Ang Nananatili
Mas mabuti ang libing kaysa sa handaan, sapagkat isinasapuso ng mga buhay ang kamatayan. Higit ang pagsaway kaysa papuri, ang pagtitiis kaysa pagmamataas, at ang labis sa alinmang panig ay sumisira sa tao. Hinanap ng Guro ang karunungan at inaamin niyang nanatili itong malayo sa kanya: ginawang matuwid ng Diyos ang tao; sila ang nag-imbento ng mga pakana.
7 1Ang mabuting pangalan ay mas mabuti kaysa sa mamahaling pabango, at ang araw ng kamatayan kaysa sa araw ng kapanganakan. 2Mas mabuting pumunta sa bahay ng pagluluksa kaysa pumunta sa bahay ng pagpipista, sapagkat iyon ang wakas ng bawat isa, at dapat itong isapuso ng mga buhay. 3Mas mabuti ang kalungkutan kaysa sa halakhak, sapagkat ang malungkot na mukha ay mabuti para sa puso. 4Ang puso ng marunong ay nasa bahay ng pagluluksa, ngunit ang puso ng mga mangmang ay nasa bahay ng kalayawan. 5Mas mabuting pakinggan ang pagsaway ng marunong kaysa pakinggan ang awit ng mga mangmang. 6Sapagkat gaya ng lagitik ng mga tinik sa ilalim ng palayok, gayon ang halakhak ng mangmang. Panandalian din ito. 7Tunay na ginagawang mangmang ng pang-aapi ang isang marunong na tao, at sinisira ng suhol ang puso. 8Ang wakas ng isang bagay ay mas mabuti kaysa sa simula nito, at ang mapagpasensyang espiritu ay mas mabuti kaysa sa mapagmataas na espiritu. 9Huwag kang magmadali sa iyong espiritu na magalit, sapagkat ang galit ay namamahay sa kandungan ng mga mangmang. 10Huwag mong sabihin, “Bakit mas mabuti ang mga nakaraang araw kaysa sa mga ito?” Sapagkat hindi mula sa karunungan ang pagtatanong mong ito. 11Ang karunungan ay mabuti kasama ng isang mana, isang kapakinabangan sa mga nakakakita ng araw. a a v11 Ang ‘mga nakakakita ng araw’ ay isang pananalitang Hebreo para sa mga buhay — sa mga nabubuhay pa. 12Sapagkat ang karunungan ay isang kanlungan, gaya rin ng salapi, ngunit ang kapakinabangan ng kaalaman ay ito: iniingatan ng karunungan ang buhay ng nagtataglay nito. 13Isaalang-alang ang gawa ng Diyos: sino ang makapagtutuwid sa ginawa niyang baluktot? 14Sa araw ng kasaganaan ay magalak, at sa araw ng kasawian ay magbulay: ginawa ng Diyos ang isa gaya rin ng isa pa, upang walang sinumang makatuklas ng anumang darating pagkatapos niya.
15Sa aking panandaliang mga araw ay nasaksihan ko ang lahat: isang matuwid na taong namamatay sa kanyang katuwiran, isang masamang taong nabubuhay nang matagal sa kanyang kasamaan. 16Huwag kang maging labis na matuwid, at huwag mong gawing labis na marunong ang iyong sarili; bakit mo sisirain ang iyong sarili? 17Huwag kang maging labis na masama, at huwag kang maging mangmang—bakit ka mamamatay bago pa ang iyong panahon? 18Mabuting panghawakan ito, at huwag ding bitawan iyon, sapagkat ang sinumang natatakot sa Diyos ay makakalampas sa dalawa. 19Ginagawang mas malakas ng karunungan ang marunong na tao kaysa sa sampung pinuno na nasa isang lungsod. 20Tunay na walang matuwid sa lupa na gumagawa ng mabuti at hindi kailanman nagkakasala. 21Gayundin, huwag mong isapuso ang lahat ng sinasabi ng mga tao, o baka marinig mong sinusumpa ka ng iyong alipin, 22sapagkat alam ng iyong sariling puso na maraming beses ka na ring sumumpa sa iba. 23Sinubok ko ang lahat ng ito sa pamamagitan ng karunungan. Sinabi ko, “Nagpasya akong maging marunong”—ngunit hindi ko ito abot. 24Anuman ang umiiral ay malayo at malalim, napakalalim—sino ang makatutuklas nito? 25Ibinaling ko ang aking puso upang malaman, saliksikin, at hanapin ang karunungan at ang kabuuan ng mga bagay, at upang malaman ang kasamaan ng kamangmangan at ang kamangmangang pagkabaliw. 26Natagpuan kong mas mapait kaysa sa kamatayan ang babae: ang kanyang puso ay mga bitag at lambat, ang kanyang mga kamay ay mga tanikala. Ang taong mabuti sa harap ng Diyos ay makakatakas sa kanya; ang makasalanan ay nabibitag niya.
27“Tingnan mo, ito ang aking natagpuan,” sabi ng Guro, “na idinaragdag ang isa sa isa pa upang matagpuan ang kabuuan, 28na patuloy na hinahanap ng aking kaluluwa ngunit hindi natagpuan. Isang lalaki sa 1,000 ang natagpuan ko, ngunit isang babae sa lahat ng ito ay hindi ko natagpuan. 29Tingnan mo, ito lamang ang aking natagpuan: ginawang matuwid ng Diyos ang sangkatauhan, ngunit naghanap sila ng maraming pakana.”