लूक 6

6 ¹ एका शब्बाथ दिवशी येशू धान्याच्या शेतांतून जात होता; त्याच्या शिष्यांनी कणसे मोडली, हातांनी चोळली आणि खाल्ली. ² काही परूशी म्हणाले, “शब्बाथ दिवशी जे करणे योग्य नाही ते तुम्ही का करता?”

³ येशूने त्यांना उत्तर दिले, “दावीद व त्याच्याबरोबरचे लोक भुकेले असताना त्याने काय केले, हे तुम्ही वाचले नाही काय? ⁴ —तो आमच्या पित्याच्या घरात कसा गेला, त्याने समर्पित भाकरी घेतली, ती खाल्ली आणि आपल्या सोबत्यांनाही दिली, जरी याजकांशिवाय ती खाणे कोणालाही योग्य नाही?” ⁵ मग तो त्यांना म्हणाला, “मनुष्याचा पुत्र शब्बाथाचा प्रभु आहे.”

⁶ दुसऱ्या एका शब्बाथ दिवशी तो सभास्थानात जाऊन शिकवीत होता; तेथे एक मनुष्य होता ज्याचा उजवा हात वाळलेला होता. ⁷ शब्बाथ दिवशी तो बरे करतो की काय हे पाहण्यासाठी शास्त्री व परूशी त्याच्यावर बारीक नजर ठेवीत होते, म्हणजे त्यांना त्याच्यावर आरोप ठेवता यावा.

⁸ पण त्यांचे विचार ओळखून त्याने वाळलेल्या हाताच्या मनुष्याला म्हटले, “ऊठ आणि येथे मध्ये उभा राहा.” तेव्हा तो उठून तेथे उभा राहिला. ⁹ मग येशू त्यांना म्हणाला, “मी तुम्हांला विचारतो: शब्बाथ दिवशी बरे करणे योग्य आहे की वाईट करणे, जीव वाचवणे की त्याचा नाश करणे?” ¹⁰ त्या सर्वांकडे सभोवार पाहून त्याने त्या मनुष्याला म्हटले, “आपला हात पुढे कर.” त्याने तसे केले, आणि त्याचा हात पूर्ववत झाला.

¹¹ पण ते संतापाने भरून जाऊन येशूचे काय करावे याविषयी एकमेकांशी विचारविनिमय करू लागले.

बारा प्रेषितांची निवड

¹² त्या दिवसांत येशू प्रार्थना करण्यासाठी डोंगरावर गेला, आणि आमच्या पित्याकडे प्रार्थना करण्यात त्याने सगळी रात्र घालवली. ¹³ दिवस उजाडल्यावर त्याने आपल्या शिष्यांना बोलावले आणि त्यांच्यातून बारा जणांना निवडले व त्यांना प्रेषित हे नाव दिले: ¹⁴ शिमोन, ज्याला त्याने पेत्र हे नाव दिले, आणि त्याचा भाऊ अंद्रिया; याकोब व योहान; फिलिप्प व बर्थलमय; ¹⁵ मत्तय व थोमा; अल्फीचा मुलगा याकोब, आणि जिलोत म्हटलेला शिमोन; ¹⁶ याकोबाचा मुलगा यहूदा, आणि विश्वासघातकी झालेला यहूदा इस्कर्योत.

पित्याचे सामर्थ्य लोकसमुदायांना बरे करते

¹⁷ तो त्यांच्यासह खाली उतरून एका सपाट जागी उभा राहिला; तेथे त्याच्या शिष्यांचा मोठा समुदाय आणि सर्व यहूदीयातून, यरुशलेमातून व सोर व सीदोन यांच्या समुद्रकिनाऱ्यावरून आलेल्या लोकांचा मोठा जमाव होता. ¹⁸ ते त्याचे ऐकण्यासाठी व आपल्या रोगांपासून बरे होण्यासाठी आले होते; अशुद्ध आत्म्यांनी पीडलेलेही बरे झाले. ¹⁹ सगळा जमाव त्याला स्पर्श करण्याचा प्रयत्न करीत होता, कारण त्याच्यातून सामर्थ्य निघून सर्वांना बरे करीत होते.

