cha chúng ta đã hứa. Đừng sợ hãi hay ngã lòng.
22Tất cả anh em đến với ta và nói: “Chúng ta hãy sai người đi trước do thám đất cho chúng ta, rồi mang về tin tức về con đường phải đi và các thành chúng ta sẽ đến.”
23Kế hoạch ấy có vẻ tốt đối với ta, nên ta đã chọn mười hai người của anh em, mỗi bộ tộc một người. 24Họ quay đi và lên vùng đồi núi, đến thung lũng Ếch-côn, và thám sát nó. 25Họ lấy một ít trái của đất ấy trong tay, mang xuống cho chúng ta, và báo cáo: “Đất mà Cha chúng ta đang ban cho chúng ta thật tốt lành.”
Sự Từ Chối Của Y-sơ-ra-ên
26Thế nhưng anh em không chịu đi lên, và anh em nổi loạn chống lại mệnh lệnh của Cha của anh em. 27Anh em cằn nhằn trong trại mình và nói: “Vì Đức Chúa Trời ghét chúng ta, nên Ngài đem chúng ta ra khỏi đất Ai Cập để trao chúng ta vào tay dân A-mô-rít, để tiêu diệt chúng ta. a a v27 Ở đây dân chúng cáo buộc Cha chúng ta điều hoàn toàn trái ngược với tấm lòng Ngài—lời dối trá xưa cũ rằng Đức Chúa Cha không yêu con cái mình, trong khi thật ra Ngài đã bồng ẵm họ suốt cả chặng đường. 28Chúng ta đi lên đâu bây giờ? Anh em chúng ta đã làm tan chảy lòng chúng ta khi nói: ‘Một dân đông hơn và cao lớn hơn chúng ta; những thành to lớn, tường cao đến tận trời; và chúng tôi còn thấy cả con cháu dân A-na-kim ở đó nữa.’” b b v28 Dân A-na-kim là một dòng họ những chiến binh cao lớn khiến khắp xứ Ca-na-an khiếp sợ.
29Bấy giờ ta nói với anh em: “Đừng kinh hãi hay sợ chúng. 30Cha của anh em, đi trước anh em, chính Ngài sẽ chiến đấu cho anh em, như Ngài đã làm cho anh em tại Ai Cập, ngay trước mắt anh em, 31và trong hoang mạc, nơi anh em đã thấy Cha của anh em bồng ẵm anh em, như một người cha bồng ẵm con trai mình, suốt cả con đường anh em đã đi cho đến khi anh em đến nơi này.”
32Thế nhưng dù có lời này, anh em vẫn không tin Cha của anh em, 33là Đấng đi trước anh em trên đường để dò tìm nơi anh em hạ trại—ban đêm bằng lửa, ban ngày bằng mây—chỉ cho anh em con đường phải đi.
34Và Cha chúng ta nghe những lời anh em nói, Ngài nổi giận, và Ngài thề rằng,
35“Không một ai trong những người này, thế hệ gian ác này, sẽ được thấy vùng đất tốt lành mà Ta đã thề ban cho tổ phụ các con, 36ngoại trừ Ca-lép con trai Giê-phu-nê. Người sẽ thấy đất ấy, và Ta sẽ ban cho người vùng đất người đã đặt chân đến, cùng cho con cái người, vì người đã hết lòng theo Cha chúng ta.’
37“Cha chúng ta cũng nổi giận với ta vì cớ anh em, mà phán rằng: ‘Ngươi cũng sẽ không được vào đó.’ 38Giô-suê con trai Nun, người đang đứng trước mặt anh em, sẽ được vào đó. Hãy làm cho người mạnh mẽ; người sẽ ban cho Y-sơ-ra-ên phần sản nghiệp của mình. 39Còn những đứa trẻ của anh em, mà anh em nói sẽ bị bắt làm chiến lợi phẩm, cùng con cái anh em, những đứa hôm nay chưa biết phân biệt thiện ác—chúng sẽ vào đó. Ta sẽ ban đất ấy cho chúng; chúng sẽ chiếm lấy nó. 40Nhưng còn các con—hãy quay lại và đi vào hoang mạc theo đường về Biển Đỏ.”
41Bấy giờ anh em trả lời ta: “Chúng tôi đã phạm tội với Cha chúng ta. Chúng tôi sẽ đi lên chiến đấu, như Cha chúng ta đã truyền cho chúng tôi.” Mỗi người trong anh em đeo vũ khí lên, tưởng rằng việc đi lên vùng đồi núi là dễ dàng.
42Cha chúng ta phán với ta: “Hãy bảo chúng: ‘Đừng đi lên hay chiến đấu, vì Ta không ở giữa các ngươi, kẻo các ngươi bị đánh bại trước mặt kẻ thù.’”
43Ta đã nói với anh em, nhưng anh em không chịu nghe. Anh em nổi loạn chống lại mệnh lệnh của Cha chúng ta, hành động kiêu ngạo, và đi lên vùng đồi núi. 44Dân A-mô-rít sống ở vùng đồi núi ấy kéo ra chống lại anh em, đuổi theo anh em như bầy ong, và đánh tan anh em tại Sê-i-rơ cho đến tận Họt-ma. 45Anh em trở về và khóc lóc trước mặt Cha chúng ta, nhưng Cha chúng ta không nghe tiếng anh em cũng chẳng lắng tai nghe anh em. 46Vậy anh em ở lại Ca-đe nhiều ngày, trong suốt bao nhiêu ngày anh em lưu lại đó.