چاپ شوی
کتاب

اسور د دروازې مخکښې

د اشور قوماندان د دېوال بهر ودریږي او په یهودي ژبه دلیلونه وايي ترڅو هر اورېدونکی یې واوري: مصر یوه ماته شوې نی ده، حزقیاه مو نشي ژغورلی، د هیڅ قوم خدای تر اوسه موږ نه یو درولي. هغه حتی ادعا کوي چې مالِک خدای رالېږلی دی. خلک د پاچا امر مني او هیڅ ځواب نه ورکوي.

څپرکی 36.

د بادشاه حزقياه د بادشاهۍ په څوارلسم کال کښې، د اسور بادشاه سنحاريب د يهوداه په ټولو قلعه بند ښارونو باندې حمله وکړه او هغه يې ونيول. د اسور بادشاه ربشاقى د يو لوئ لښکر سره د لکيس نه يروشلم ته، بادشاه حزقياه ته ولېږلو. هغه د بره حوض د نهر سره، د دوبى د پټى په لار باندې ودرېدو. a a v2 ربشاقى د اسور يو لوئ فوجى لقب وو، چې نژدې د ميدانى قوماندان يا د ستاف د مشر برابر وو. د خلقياه زوئ اليقيم چې د محل ناظم وو، شبناه مُنشى، او د آسف زوئ يوآخ چې واقعات ليکونکے وو، هغۀ ته راووتل.

ربشاقى هغوئ ته ووئيل چې، ”حزقياه ته ووايئ چې، لوئ بادشاه، د اسور بادشاه، داسې وائى چې، دا کوم اعتماد دے چې تۀ پرې بروسه کوې؟

تۀ وايې چې زما سره د جنګ دپاره صلاح او طاقت شته، خو دا خو يوازې خبرې دى. اوس، تۀ په چا بروسه کوې، چې زما نه دې سرکشى کړې ده؟ ګوره، تۀ په دې مات شوى نى امساء باندې بروسه کوې — يعنې مصر — چې کۀ څوک پرې تکيه وکړى نو ستا لاس به سورے کړى او پرې به ووځى. د مصر بادشاه فرعون د هغو ټولو دپاره همداسې دے چې په هغۀ بروسه کوى. کۀ تۀ ما ته ووايې چې، ’مونږ په مالِک خُدائ، خپل خُدائ پاک بروسه کوو‘ — نو ايا دا هغه نۀ دے چې حزقياه د هغۀ اوچت ځايونه او قربان‌ګاهونه ختم کړل، او يهوداه او يروشلم ته يې ووئيل چې، ’تاسو به د دې قربان‌ګاه په مخکښې عبادت کوئ‘؟ b b v7 ربشاقى د مالِک خُدائ نوم د دوکې دپاره اخلى، نه د عبادت دپاره. FHB د ’مالِک خُدائ‘ لفظ ساتى، نه د ’زمونږ پلار‘، کله چې بې‌دينه ملنډې وهونکى دا نوم اخلى خو هغه پلار نۀ پېژنى چې نوم يې اخلى. نو زما د مالِک، د اسور بادشاه سره شرط وتړه: زۀ به تا ته دوه زره آسونه درکړم — کۀ تۀ په هغو باندې سواران کښېنولے شې. نو بيا تۀ څنګه زما د مالِک د نوکرانو تر ټولو کوچنے يو افسر هم شاته کولے شې، کله چې تۀ د رتهونو او سوارانو دپاره په مصر بروسه کوې؟ اوس، ايا زۀ د مالِک خُدائ بغير د دې ملک د برباد کولو دپاره پرې راغلے يم؟ مالِک خُدائ ما ته ووئيل چې، د دې ملک خلاف پاڅه او هغه برباد کړه.“

بيا اليقيم، شبناه او يوآخ ربشاقى ته ووئيل چې، ”مهربانى وکړه او خپلو نوکرانو سره په ارامى ژبه خبرې وکړه، ځکه چې مونږ هغه پوهيږو. مونږ سره په يهودى ژبه خبرې مۀ کوه چې هغه خلق يې واورى کوم چې په ديوال باندې دى.“ c c v11 ’يهودى‘ دلته د عبرانى ژبې معنىٰ لرى — د يهوداه د خلقو هره ورځنۍ ژبه.

ربشاقى جواب ورکړو چې، ”ايا زما مالِک زۀ يوازې ستا مالِک او تا ته د دې خبرو کولو دپاره لېږلے يم، نه هغه سړو ته چې په ديوال باندې ناست دى، کوم چې به ستاسو سره خپله خطا خورى او خپلې متيازې څښى؟“ بيا ربشاقى ودرېدو او په يهودى ژبه يې چغه کړه چې، ”د لوئ بادشاه، د اسور د بادشاه خبرې واورئ! بادشاه وائى چې، حزقياه دې تاسو دوکه نۀ کړى؛ هغه تاسو خلاصولے نۀ شى. حزقياه دې تاسو په مالِک خُدائ بروسه کولو ته مجبور نۀ کړى، چې وائى، ’مالِک خُدائ به خامخا مونږ خلاص کړى؛ دا ښار به د اسور د بادشاه په لاس کښې نۀ ورځى.‘ د حزقياه خبره مۀ اورئ. د اسور بادشاه داسې وائى چې، زما سره صُلحه وکړئ او ما ته راووځئ. بيا به ستاسو هر يو د خپلې انګورو د بوټى او د خپلې انځر د ونې نه خورى، او ستاسو هر يو به د خپل څاه نه اوبۀ څښى، ترڅو چې زۀ راشم او تاسو داسې ملک ته بوځم چې ستاسو د ملک په شان وى، د غلې او د نوى شرابو ملک، د ډوډۍ او د انګورو د باغونو ملک. حزقياه دې تاسو په دې خبره دوکه نۀ کړى چې وائى، ’مالِک خُدائ به مونږ خلاص کړى.‘ ايا د کوم قوم دېوتا خپل ملک د اسور د بادشاه د لاس نه خلاص کړے دے؟ د حمات او ارفاد دېوتاوې چرته دى؟ د سفروائيم دېوتاوې چرته دى؟ ايا هغوئ سامريه زما د لاس نه خلاصه کړې ده؟ د دې ټولو ملکونو د دېوتاوو کښې کوم يو خپل ملک زما د لاس نه خلاص کړو، چې مالِک خُدائ به يروشلم زما د لاس نه خلاص کړى؟“

خو هغوئ چُپ پاتې شول، هغۀ ته يې يوه خبره هم جواب ورنۀ کړه — ځکه چې د بادشاه حُکم دا وو چې، ”هغۀ ته جواب مۀ ورکوئ.“

بيا د خلقياه زوئ اليقيم چې د محل ناظم وو، شبناه مُنشى، او د آسف زوئ يوآخ چې واقعات ليکونکے وو، د څيرو شوو جامو سره حزقياه ته راغلل او د ربشاقى خبرې يې ورته بيان کړې.