²⁰ आपल्या शिष्यांकडे दृष्टी लावून तो म्हणाला: “जे तुम्ही दरिद्री आहात ते धन्य, कारण आमच्या पित्याचे राज्य तुमचे आहे. ²¹ जे तुम्ही आता भुकेले आहात ते धन्य, कारण तुम्ही तृप्त व्हाल. जे तुम्ही आता रडता ते धन्य, कारण तुम्ही हसाल. ²² लोक जेव्हा तुमचा द्वेष करतील ते तुम्ही धन्य, आणि जेव्हा तुम्हांला वाळीत टाकतील, तुमची निंदा करतील व तुमचे नाव वाईट म्हणून झिडकारतील, ते मनुष्याच्या पुत्रामुळे. ²³ त्या दिवशी आनंद करा व उल्हासाने उड्या मारा, कारण स्वर्गात तुमचे प्रतिफळ मोठे आहे; कारण छळ करणाऱ्यांच्या पूर्वजांनी संदेष्ट्यांशी असेच वर्तन केले.

²⁴ पण जे तुम्ही श्रीमंत आहात त्या तुम्हांला हाय, कारण तुम्हांला तुमचे सांत्वन आधीच मिळाले आहे. ²⁵ जे तुम्ही आता तृप्त आहात त्या तुम्हांला हाय, कारण तुम्ही भुकेले व्हाल. जे तुम्ही आता हसता त्या तुम्हांला हाय, कारण तुम्ही शोक कराल व रडाल. ²⁶ जेव्हा सर्व लोक तुमच्याविषयी चांगले बोलतील तेव्हा तुम्हांला हाय, कारण खुशामत करणाऱ्यांच्या पूर्वजांनी खोट्या संदेष्ट्यांशी असेच वर्तन केले.

आपल्या शत्रूंवर प्रीती करा

²⁷ पण जे तुम्ही ऐकता त्या तुम्हांला मी सांगतो: आपल्या शत्रूंवर प्रीती करा, जे तुमचा द्वेष करतात त्यांचे बरे करा, ²⁸ जे तुम्हांला शाप देतात त्यांना आशीर्वाद द्या, जे तुम्हांशी दुर्व्यवहार करतात त्यांच्यासाठी प्रार्थना करा. ²⁹ जो तुझ्या एका गालावर मारतो त्याच्यापुढे दुसराही कर; जो तुझा अंगरखा घेतो त्याला तुझा सदराही नाकारू नकोस. ³⁰ जो कोणी तुझ्याजवळ मागतो त्याला दे, आणि जो तुझे घेतो त्याच्याकडे ते परत मागू नकोस. ³¹ जसे लोकांनी तुमच्याशी वागावे अशी तुमची इच्छा आहे, तसेच तुम्हीही त्यांच्याशी वागा.

³² जे तुमच्यावर प्रीती करतात त्यांच्यावरच तुम्ही प्रीती केली, तर त्यात काय श्रेय? पापीदेखील आपल्यावर प्रीती करणाऱ्यांवर प्रीती करतात. ³³ जे तुमचे बरे करतात त्यांचेच तुम्ही बरे केले, तर त्यात तुम्हांला काय श्रेय? पापीदेखील तसेच करतात. ³⁴ आणि ज्यांच्याकडून परतफेडीची अपेक्षा आहे त्यांनाच तुम्ही उसने दिले, तर त्यात काय श्रेय? पापीदेखील तितकेच परत मिळावे म्हणून पाप्यांना उसने देतात. ³⁵ पण तुम्ही आपल्या शत्रूंवर प्रीती करा, बरे करा, आणि काहीही परत मिळण्याची अपेक्षा न ठेवता उसने द्या; तेव्हा तुमचे प्रतिफळ मोठे होईल, आणि तुम्ही परात्पराची मुले व्हाल, कारण तो कृतघ्न व दुष्ट यांच्यावरही दयाळू आहे. ³⁶ जसा तुमचा पिता दयाळू आहे, तसे तुम्हीही दयाळू व्हा.

