Rama kita Njawahake Roti saka Swarga
Kaluwèn ing ara-ara samun, Israel kepengin mati wae ing Mesir ing sandhinge kuwali daging. Rama kita ndhawahake roti saka ing swarga, lan anggone ngumpulake iku dhewe dadi pacoban: cukup kanggo sadina, ora ana kang disimpen nganti sesuk, tikel loro sadurunge dina Sabat. Sawetara tetep nyimpen, lan dadi sêtêr.
16 1Sakehing pasamuwan Israel banjur budhal saka Elim lan tekan ing ara-ara samun Sin, kang dumunung ing antarane Elim lan Sinai, ing dina kaping limalas sasi kapindho sawise padha metu saka tanah Mesir. 2Ing ara-ara samun kono sakehing pasamuwane bangsa Israel padha grundelan marang Musa lan Harun. 3Wong Israel padha ngucap marang wong loro mau: “Bok aluwung aku padha mati dening astane Rama kita ana ing tanah Mesir, nalika padha lungguh ing sandhinge kwali isi daging lan mangan roti nganti wareg! Nanging kowe padha nggawa aku kabeh menyang ara-ara samun iki supaya mateni sapasamuwan iki kabeh klawan luwe.”
4Rama kita banjur ngandika marang Musa: “Delengen, Aku bakal njawahake roti saka swarga kanggo kowe kabeh. Saben dina wong-wong kudu padha metu njupuk jatahe dina iku, supaya Aku bisa nyoba wong-wong mau—apa bakal padha nuruti pituturKu apa ora? a a v4 Gusti Yesus ngarahake marang roti saka swarga iki nalika Panjenengane ngandikakake sarirane piyambak minangka roti sejati peparinge Rama kita—roti panguripan kang tumurun saka swarga kanggo paring urip marang jagad. 5Ing dina kaping nem, wong-wong bakal padha nyawisake apa kang digawa mlebu—tikel loro saka apa kang diklumpukake saben dina.”
6Musa lan Harun banjur padha kandha marang sakehing wong Israel: “Ing wayah sore kowe kabeh bakal padha ngerti, yen Rama kita kang wis ngentasake kowe kabeh saka tanah Mesir, 7lan ing wayah esuk kowe kabeh bakal padha ndeleng kamulyane Rama kita—awit Panjenengane wis miyarsa grundelanmu marang Panjenengane. Dene aku iki apa, dene kowe padha grundelan marang aku?” 8Musa banjur kandha: “Mengko Rama kita bakal maringi kowe kabeh daging kanggo dipangan ing wayah sore lan roti sawaregmu ing wayah esuk, awit Panjenengane wis miyarsa grundelanmu marang Panjenengane—dene aku iki apa? Grundelanmu kuwi dudu marang aku, nanging marang Rama kita.” 9Musa banjur kandha marang Harun: “Kandhakna marang sakehing pasamuwan Israel: ‘Padha nyedhaka ing ngarsane Rama kita, awit Panjenengane wis miyarsa grundelanmu.’” 10Bareng Harun wis kandha marang sakehing pasamuwane bangsa Israel, wong-wong banjur padha noleh menyang ara-ara samun, lah kamulyane Rama kita ngatingal ana ing sajroning mega. 11Rama kita banjur ngandika marang Musa:
12“Aku wis miyarsa grundelane wong Israel. Kandhakna marang wong-wong mau: Ing wayah surup kowe kabeh bakal padha mangan daging, lan ing wayah esuk bakal padha wareg roti. Tumuli kowe kabeh bakal padha ngerti, yen Aku iki Ramamu.”
13Bareng wis sore, banjur ana manuk gemak teka ngebeki pakemahan, lan ing wayah esuk ana ebun kang nglimputi sakiwa-tengene pakemahan. 14Bareng ebun mau wis sirna, lah ing lumahing ara-ara samun ana sawernaning barang lembut nggrindhil, lembute kaya ebun beku. 15Bareng wong Israel padha ndeleng iku mau, banjur padha takon-tinakon: “Iki apa?”—awit padha ora ngerti apa iku. Musa banjur kandha marang wong-wong mau: “Iki roti kang wis diparingake dening Rama kita marang kowe kabeh kanggo dipangan.
