چاپدا
کئتاب

پادشاه اؤز شؤوکتئنی گؤرسه‌دئر

اِستِر او یگانه کئتابدیر کی، هچ واخت تارینین آدینی چکمئر — نه دوعا، نه مؤجوزه، نه ربّئن آدی. آمّا بئر فارس ساراییندان یتیم بئر قیز «بله بئر زامان اوچون» اوجالدیلیر و نئشان آلینمیش بئر خالق خئلاص اولور. آتانین آدی یوخدور؛ اَلی ائسه هر یرده‌دئر.

فصل 1.

بو حادئثه اَخاشوروشون گونلرئنده باش وردی؛ همن اَخاشوروش کی، هئندئستاندان کوشا قدر، یوز ائیئرمی یدّی وئلایت اوستونده سلطنت ادئردی، a a v1 کوش، مئصئرئن جنوبوندا، نئل چایینین یوخاری حئصّه‌سی بویونجا اولان تورپاق ائدی—تقریبن ائندئکی سودان و جنوبی مئصئر. او گونلرده، اَخاشوروش پادشاه شوشان قالاسیندا اؤز پادشاهلیق تختئنده اوتوراندا، پادشاهلیغینین اوچونجو ائلئنده بوتون اعیانلاری و قوللاری اوچون بئر ضئیافت وردی. فارس و مادای قوشونو، اعیانلار و وئلایت باشچیلاری اونون قاباغیندا ییغیلمیشدیلار، یوز هشتاد گون عرضئنده اؤز پادشاهلیغینین وارلی جلالینی و عظمتئنئن شؤوکتلی عئزّتئنی گؤرسه‌دئردی.

بو گونلر تامام اولاندان سونرا، پادشاه شوشان قالاسیندا اولان هر کسه، بؤیوکدن کئچئیه قدر، سارای باغینین حیطئنده یدّی گونلوک بئر ضئیافت وردی. آغ پامبیق و گؤی پرده‌لر، نازئک کتان و ارغوانی ائپلرله مرمر سوتونلاردا اولان گوموش حلقه‌لره باغلانمیشدی؛ قیزیل و گوموش تختلر سوماق، مرمر، صدف و رنگارنگ داشلاردان دوزَ‌لمئش دؤشه‌مه اوستونده ائدی. b b v6 سوماق، درئن ارغوانی و قیرمیزی رنگئنه گؤره قدئم دونیادا قئیمتلی سایئلان برک و زئنتلی بئر داشدیر. ائچکئلر قیزیل جاملاردا تقدئم اولونوردو، هر بئری بئربئرئندن فرقلی؛ و پادشاهین سخاوتئنه گؤره شاهانه شراب بول-بول آخیردی. ائچمک بئر قایدایا گؤره ائدی: هچ کس مجبور ادئلمئردی، چونکی پادشاه سارایینین هر باشچیسینا امر اتمئشدی کی، هر آدامین اؤز ائسته‌یئنه گؤره رفتار اتسئنلر.

مَلَکه وَشتی پادشاهدان بویون قاچیریر

مَلَکه وَشتی ده اَخاشوروش پادشاهین ساراییندا آروادلار اوچون بئر ضئیافت وردی.

یدّئنجی گون، شراب پادشاهین اوره‌یئنی نشعه‌لندئرَنده، او، اَخاشوروش پادشاهین خئدمتئنده اولان یدّی خئدمتکارینا—مِهومان، بئزتا، خَربونا، بئگتا، اَبَگتا، زِتار و کَرکاسا—امر اتدی، کی، مَلَکه وَشتینی پادشاهلیق تاجی ائله پادشاهین قاباغینا گتئرسئنلر، تا کی، اونون گؤزللئیئنی خالقلارا و اعیانلارا گؤرسدسئنلر؛ چونکی او، گؤزل ائدی. آمّا مَلَکه وَشتی خئدمتکارلارین واسئطه‌سئله ورئلَن پادشاه امرئنه گلمکدن بویون قاچیردی؛ پادشاه چوخ قضبلَندی و قضبی ائچئنده آلوولاندی.

او زامان پادشاه زامانلاری بئلن حکئملرله دانیشدی—چونکی پادشاهین عادتی بله ائدی کی، هر مسئله‌نی قانون و حؤکمده باجاریقلی اولانلارین هامیسینین قاباغینا قویسون. اونون یانیندا بونلار ائدی: کَرشِنا، شِتار، اَدماتا، تَرشئش، مِرِس، مَرسِنا و مِموکان—فارس و مادایین یدّی اعیانی کی، پادشاهین اوزونو گؤرَردئلر و پادشاهلیقدا لاپ یوکسک مقامدا ائدئلر. «قانونا گؤره، مَلَکه وَشتییه نه اتمک لازیمدیر؟ چونکی او، خئدمتکارلارین واسئطه‌سئله گؤندَردئیی اَخاشوروش پادشاهین امرئنه ائطاعت اتمه‌یئب.»

مِموکان پادشاها و اعیانلارا ددی: «مَلَکه وَشتی آنجاق پادشاها دیئل، بلکه اَخاشوروش پادشاهین بوتون وئلایتلرئنده اولان بوتون اعیانلارا و بوتون خالقلارا پئسلئک ادئب. مَلَکه‌نئن بو ائشی بوتون آروادلارا چاتاجاق و اونلارین گؤزونده اؤز اَرلرئنی حقئر گؤرمه‌لرئنه سبب اولاجاق: ”اَخاشوروش پادشاه مَلَکه وَشتینی چاغیردی، آمّا او گلمه‌دی.“ بو گون فارس و مادایین اعیان آروادلاری کی، مَلَکه‌نئن بو رفتارینی اشئدئبلر، پادشاهین بوتون اعیانلارینا همن سؤزو دیئه‌جکلر—و بونون سونو حقارت و قضب اولاجاق.

اگر پادشاهین گؤزونه خوش گلئرسه، قوی شاهانه بئر فرمان صادئر اتسئن و او، فارس و مادای قانونلارینا یازیلسین کی، دَیئشمَز اولسون؛ یعنی وَشتی بئر داها اَخاشوروش پادشاهین قاباغینا گلمه‌سئن و پادشاه اونون مَلَکه‌لئک مقامینی اؤزوندن داها یاخشی اولان بئر آروادا ورسئن. پادشاهین بو فرمانی اونون بؤیوک پادشاهلیغینین هر یرئنه یاییلاندا، بوتون آروادلار، بؤیوکدن کئچئیه قدر، اؤز اَرلرئنه حؤرمت اده‌جکلر.»

بو مصلحت پادشاهین و اعیانلارین گؤزونه خوش گلدی و پادشاه مِموکانین ددئیی کئمی اتدی. او، بوتون شاهانه وئلایتلره مکتوبلار گؤندَ‌ردی—هر وئلایته اؤز یازیسی ائله، هر خالقا اؤز دئلی ائله—کی، هر کئشی اؤز اِوئنه آغالیق اتسئن و اؤز خالقینین دئلی ائله دانیشسین.