Αυτά που μένουν
Καλύτερα μια κηδεία παρά ένα γλέντι, αφού οι ζωντανοί βάζουν τον θάνατο στην καρδιά τους. Η επίπληξη νικά την κολακεία, η υπομονή νικά την υπερηφάνεια, και οι ακρότητες προς οποιαδήποτε κατεύθυνση καταστρέφουν τον άνθρωπο. Ο Εκκλησιαστής αναζήτησε τη σοφία και παραδέχεται ότι έμεινε πέρα από αυτόν: ο Θεός έκανε τους ανθρώπους ευθείς· εκείνοι επινόησαν τεχνάσματα.
7 1Το καλό όνομα είναι καλύτερο από το ακριβό άρωμα, κι η μέρα του θανάτου καλύτερη από τη μέρα της γέννησης. 2Είναι καλύτερα να πηγαίνεις στο σπίτι του πένθους παρά να πηγαίνεις στο σπίτι της γιορτής, γιατί αυτό είναι το τέλος του καθενός, κι οι ζωντανοί ας το βάλουν στην καρδιά τους. 3Η λύπη είναι καλύτερη από το γέλιο, γιατί το θλιμμένο πρόσωπο κάνει καλό στην καρδιά. 4Η καρδιά των σοφών βρίσκεται στο σπίτι του πένθους, μα η καρδιά των ανόητων στο σπίτι της διασκέδασης. 5Είναι καλύτερα ν’ ακούς την επίπληξη του σοφού παρά να ακούς το τραγούδι των ανόητων. 6Γιατί όπως τριζοβολούν τα αγκάθια κάτω από τη χύτρα, έτσι είναι το γέλιο του ανόητου. Κι αυτό είναι φευγαλέο. 7Αλήθεια, η καταπίεση κάνει τον σοφό ανόητο, κι η δωροδοκία διαφθείρει την καρδιά. 8Το τέλος μιας υπόθεσης είναι καλύτερο από την αρχή της, κι το υπομονετικό πνεύμα καλύτερο από το υπερήφανο πνεύμα. 9Μη βιάζεσαι μέσα σου να θυμώσεις, γιατί ο θυμός φωλιάζει στην αγκαλιά των ανόητων. 10Μην πεις: «Γιατί οι παλιές μέρες ήταν καλύτερες από τούτες;» Γιατί δεν είναι από σοφία που ρωτάς τέτοιο πράγμα. 11Η σοφία είναι καλή μαζί με μια κληρονομιά, όφελος για όσους βλέπουν τον ήλιο. a a v11 Το «όσοι βλέπουν τον ήλιο» είναι εβραϊκή έκφραση για τους ζωντανούς — αυτούς που είναι ακόμα στη ζωή. 12Γιατί η σοφία είναι καταφύγιο, όπως είναι και το χρήμα, μα το όφελος της γνώσης είναι τούτο: η σοφία διατηρεί τη ζωή εκείνου που την έχει. 13Στοχάσου το έργο του Θεού: ποιος μπορεί να ισιώσει αυτό που εκείνος έκανε στραβό; 14Την ημέρα της ευημερίας να χαίρεσαι, και την ημέρα της δυστυχίας στοχάσου: ο Θεός έκανε και τη μία και την άλλη, ώστε κανείς να μη μπορεί να βρει τίποτα απ’ όσα θα ’ρθουν ύστερα απ’ αυτόν.
15Μέσα στις φευγαλέες μου μέρες τα είδα όλα: έναν δίκαιο να πεθαίνει μέσα στη δικαιοσύνη του, κι έναν κακό να ζει πολλά χρόνια μέσα στην κακία του. 16Μην είσαι υπερβολικά δίκαιος, και μην κάνεις τον εαυτό σου υπερβολικά σοφό· γιατί να καταστρέψεις τον εαυτό σου; 17Μην είσαι πολύ κακός, και μην είσαι ανόητος — γιατί να πεθάνεις πριν την ώρα σου; 18Καλό είναι να κρατήσεις τούτο, και να μην αφήσεις κι εκείνο, γιατί όποιος φοβάται τον Θεό βγαίνει και από τα δύο. 19Η σοφία κάνει τον σοφό πιο δυνατό από δέκα άρχοντες που βρίσκονται σε μια πόλη. 20Αλήθεια, δεν υπάρχει κανείς δίκαιος στη γη που να κάνει το καλό και ποτέ να μην αμαρτάνει. 21Ακόμα, μη βάζεις στην καρδιά σου όλα όσα λένε οι άνθρωποι, μήπως ακούσεις τον υπηρέτη σου να σε καταριέται, 22γιατί η ίδια σου η καρδιά ξέρει πως πολλές φορές κι εσύ ο ίδιος καταράστηκες άλλους. 23Όλα αυτά τα δοκίμασα με τη σοφία. Είπα: «Είμαι αποφασισμένος να γίνω σοφός» — μα αυτό ήταν πέρα από τις δυνάμεις μου. 24Ό,τι υπάρχει είναι μακρινό και βαθύ, πολύ βαθύ — ποιος μπορεί να το ανακαλύψει; 25Έστρεψα την καρδιά μου για να γνωρίσω, να εξερευνήσω και να αναζητήσω τη σοφία και το σύνολο των πραγμάτων, και να γνωρίσω την κακία της ανοησίας και την ανοησία που είναι τρέλα. 26Βρίσκω τη γυναίκα πιο πικρή κι από τον θάνατο: η καρδιά της είναι παγίδες και δίχτυα, τα χέρια της αλυσίδες. Όποιος είναι καλός μπροστά στον Θεό της ξεφεύγει· μα ο αμαρτωλός πιάνεται απ’ αυτήν.
27«Κοίτα, αυτό βρήκα», λέει ο Δάσκαλος, «προσθέτοντας το ένα στο άλλο για να βρω το σύνολο, 28αυτό που η ψυχή μου γύρευε συνέχεια μα δεν το βρήκε. Έναν άνθρωπο ανάμεσα σε χίλιους βρήκα, μα γυναίκα ανάμεσα σ’ όλους αυτούς δεν βρήκα. 29Κοίτα, τούτο μόνο βρήκα: ο Θεός έκανε τον άνθρωπο ίσιο, μα εκείνοι γύρεψαν πολλά τεχνάσματα».