16Iki dhawuhe Rama kita: ‘Padha njupuka saben wong samangsane dhewe-dhewe, kira-kira rong liter saben sirah, miturut cacahe wong ing kemahmu dhewe-dhewe.’”
17Wong Israel banjur padha nindakake mangkono. Padha ngumpulake, ana kang akeh, ana kang sithik. 18Nanging bareng ditaker nganggo takeran rong liter mau, sing sapa ngumpulake akeh ora turah, lan sing sapa ngumpulake sithik ora kekurangan—saben wong ngumpulake pas samurwate kang dipangan. 19Musa banjur kandha marang wong-wong mau: “Aja ana wong siji-sijia kang nyisakake iku nganti esuk.” 20Nanging wong-wong padha ora ngrungokake marang Musa—ana sawatara kang nyisakake saperangan nganti esuk; banjur thukul uler lan mambu banger. Musa banjur nepsu marang wong-wong mau. 21Saben esuk wong-wong padha ngumpulake iku, saben wong samurwate pangane dhewe-dhewe; lan bareng srengenge wis panas, banjur ajur.
22Ing dina kaping nem wong-wong padha ngumpulake roti tikel loro, kira-kira patang liter saben wong, lan sakehing panggedhene pasamuwan padha teka ngaturi uninga marang Musa.
23Musa banjur kandha marang wong-wong mau: “Mangkene pangandikane Rama kita: Sesuk iku dina ngaso, dina Sabat suci konjuk marang Ramamu. Apa kang arep kokpanggang, panggangen; apa kang arep kokgodhog, godhogen; lan apa kang isih turah, simpenen nganti esuk.”
24Wong-wong banjur padha nyimpen iku nganti esuk, kaya kang diprentahake dening Musa, lan iku ora mambu banger utawa thukul uler. 25Musa banjur kandha: “Iki panganen ing dina iki, awit dina iki dina Sabat konjuk marang Rama kita; ing dina iki kowe kabeh ora bakal nemu iku ing ara-ara. 26Suwene nem dina kowe kabeh padha ngumpulna iku, nanging ing dina kapitu, yaiku dina Sabat, ora bakal ana.” 27Ewadene ing dina kapitu ana sawatara wong kang padha metu arep ngumpulake, nanging ora padha nemu apa-apa.
28Rama kita banjur ngandika marang Musa: “Nganti pirang-pirang suwe kowe kabeh padha emoh netepi pepakonKu lan pituturKu? 29Delengen, Aku wis maringi kowe kabeh dina Sabat; mulane ing dina kaping nem Aku maringi kowe kabeh roti kanggo rong dina. Saben wong padha nggonana ing panggonane dhewe-dhewe; aja ana wong siji-sijia kang metu saka panggonane ing dina kapitu.”
30Mulane wong-wong padha ngaso ing dina kapitu.
31Turune Israel banjur ngarani iku “manna”; wujude kaya wiji ketumbar, putih, lan rasane kaya opak madu. b b v31 Jeneng manna iku nggambarake pitakone wong-wong kang kapisan: “Iki apa?”—wong-wong mau menehi jeneng roti iku miturut rasa gumune dhewe.
32Musa banjur kandha: “Mangkene dhawuhe Rama kita: ‘Simpenen kira-kira rong liter saka iku kanggo turun-temurunmu, supaya padha bisa ndeleng roti kang wis Dakparingake marang kowe kabeh kanggo pangan ana ing ara-ara samun, nalika kowe kabeh Dakentasake saka tanah Mesir.’”
33Musa banjur kandha marang Harun: “Njupuka guci, isenana manna kira-kira rong liter, lan selehna ing ngarsane Rama kita, supaya kasimpen turun-temurunmu.” 34Kaya dhawuhe Rama kita marang Musa, mangkono uga Harun nyeleh iku ing ngarep Pepeling, supaya kasimpen. c c v34 Pepeling: yaiku papan-papan watu prajanjian, kang sabanjure kasimpen ing sajroning Pethi Prajanjian. 35Wong Israel anggone padha mangan manna nganti patang puluh taun, nganti tekan ing tanah pamukiman. Padha mangan manna nganti tekan ing tapel watese tanah Kanaan. 36(Dene saukur omer iku isine kira-kira rong liter—yaiku sapersepuluhe efa.)