उत्पत्ति 47

47 ¹ योसेफ आला आणि त्याने फारोला सांगितले, “माझा पिता व माझे भाऊ त्यांचे शेरडेमेंढरे, गुरेढोरे व त्यांचे जे काही आहे ते सर्व घेऊन कनान देशातून आले आहेत. ते आता गोशेन प्रांतात आहेत.” ² त्याने आपल्या भावांमधून पाच जणांना घेतले आणि त्यांना फारोपुढे सादर केले. ³ फारोने योसेफाच्या भावांना विचारले, “तुमचा उद्योग काय आहे?” ते फारोला म्हणाले, “आपले सेवक मेंढरे राखणारे आहोत, आम्ही व आमचे पूर्वजही तसेच होते.”

⁴ ते फारोला म्हणाले, “या देशात उपरे म्हणून राहायला आम्ही आलो आहोत, कारण कनान देशात दुष्काळ भयंकर असल्यामुळे आपल्या सेवकांच्या कळपांना कुरण उरले नाही. तेव्हा आता आपल्या सेवकांना गोशेन प्रांतात वस्ती करू द्यावी.”

⁵ फारो योसेफाला म्हणाला, “तुझा पिता व तुझे भाऊ तुझ्याकडे आले आहेत. ⁶ मिसर देश तुझ्यापुढे आहे. देशातील सर्वांत उत्तम भागात तुझ्या पित्याला व भावांना वस्ती दे — त्यांना गोशेन प्रांतात राहू दे. त्यांच्यात कोणी कर्तबगार माणसे तुला माहीत असतील, तर त्यांना माझ्या गुराढोरांवर अधिकारी नेम.”

⁷ मग योसेफाने आपला पिता याकोब याला आत आणून फारोपुढे सादर केले, आणि याकोबाने फारोला आशीर्वाद दिला. ⁸ फारोने याकोबाला विचारले, “तू किती वर्षे जगला आहेस?”

⁹ याकोबाने फारोला उत्तर दिले, “माझ्या यात्रेकरूपणाची वर्षे एकशे तीस आहेत. थोडकी व कष्टमय अशी ही वर्षे माझ्या पूर्वजांच्या यात्रेकरूपणाच्या वर्षांइतकी झाली नाहीत.” ¹⁰ मग याकोबाने फारोला आशीर्वाद दिला आणि तो त्याच्यासमोरून निघून गेला.

¹¹ अशा प्रकारे योसेफाने आपला पिता व भाऊ यांना वस्ती दिली, आणि फारोच्या आज्ञेप्रमाणे मिसर देशातील सर्वांत उत्तम भागात, रामसेस प्रांतात, त्यांना वतन दिले. ¹² योसेफ आपला पिता, आपले भाऊ व आपल्या पित्याचे सर्व कुटुंब यांचे त्यांच्या मुलाबाळांच्या संख्येनुसार पालनपोषण करत होता.

दुष्काळ अधिक तीव्र होतो

¹³ सर्व देशात अन्न उरले नाही, कारण दुष्काळ फार भयंकर होता, आणि दुष्काळामुळे मिसर देश व कनान देश क्षीण होऊन गेले. ¹⁴ जे धान्य लोक विकत घेत होते त्याच्या मोबदल्यात मिसर देशात व कनान देशात सापडलेले सर्व रुपे योसेफाने गोळा केले, आणि ते रुपे योसेफाने फारोच्या घरात आणले. ¹⁵ मिसर देशातील व कनान देशातील रुपे संपले, तेव्हा सर्व मिसरी लोक योसेफाकडे येऊन म्हणाले, “आम्हांला अन्न द्या! आम्ही आपल्यासमोर का मरावे? कारण रुपे संपले आहे.”

