Yesus, Gusti nu Ngawasaan Poe Sabat
Dua pasualan Sabat ngajadikeun lawan-lawan-Na ngamuk. Sanggeus sapeuting jeput ngadoa ka Rama-Na, Yesus milih dua belas, tuluy ngajar di tempat anu datar: berkah pikeun nu miskin jeung nu lapar, cilaka pikeun nu wareg jeung nu dipuji-puji, nyaah ka musuh, jeung pépéling yén ngadéngé tanpa ngalakukeun téh henteu ngawangun tatapakan.
6 1Dina hiji poe Sabat, Yesus angkat ngalangkungan kebon gandum. Murid-murid-Na mareuseulan sisikian gandum, digosok-gosok dina dampal leungeunna, tuluy didahar. 2Aya sawatara urang Parisi anu ngaromong, “Ku naon maraneh migawe anu teu meunang dipigawe dina poe Sabat?”
3Saur Yesus ka maranehna, “Na maraneh tacan maca naon anu dipigawe ku Daud basa manehna jeung baturna keur lalapar, 4nya eta asup ka Bait Rama urang, nyokot roti sasajen, didahar, sarta dibagikeun ka baturna, padahal eta teh teu meunang didahar ku saha bae salian ti para imam?” 5Geus kitu Saur-Na ka maranehna, “Putra Manusa teh Gusti nu ngawasaan poe Sabat.”
6Dina hiji poe Sabat anu sejen, Anjeunna lebet ka imah ibadah tuluy ngawulang. Di dinya aya hiji jalma anu leungeun katuhuna kuntet. 7Para ahli Toret jeung urang Parisi narenjo Anjeunna kalawan taliti, naha Anjeunna rek nyageurkeun dina poe Sabat, supaya maranehna meunang jalan pikeun nyalahkeun Anjeunna.
8Tapi Anjeunna uninga kana eusi pikiran maranehna, tuluy ngalahir ka jalma anu leungeunna kuntet tea, “Cik geura cengkat, nangtung di dieu.” Jalma teh tuluy cengkat terus nangtung di dinya. 9Geus kitu Saur Yesus ka maranehna, “Kami rek nanya ka maraneh: dina poe Sabat teh meunang nyieun kahadean atawa migawe kajahatan, nyalametkeun nyawa atawa ngabinasakeunana?” 10Sanggeus neuteup ka maranehna kabeh, Anjeunna ngalahir ka jalma tea, “Acungkeun leungeun maneh.” Gancang eta jalma ngacungkeun leungeunna, tuluy leungeunna cageur deui.
11Tapi maranehna kacida arambekeunana, tuluy silih bisik naon anu kudu dipigawe ka Yesus.
Dua Welas Rasul Dipilih
12Dina mangsa eta, Yesus angkat ka hiji gunung seja neneda, sarta sapeuting jeput neneda ka Rama. 13Sanggeus bray beurang, Anjeunna nyaur murid-murid-Na, tuluy milih dua welas urang ti antarana, anu disebut rasul: 14Simon, anu ku Anjeunna dingaranan Petrus, jeung Andreas dulurna; Yakobus jeung Yohanes; Pilipus jeung Bartolomeus; 15Mateus jeung Tomas; Yakobus bin Alpeus, jeung Simon anu katelah Zelot; 16Yudas bin Yakobus, jeung Yudas Iskariot, anu jadi hianat.
Kawasa Rama Nyageurkeun Jalma Rea
17Anjeunna lungsur bareng jeung maranehna tuluy ngadeg di hiji tempat anu rata, disarengan ku murid-murid-Na anu kacida lobana, jeung jalma rea anu daratang ti sakuliah Yudea, Yerusalem, sarta ti sisi basisir Tirus jeung Sidon. 18Maranehna daratang pikeun ngadarengekeun pangandika-Na jeung menta dicageurkeun tina panyakitna. Anu kasarang ku roh jahat oge dicageurkeun. 19Jalma rea kabeh harayang bisa noel ka Anjeunna, sabab aya kakuatan anu kaluar ti Anjeunna anu nyageurkeun saréréa.
20Anjeunna neuteup ka murid-murid-Na, tuluy ngalahir: “Bagja maraneh anu malarat, sabab maraneh anu baroga Karajaan Rama urang.
21Bagja maraneh anu ayeuna lalapar, sabab maraneh bakal sareubeuh. Bagja maraneh anu ayeuna careurik, sabab maraneh bakal seuri. 22Bagja maraneh lamun diijid ku jalma-jalma, sarta lamun maraneh disingkahkeun, dihina, jeung ngaran maraneh dianggap jahat, ku lantaran Putra Manusa. 23Dina poe eta sing aragul jeung ajrag-ajragan bakating ku bungah, sabab gede ganjaran maraneh di sawarga; sabab kitu tea ge karuhun jalma-jalma anu nganyenyeri maraneh geus milampah ka nabi-nabi.
