Nagsalita si Moises sa Israel
1 1Sinalita ni Moises ang mga salitang ito sa buong Israel sa kabilang ibayo ng Jordan, sa ilang, sa Araba na katapat ng Sup, sa pagitan ng Paran at Tofel, Laban, Hazerot, at Dizahab. 2Labing-isang araw na paglalakbay mula sa Horeb sa daang patungo sa Bundok Seir hanggang sa Kades-barnea. 3Nang ikaapatnapung taon, sa unang araw ng ikalabing-isang buwan, sinabi ni Moises sa Israel ang lahat ng iniutos sa kanya ng ating Ama para sa kanila, 4matapos niyang talunin si Sihon na hari ng mga Amoreo, na nakatira sa Hesbon, at si Og na hari ng Basan, na nakatira sa Astarot at Edrei. 5Sa kabilang ibayo ng Jordan, sa lupain ng Moab, sinimulan ni Moises na ipaliwanag ang tagubiling ito, na sinasabi:
6Nagsalita sa atin ang ating Ama sa Horeb, na sinasabi, “Matagal na kayong nanatili sa bundok na ito.
7Bumaling kayo at maglakbay patungo sa kaburulan ng mga Amoreo at sa lahat ng kalapit nito—ang Araba, ang mga burol, ang kapatagan, ang Negeb, ang baybayin ng dagat—ang lupain ng mga Cananeo, ang Lebanon, hanggang sa dakilang Ilog Eufrates. 8Tingnan ninyo, inilagay ko ang lupain sa harapan ninyo. Pumasok kayo at ariin ang lupaing ipinangako kong ibibigay sa inyong mga ninuno—kay Abraham, Isaac, at Jacob—at sa kanilang mga inapo pagkatapos nila.”
Pinagsaluhang mga Balikat
9Nang panahong iyon ay sinabi ko sa inyo, “Hindi ko kayang pasanin kayo nang mag-isa. 10Pinarami kayo ng inyong Ama, at sa araw na ito ay kasindami na kayo ng mga bituin sa langit. 11Nawa'y paramihin pa kayo ng ating Ama nang 1,000 ulit at pagpalain kayo, gaya ng ipinangako niya sa inyo. 12Paano ko kayang pasanin nang mag-isa ang bigat at pasanin ninyo at ang inyong mga alitan? 13Pumili kayo mula sa inyong mga lipi ng mga lalaking matalino, mahusay umunawa, at may karanasan, at itatalaga ko sila bilang inyong mga pinuno.”
14At sumagot kayo sa akin, “Mabuting gawin namin ang bagay na iyong sinabi.” 15Kaya kinuha ko ang mga pinuno ng inyong mga lipi—mga lalaking matalino at may karanasan—at ginawa ko silang mga tagapamahala ninyo: mga pinuno ng libu-libo, daan-daan, limampu, at sampu, at mga opisyal para sa inyong mga lipi. 16Nang panahong iyon ay tinagubilinan ko ang inyong mga hukom: “Dinggin ninyo ang mga usapin sa pagitan ng inyong mga kapatid, at humatol kayo nang makatarungan sa pagitan ng isang tao, ng kanyang kapatid, o ng dayuhang kasama niya. 17Huwag kayong magtangi sa paghatol; dinggin ninyo ang maliit at ang dakila nang pantay-pantay. Huwag kayong matakot kaninuman, sapagkat ang paghatol ay nauukol sa ating Ama. Dalhin ninyo sa akin ang anumang usaping napakahirap para sa inyo; aking didinggin ito.” 18At iniutos ko sa inyo nang panahong iyon ang lahat ng bagay na dapat ninyong gawin.
Labindalawang Lalaki Papasok sa Lupain
19Umalis tayo sa Horeb at tinahak ang buong malawak at nakasisindak na ilang na inyong nakita, patungo sa kaburulan ng mga Amoreo, gaya ng iniutos sa atin ng ating Ama, at nakarating tayo sa Kades-barnea. 20Sinabi ko sa inyo: Narating na ninyo ang kaburulan ng mga Amoreo, na ibinibigay sa atin ng ating Ama. 21Tingnan ninyo, inilagay ng inyong Ama ang lupain sa harapan ninyo. Umakyat kayo, ariin ito, gaya ng ipinangako ng ating Ama. Huwag kayong matakot o panghinaan ng loob.
22Lumapit kayong lahat sa akin at sinabi, “Magsugo tayo ng mga lalaki na mauuna upang tiktikan ang lupain para sa atin at magbalita tungkol sa daang dapat tahakin at sa mga lungsod na ating mararating.”