दोष लावू नका

³⁷ दोष लावू नका, म्हणजे तुम्हांला दोष लावला जाणार नाही. दोषी ठरवू नका, म्हणजे तुम्ही दोषी ठरवले जाणार नाही. क्षमा करा, म्हणजे तुम्हांला क्षमा केली जाईल. ³⁸ द्या, म्हणजे तुम्हांला दिले जाईल: चांगले माप — दाबून, हलवून, ओतप्रोत भरलेले — तुमच्या पदरात घातले जाईल. कारण ज्या मापाने तुम्ही मापता, त्याच मापाने तुम्हांला परत मापून दिले जाईल.”

³⁹ त्याने त्यांना एक दृष्टान्तही सांगितला: “आंधळा आंधळ्याला वाट दाखवू शकेल काय? ते दोघेही खड्ड्यात पडणार नाहीत काय? ⁴⁰ कोणताही शिष्य आपल्या गुरूपेक्षा श्रेष्ठ नाही; पण जो पूर्ण शिकलेला असतो तो आपल्या गुरूसारखा होतो. ⁴¹ तू आपल्या भावाच्या डोळ्यातील कुसळ का पाहतोस, पण आपल्या स्वतःच्या डोळ्यातील मुसळ का दुर्लक्षतोस? ⁴² आपल्या स्वतःच्या डोळ्यातील मुसळ तुला दिसत नसताना, तू आपल्या भावाला कसा म्हणू शकतोस, ‘भावा, तुझ्या डोळ्यातील कुसळ मला काढू दे’? ढोंग्या! प्रथम आपल्या स्वतःच्या डोळ्यातील मुसळ काढ—मग तुझ्या भावाच्या डोळ्यातील कुसळ काढण्यासाठी तुला स्पष्ट दिसेल.

फळावरून ओळखले जाल

⁴³ कारण कोणतेही चांगले झाड वाईट फळ देत नाही, आणि वाईट झाडही चांगले फळ देत नाही. ⁴⁴ प्रत्येक झाड आपल्या स्वतःच्या फळावरून ओळखले जाते; काटेरी झुडपांतून अंजीर गोळा केली जात नाहीत, किंवा काटेरी झुडपातून द्राक्षे तोडली जात नाहीत. ⁴⁵ चांगला मनुष्य आपल्या अंतःकरणातील चांगल्या साठ्यातून चांगले काढतो; दुष्ट मनुष्य वाईट साठ्यातून वाईट काढतो; कारण अंतःकरणात जे भरून वाहते तेच मुख बोलते.

खडकावर बांधा

⁴⁶ तुम्ही मला ‘प्रभु, प्रभु’ का म्हणता, पण मी सांगतो ते का करीत नाही? ⁴⁷ जो कोणी माझ्याकडे येतो, माझी वचने ऐकतो व ती पाळतो—तो कोणासारखा आहे हे मी तुम्हांला दाखवतो: ⁴⁸ तो घर बांधणाऱ्या अशा मनुष्यासारखा आहे, ज्याने खोल खणून खडकावर त्याचा पाया घातला. पूर आला तेव्हा नदी त्या घरावर आदळली, पण तिला ते हलवता आले नाही—कारण ते नीट बांधलेले होते. ⁴⁹ पण जो माझी वचने ऐकतो पण त्यांप्रमाणे करीत नाही, तो पाया न घालता जमिनीवर घर बांधणाऱ्या मनुष्यासारखा आहे. पूर त्यावर आदळला, आणि ते लगेच कोसळले—त्या घराचा नाश मोठा झाला.”