अनुवाद 1

1 ¹ यार्देनेच्या पलीकडे, रानात, सूफासमोरील अराबात, पारान व तोफेल, लाबान, हसेरोथ आणि दीजाहाब यांच्या दरम्यान, मोशेने सर्व इस्राएलाला ही वचने सांगितली. ² होरेबापासून सेईर डोंगराच्या वाटेने कादेश-बर्ण्यापर्यंत अकरा दिवसांचा प्रवास आहे. ³ चाळिसाव्या वर्षी, अकराव्या महिन्याच्या पहिल्या दिवशी, आमच्या पित्याने त्यांच्यासाठी मोशेला जे काही आज्ञापिले होते ते सर्व त्याने इस्राएलाला सांगितले, ⁴ हेशबोनात राहणारा अमोऱ्यांचा राजा सीहोन व अष्टारोथ आणि एद्रई येथे राहणारा बाशानाचा राजा ओग यांना पराभूत केल्यानंतर. ⁵ यार्देनेच्या पलीकडे, मवाब देशात, मोशेने ही शिकवण समजावून सांगण्यास सुरुवात केली:

⁶ आमच्या पित्याने होरेबात आम्हांशी बोलून म्हटले, “या डोंगरावर तुम्ही पुरेसे दिवस राहिला आहात.

⁷ वळून अमोऱ्यांच्या डोंगराळ प्रदेशाकडे व त्यांच्या सर्व शेजाऱ्यांकडे जा — अराबा, डोंगराळ प्रदेश, सखल प्रदेश, नेगेब, समुद्रकिनारा — कनान देश, लबानोन, थेट महान फरात नदीपर्यंत. ⁸ पाहा, मी हा देश तुमच्यापुढे ठेवला आहे. जो देश मी तुमच्या पूर्वजांना—अब्राहाम, इसहाक व याकोब—आणि त्यांच्यानंतर त्यांच्या वंशजांना देण्याची शपथ वाहिली, तो देश जाऊन वतन करून घ्या.”

वाटून घेतलेले खांदे

⁹ त्या वेळी मी तुम्हांला म्हणालो, “मी एकटा तुमचा भार वाहू शकत नाही. ¹⁰ तुमच्या पित्याने तुम्हांला वाढवले आहे, आणि आज तुम्ही आकाशातील ताऱ्यांइतके असंख्य झाला आहात. ¹¹ आमचा पिता तुम्हांला हजारपटीने वाढवो आणि त्याने तुम्हांला वचन दिल्याप्रमाणे तुम्हांला आशीर्वादित करो. ¹² तुमचा भार, ओझे आणि तुमचे तंटे मी एकटा कसा सहन करू? ¹³ आपल्या वंशांसाठी ज्ञानी, समजदार व अनुभवी माणसे निवडा, आणि मी त्यांना तुमचे प्रमुख म्हणून नेमीन.”

¹⁴ तेव्हा तुम्ही मला उत्तर दिले, “तुम्ही सांगितलेली गोष्ट आम्हांला करणे चांगले आहे.” ¹⁵ म्हणून मी तुमच्या वंशांचे प्रमुख—ज्ञानी व अनुभवी माणसे—घेतली आणि त्यांना तुमच्यावर पुढारी नेमले: हजारांवर, शंभरांवर, पन्नासांवर व दहांवर सरदार, आणि तुमच्या वंशांसाठी कारभारी. ¹⁶ त्या वेळी मी तुमच्या न्यायाधीशांना आज्ञा दिली: “तुमच्या भाऊबंदांमधले खटले ऐका, आणि एखादा मनुष्य, त्याचा भाऊ किंवा त्याच्याजवळ राहणारा परका यांच्यात न्यायाने न्याय करा. ¹⁷ न्यायात पक्षपात करू नका; लहानाचे व मोठ्याचे सारखेच ऐका. कोणालाही भिऊ नका, कारण न्याय आमच्या पित्याचा आहे. तुम्हांला जो खटला फार कठीण वाटेल तो माझ्याकडे आणा; मी तो ऐकेन.” ¹⁸ आणि त्या वेळी तुम्ही जे जे करावे ते सर्व मी तुम्हांला आज्ञापिले.