¹⁶ योसेफाने उत्तर दिले, “तुमची गुरेढोरे द्या; तुमचे रुपे संपले असल्यामुळे तुमच्या गुराढोरांच्या मोबदल्यात मी तुम्हांला अन्न देईन.” ¹⁷ तेव्हा त्यांनी आपली गुरेढोरे योसेफाकडे आणली, आणि त्याने त्यांना घोडे, शेरडेमेंढरे, गुरेढोरे व गाढवे यांच्या मोबदल्यात भाकर दिली. त्या वर्षी त्याने त्यांच्या सर्व गुराढोरांच्या मोबदल्यात त्यांचे अन्नाने पालनपोषण केले. ¹⁸ ते वर्ष संपले, आणि दुसऱ्या वर्षी ते त्याच्याकडे येऊन म्हणाले, ‘आमचे रुपे संपले आहे आणि आमची गुरेढोरे धन्याची झाली आहेत, हे आम्ही आमच्या धन्यापासून लपवू शकत नाही; आमच्या शरीरांखेरीज व आमच्या जमिनीखेरीज धन्यासाठी काहीही उरले नाही. ¹⁹ आम्ही व आमची जमीन आपल्या डोळ्यांसमोर का मरावे? अन्नाच्या मोबदल्यात आम्हांला व आमच्या जमिनीला विकत घ्या; आम्ही व आमची जमीन फारोची सेवा करू. आम्ही जगावे, मरू नये, आणि जमीन ओसाड होऊ नये म्हणून आम्हांला बी द्या.’

²⁰ अशा प्रकारे योसेफाने फारोसाठी मिसराची सर्व जमीन विकत घेतली, कारण दुष्काळ त्यांच्यावर फार भयंकर असल्यामुळे प्रत्येक मिसऱ्याने आपले शेत विकले. अशा रीतीने ती जमीन फारोची झाली. ²¹ आणि त्याने मिसराच्या एका सीमेपासून दुसऱ्या सीमेपर्यंत लोकांना नगरांमध्ये स्थलांतरित केले. ²² फक्त याजकांची जमीन त्याने विकत घेतली नाही, कारण फारोने याजकांना ठराविक वाटा नेमून दिला होता आणि त्यावर ते निर्वाह करत होते; म्हणून त्यांनी आपली जमीन विकली नाही. ²³ योसेफ लोकांना म्हणाला, “पाहा, आज मी तुम्हांला व तुमच्या जमिनीला फारोसाठी विकत घेतले आहे. हे घ्या बी — जमिनीत पेरा. ²⁴ पीक आल्यावर पाचवा हिस्सा फारोला द्या; आणि उरलेले चार हिस्से शेतासाठी बी म्हणून व तुमच्या, तुमच्या कुटुंबांच्या आणि तुमच्या मुलाबाळांच्या अन्नासाठी ठेवा.”

²⁵ ते म्हणाले, “आपण आमचे प्राण वाचवले. आमच्या धन्याच्या दृष्टीने आम्हांवर कृपादृष्टी असावी, आणि आम्ही फारोचे दास होऊ.” ²⁶ अशा प्रकारे योसेफाने मिसरात असा कायदा केला — जो आजपर्यंत लागू आहे — की पाचवा हिस्सा फारोला मिळावा. फक्त याजकांची जमीन मात्र फारोची झाली नाही.

²⁷ इस्राएल मिसर देशात, गोशेन प्रांतात राहिला. तेथे त्यांनी वतन मिळवले, आणि ते फळले व फार बहुगुणित झाले. ²⁸ याकोब मिसरात सतरा वर्षे जगला; त्याच्या आयुष्याची सर्व वर्षे एकशे सत्तेचाळीस झाली. ²⁹ इस्राएलाच्या मरणाचा समय जवळ आला, तेव्हा त्याने आपला मुलगा योसेफ याला बोलावून म्हटले, “मी तुझ्या दृष्टीने कृपापात्र झालो असलो, तर कृपया आपला हात माझ्या मांडीखाली ठेव आणि माझ्याशी विश्वासू प्रेम व निष्ठा दाखव. कृपया मला मिसरात पुरू नकोस, ^a a v29 एखाद्याच्या मांडीखाली हात ठेवणे ही प्राचीन काळातील गंभीर शपथेची कृती होती, जी वचन देणाऱ्याच्या वंशजांवरही ते वचन बंधनकारक करत असे. ³⁰ तर मला माझ्या पूर्वजांबरोबर निजू दे. मला मिसरातून घेऊन जा आणि त्यांच्या कबरीत मला पूर.” योसेफ म्हणाला, “आपण म्हणता तसे मी करीन.”

³¹ याकोब म्हणाला, “माझ्यापाशी शपथ वाहा.” तेव्हा योसेफाने त्याच्यापाशी शपथ वाहिली. मग इस्राएलाने आपल्या शय्येच्या उशाकडे वाकून नमन केले.