24Tapi cilaka maraneh anu baringharta, sabab maraneh geus narampa kasenangan maraneh. 25Cilaka maraneh anu ayeuna sareubeuh, sabab maraneh bakal lalapar. Cilaka maraneh anu ayeuna seuseurian, sabab maraneh bakal prihatin jeung ceurik. 26Cilaka maraneh lamun dipuji-puji ku saréréa, sabab kitu tea ge karuhun jalma-jalma anu resep ngupah-ngapeh geus milampah ka nabi-nabi palsu.
Pikanyaah Musuh Maraneh
27Tapi Kami ngabejaan ka maraneh anu ngadarengekeun: pikanyaah musuh maraneh, pigawe kahadean ka nu ngaijid ka maraneh, 28berkahan jalma anu nyumpahan maraneh, pangnedakeun jalma anu milampah jahat ka maraneh. 29Sing saha anu nampiling pipi maraneh sabeulah, sodorkeun deui nu sabeulahna; sing saha anu ngarebut jubah maraneh, ulah ditahan baju jerona oge. 30Bere ka saha bae anu menta ka maraneh, sarta ulah menta deui barang anu geus dicokot ti maraneh. 31Pigawe ka batur sakumaha anu dipiharep ku maraneh sangkan dipigawe ku batur ka maraneh.
32Mikanyaah ka nu mikanyaah ka maraneh, naon pangalemna? Jalma doraka oge mikanyaah ka nu mikanyaah ka maranehna. 33Lamun maraneh nyieun kahadean ka nu geus nyieun kahadean ka maraneh, naon pangalemna pikeun maraneh? Jalma doraka oge milampah kitu. 34Jeung lamun maraneh nginjeumkeun ngan ngarep-ngarep dibayar deui, naon pangalemna? Jalma doraka oge daek nginjeumkeun ka papada jalma doraka supaya narima deui sajumlah anu sarua. 35Sabalikna, pikanyaah musuh maraneh, pigawe kahadean, jeung nginjeumkeunana ulah ngarep-ngarep dibayar deui; tangtu gede ganjaran pikeun maraneh, sarta maraneh bakal jadi putra-putra Allah Nu Maha Luhur, sabab Mantenna teh welas asih ka jalma anu teu boga panarima jeung ka nu jahat. 36Sing welas asih, sakumaha Rama maraneh anu welas asih.
Ulah Ngahukuman Batur
37Ulah ngahukuman batur, tangtu maraneh moal dihukuman. Ulah nyalahkeun batur, tangtu maraneh moal disalahkeun. Sing daek ngahampura, tangtu maraneh bakal dihampura. 38Sing daek mere, tangtu maraneh oge bakal dibere: takeran anu alus — anu geus ditincak, dioyag-oyag, nepi ka lubereun — bakal dikucurkeun kana pangkonan maraneh. Sabab takeran anu dipake ku maraneh, eta keneh anu bakal dipake nakeran pikeun maraneh.”
39Anjeunna oge nyarioskeun hiji misil ka maranehna, “Naha jalma lolong bisa nungtun jalma lolong? Lain duanana bakal tigebrus kana lombang? 40Taya murid anu leuwih ti guruna; sing saha anu geus tamat atikanana bakal jadi saperti guruna. 41Ku naon maraneh nenjo tatal leutik dina panon dulur, ari balok gede dina panon sorangan teu karasa? 42Kumaha maraneh bisa ngomong ka dulur, ‘Dulur, antep ku kuring dicokot tatal leutik tina panon maneh,’ ari balok dina panon sorangan teu katenjo? He, jalma munapek! Cokot heula balok tina panon sorangan — kakara maraneh bisa nenjo bening pikeun nyokot tatal leutik tina panon dulur.
Katara tina Buahna
43Sabab euweuh tangkal alus anu bubuahanana goreng, sarta euweuh tangkal goreng anu bubuahanana alus. 44Unggal tangkal katara tina buahna sorangan; buah kondang teu diala tina rungkun cucuk, kitu deui anggur teu diunduh tina rungkun eri. 45Jalma hade ngaluarkeun kahadean tina peundeutan hade dina hatena; jalma jahat ngaluarkeun kajahatan tina peundeutan jahat; sabab biwir teh nyarita tina luberan eusi hate.
Ngadegkeun di Luhur Batu Cadas
46Ku naon maraneh nyebut ka Kami, ‘Gusti, Gusti,’ tapi teu ngalampahkeun timbalan Kami? 47Sing saha anu datang ka Kami, ngadengekeun pangandika Kami, tuluy ngalampahkeunana — ku Kami rek dituduhkeun kumaha pasemonna: 48Manehna saperti jalma anu ngadegkeun imah, anu ngali jero sarta masang pademenna dina luhur batu cadas. Waktu caah datang, walungan ngagebut kana eta imah tapi teu bisa ngoyagkeunana, sabab ngadegna kokoh. 49Tapi sing saha anu ngadengekeun pangandika Kami tapi teu ngalampahkeunana, eta saperti jalma anu ngadegkeun imah dina taneuh, teu make pademen. Caah ngagebut kana eta imah, tuluy ambruk sakali bedol — jeung kacida parahna ruruntuhan eta imah.”