बारा माणसे देशात

¹⁹ आमच्या पित्याने आम्हांला आज्ञा दिल्याप्रमाणे आम्ही होरेब सोडले आणि तुम्ही पाहिलेल्या त्या विस्तीर्ण, भयंकर रानातून अमोऱ्यांच्या डोंगराळ प्रदेशाकडे जाऊन कादेश-बर्ण्याला पोहोचलो. ²⁰ मी तुम्हांला म्हणालो: आमचा पिता आपल्याला जो अमोऱ्यांचा डोंगराळ प्रदेश देत आहे, तेथे तुम्ही पोहोचला आहात. ²¹ पाहा, तुमच्या पित्याने हा देश तुमच्यापुढे ठेवला आहे. आमच्या पित्याने वचन दिल्याप्रमाणे वर जाऊन तो घ्या. भिऊ नका किंवा धीर सोडू नका.

²² तुम्ही सर्व माझ्याकडे येऊन म्हणालात, “आपल्यासाठी देशाची टेहळणी करायला आपण पुढे माणसे पाठवू या, म्हणजे कोणत्या वाटेने जायचे व कोणत्या नगरांत पोहोचायचे याविषयी ते आपल्याला वर्तमान आणून सांगतील.”

²³ ही योजना मला चांगली वाटली, म्हणून मी तुमच्यातली बारा माणसे घेतली, प्रत्येक वंशातून एक. ²⁴ ते वळून डोंगराळ प्रदेशात चढून गेले, अष्कोल खोऱ्यात पोहोचले आणि त्याची टेहळणी केली. ²⁵ त्यांनी त्या देशातले काही फळ हाती घेऊन आमच्याकडे खाली आणले आणि वर्तमान सांगितले: “आमचा पिता आपल्याला जो देश देत आहे तो चांगला आहे.”

इस्राएलाचा नकार

²⁶ तरीही तुम्ही वर जायला तयार झाला नाही, आणि तुमच्या पित्याच्या आज्ञेविरुद्ध तुम्ही बंड केले. ²⁷ आणि तुम्ही आपापल्या तंबूंत कुरकुर करत म्हणालात, “देव आपला द्वेष करतो म्हणून त्याने आपल्याला अमोऱ्यांच्या हाती देऊन आपला नाश करण्यासाठी मिसर देशातून बाहेर आणले. ^a a v27 येथे लोक आमच्या पित्यावर त्याच्या हृदयाच्या अगदी उलट असा आरोप करतात — पिता आपल्या मुलांवर प्रीती करत नाही हे जुने लबाड, जरी खरे पाहता तो त्यांना संपूर्ण वाटेने वाहून नेत होता. ²⁸ आपण कोठे वर जाणार? आपल्या भाऊबंदांनी आपली मने विरघळवली आहेत, ते म्हणाले, ‘तो लोक आपल्यापेक्षा मोठा व उंच आहे; प्रचंड नगरे आकाशाला भिडणाऱ्या तटांची आहेत; आणि तेथे आम्ही अनाकाच्या पुत्रांनाही पाहिले.’ ” ^b b v28 अनाकी हे उंचच उंच योद्ध्यांचे कूळ होते, ज्यांचा संपूर्ण कनानभर धाक होता.

²⁹ तेव्हा मी तुम्हांला म्हणालो, “घाबरू नका किंवा त्यांना भिऊ नका. ³⁰ तुमचा पिता, तुमच्यापुढे चालत, तो स्वतः तुमच्यासाठी लढेल, जसे त्याने मिसरात तुमच्या डोळ्यांदेखत तुमच्यासाठी केले, ³¹ आणि रानातही, जिथे तुम्ही पाहिले की जसा एखादा मनुष्य आपल्या मुलाला वाहून नेतो, तसे तुमच्या पित्याने तुम्हांला या ठिकाणी पोहोचेपर्यंत, तुम्ही चाललेल्या सर्व वाटेने वाहून नेले.