23Mabuti sa akin ang balak, kaya kumuha ako ng labindalawa sa inyong mga lalaki, isa mula sa bawat lipi. 24Bumaling sila at umakyat sa kaburulan, narating ang Lambak ng Escol, at sinaliksik ito. 25Kumuha sila sa kanilang mga kamay ng ilang bunga ng lupain, dinala ito sa atin, at nag-ulat: “Mabuti ang lupaing ibinibigay sa atin ng ating Ama.”
Ang Pagtanggi ng Israel
26Gayunpaman ay ayaw ninyong umakyat, at naghimagsik kayo laban sa utos ng inyong Ama. 27At bumulung-bulong kayo sa inyong mga tolda at sinabi, “Dahil kinapopootan tayo ng Diyos, inilabas niya tayo mula sa lupain ng Egipto upang ibigay tayo sa mga kamay ng mga Amoreo, upang lipulin tayo. a a v27 Dito ay pinaratangan ng mga tao ang ating Ama ng tuwirang kabaligtaran ng kanyang puso — ang lumang kasinungalingan na hindi mahal ng Ama ang kanyang mga anak, gayong ang totoo ay pinasan niya sila sa buong paglalakbay. 28Saan tayo aakyat? Pinanlumo ng ating mga kapatid ang ating mga puso, na sinasabi, ‘May mga taong mas malaki at mas matangkad kaysa sa atin; malalaking lungsod na napapaderan hanggang sa langit; at nakita rin namin doon ang mga anak ng Anakim.’” b b v28 Ang mga Anakita ay isang angkan ng matatangkad na mandirigmang kinatatakutan sa buong Canaan.
29Nang magkagayon ay sinabi ko sa inyo, “Huwag kayong masindak o matakot sa kanila. 30Ang inyong Ama, na nangunguna sa inyo, ang mismong lalaban para sa inyo, gaya ng ginawa niya para sa inyo sa Egipto, sa harap ng inyong mga mata, 31at sa ilang, kung saan nakita ninyo kung paano kayo pinasan ng inyong Ama, kung paano pinapasan ng isang ama ang kanyang anak, sa buong daang inyong nilakbay hanggang sa marating ninyo ang lugar na ito.”
32Gayunpaman, sa kabila ng salitang ito ay hindi kayo naniwala sa inyong Ama, 33na nangunguna sa inyo sa daan upang hanapin ang inyong hantungan—apoy kung gabi, ulap kung araw—na nagpapakita sa inyo ng daang dapat tahakin.
34At narinig ng ating Ama ang inyong sinabi, at nagalit siya, at sumumpa,
35“Walang sinuman sa mga taong ito, sa masamang salinlahing ito, ang makakakita ng mabuting lupaing ipinangako kong ibibigay sa inyong mga ninuno, 36maliban kay Caleb na anak ni Jefune. Makikita niya ito, at ibibigay ko sa kanya ang lupaing kanyang nilakaran, at sa kanyang mga anak, sapagkat lubos niyang sinunod ang ating Ama.’
37“Nagalit din sa akin ang ating Ama dahil sa inyo, na sinasabi, ‘Ikaw man ay hindi makakapasok doon.’ 38Si Josue na anak ni Nun, na nakatayo sa harap mo, ang makakapasok doon. Palakasin mo siya; ibibigay niya sa Israel ang kanyang mana. 39Ang inyong maliliit, na sinabi ninyong magiging samsam, at ang inyong mga anak, na sa araw na ito ay hindi pa nakakaalam ng mabuti at masama—sila ang makakapasok dito. Ibibigay ko ito sa kanila; aariin nila ito. 40Ngunit kayo—bumaling kayo at maglakbay patungo sa ilang sa daang patungo sa Dagat na Pula.”
41Nang magkagayon ay sumagot kayo sa akin, “Nagkasala kami laban sa ating Ama. Aakyat kami at lalaban, gaya ng iniutos sa amin ng ating Ama.” Isinukbit ng bawat isa sa inyo ang kanyang mga sandata, na inaakalang madaling umakyat sa kaburulan.
42Sinabi sa akin ng ating Ama, “Sabihin mo sa kanila: ‘Huwag kayong umakyat o lumaban, sapagkat wala ako sa gitna ninyo, kung hindi ay malulupig kayo sa harap ng inyong mga kaaway.’”
43Nagsalita ako sa inyo, ngunit hindi kayo nakinig. Naghimagsik kayo laban sa utos ng ating Ama, kumilos nang may pagmamataas, at umakyat sa kaburulan. 44Ang mga Amoreong naninirahan sa kaburulang iyon ay lumabas laban sa inyo, hinabol kayo tulad ng mga bubuyog, at dinurog kayo sa Seir hanggang sa Horma. 45Bumalik kayo at umiyak sa harap ng ating Ama, ngunit hindi dininig ng ating Ama ang inyong tinig ni pinakinggan kayo. 46Kaya nanatili kayo sa Kades nang maraming araw, ang maraming araw na inyong tinigil doon.