³² तरीही या वचनानंतरही तुम्ही तुमच्या पित्यावर विश्वास ठेवला नाही, ³³ तुमच्या तळाची जागा शोधण्यासाठी तो वाटेने तुमच्यापुढे चालत होता—रात्री अग्नीत व दिवसा ढगात—तुम्हांला कोणत्या वाटेने जायचे ते दाखवत होता.

³⁴ आमच्या पित्याने तुमचे बोलणे ऐकले, आणि तो रागावला व त्याने शपथ वाहिली,

³⁵ “या माणसांतला, या दुष्ट पिढीतला, एकही जण, तुमच्या पूर्वजांना देण्याची मी शपथ वाहिलेला तो चांगला देश पाहणार नाही, ³⁶ यफुन्नेचा पुत्र कालेब मात्र वेगळा. तो तो पाहील, आणि ज्या भूमीवर तो चालला ती मी त्याला व त्याच्या मुलांना देईन, कारण तो पूर्णपणे आमच्या पित्याच्या मागे चालला.”

³⁷ तुमच्यामुळे आमचा पिता माझ्यावरही रागावला आणि म्हणाला, ‘तूही तेथे प्रवेश करणार नाहीस.’ ³⁸ तुझ्यापुढे उभा राहणारा नूनाचा पुत्र यहोशवा तेथे प्रवेश करेल. त्याला बळकट कर; तो इस्राएलाला त्याचे वतन देईल. ³⁹ तुमची लहान बाळे, जी लुटीची होतील असे तुम्ही म्हणालात, आणि तुमची मुले, ज्यांना आज बरे-वाईट कळत नाही—ती तेथे प्रवेश करतील. मी तो त्यांना देईन; ते त्याचे वतन करून घेतील. ⁴⁰ पण तुम्ही—वळून तांबड्या समुद्राच्या वाटेने रानात निघा.”

⁴¹ तेव्हा तुम्ही मला उत्तर दिले, “आम्ही आमच्या पित्याविरुद्ध पाप केले. आमच्या पित्याने आम्हांला आज्ञा दिल्याप्रमाणे आम्ही वर जाऊन लढू.” डोंगराळ प्रदेशात चढून जाणे सोपे आहे असे समजून तुम्ही प्रत्येकाने आपापली शस्त्रे बांधली.

⁴² आमचा पिता मला म्हणाला, “त्यांना सांग: ‘वर जाऊ नका किंवा लढू नका, कारण मी तुमच्यामध्ये नाही, नाहीतर तुम्ही आपल्या शत्रूंपुढे मारले जाल.’ ”

⁴³ मी तुम्हांला सांगितले, पण तुम्ही ऐकले नाही. तुम्ही आमच्या पित्याच्या आज्ञेविरुद्ध बंड केले, उद्दामपणे वागलात आणि डोंगराळ प्रदेशात चढून गेलात. ⁴⁴ त्या डोंगराळ प्रदेशात राहणारे अमोरी तुमच्यावर चालून आले, मधमाश्यांसारखे तुमचा पाठलाग केला, आणि सेईरात होर्मापर्यंत तुम्हांला चिरडून टाकले. ⁴⁵ तुम्ही परत येऊन आमच्या पित्यापुढे रडलात, पण आमच्या पित्याने तुमची वाणी ऐकली नाही किंवा तुमच्याकडे लक्ष दिले नाही. ⁴⁶ म्हणून तुम्ही कादेशात पुष्कळ दिवस राहिलात, जेवढे दिवस तुम्ही तेथे राहिलात तेवढे पुष्कळ दिवस.