आनन्दको परीक्षा

उपदेशकले पैसाले बनाउन सकिने सबै कुरा जाँच्छन्, घरहरू, दाखबारीहरू, बगैंचाहरू, गायकहरू, खजाना, र आनन्द र उपलब्धि दुवै खोक्रो पाउँछन्, किनकि बुद्धिमान्‌हरू पनि मूर्खहरूझैं मर्छन् र उत्तराधिकारीले सबै उडाइदिन सक्छ। बाँकी रहेको कुरा खानु, पिउनु र काम गर्नु हो, जुन परमेश्वरको हातबाट दिइएको हो।

अध्याय 2।

मैले आफ्नो मनमा भनेँ, “आऊ, म तँलाई आनन्दले जाँच्नेछु; जे असल छ, त्यो भोग गर्।” तर यो पनि क्षणभंगुर रहेछ। हाँसोको विषयमा मैले भनेँ, “यो त पागलपन हो,” र आनन्दको विषयमा, “यसले के हासिल गर्छ?”

मैले आफ्नो मनमा खोजी गरेँ, कसरी दाखमद्यले आफ्नो शरीरलाई प्रफुल्लित पार्ने—मेरो मनले अझै बुद्धिले मलाई डोर्‍याइरहेको थियो—र मूर्खतालाई पनि पक्रने, जबसम्म मानिसहरूले आकाशमुनि आफ्ना जीवनका थोरै दिनमा के गर्नु असल हुन्छ भनी म देख्न सकूँ। मैले महान् कामहरू हातमा लिएँ। मैले आफ्ना निम्ति घरहरू बनाएँ र दाखबारीहरू रोपेँ। मैले आफ्ना निम्ति बगैँचा र उपवनहरू बनाएँ, र तिनमा सबै किसिमका फलफूलका रूखहरू रोपेँ। हुर्कँदै गरेका रूखहरूको वनलाई सिँचाइ गर्न मैले आफ्ना निम्ति पानीका पोखरीहरू बनाएँ। मैले कमारा-कमारीहरू किनेँ, र घरमै जन्मेका दासहरू पनि थिए। यरूशलेममा मभन्दा अघिका जोकोहीभन्दा बढी गाईबस्तु र भेडाबाख्राका बगालहरू मसँग थिए। मैले आफ्ना निम्ति चाँदी र सुन, राजाहरू र प्रदेशहरूका सम्पत्ति जम्मा गरेँ। मैले गायक-गायिकाहरू, र पुरुषहरूका सुखविलास—धेरै उपपत्नीहरू प्राप्त गरेँ। यसरी म महान् भएँ, यरूशलेममा मभन्दा अघिका सबैभन्दा महान्; र मेरो बुद्धि मसँगै रह्यो। मेरा आँखाले जे चाहे, त्यो मैले रोकिनँ। मैले आफ्नो मनलाई कुनै आनन्दबाट वञ्चित गरिनँ, किनकि मेरो मन मेरा सबै काममा रमायो, र यही नै मेरा सबै कामको प्रतिफल थियो। त्यसपछि मेरा हातले गरेका सबै काम र त्यो गर्न मैले खर्चेको परिश्रमलाई मैले नियालेँ, र यी सबै क्षणभंगुर, बतासको पछि दौडनुजस्तै थिए; सूर्यमुनि केही पनि लाभ भएन।

मूर्खताविरुद्ध बुद्धि

त्यसपछि म बुद्धि, पागलपन र मूर्खतालाई विचार गर्न फर्केँ। किनकि राजाको उत्तराधिकारीले के गर्न सक्छ र? जे पहिल्यै गरिसकिएको छ, त्यति मात्र। मैले देखेँ, कि जसरी अन्धकारभन्दा उज्यालोमा बढी लाभ छ, त्यसैगरी मूर्खताभन्दा बुद्धिमा बढी लाभ छ। बुद्धिमान् मानिसका आँखा त्यसको शिरमा हुन्छन्, तर मूर्ख अन्धकारमा हिँड्छ। तैपनि मैले बुझेँ, कि ती सबैमाथि उही नियति आइपर्छ। ^a त्यसपछि मैले सोचेँ, “मूर्खको नियति मेरो पनि हो। त्यसो भए म किन यति धेरै बुद्धिमान् भएँ?” अनि मैले निर्णय गरेँ, यो पनि क्षणभंगुर हो। बुद्धिमान् पनि मूर्खझैँ लामो समयसम्म सम्झना गरिनेछैन; आउँदा दिनहरूमा दुवै बिर्सिइनेछन्। बुद्धिमान् पनि मूर्खझैँ कसरी मर्छन्! यसैले मैले जीवनलाई घृणा गरेँ, किनकि सूर्यमुनि गरिएको कामले मलाई शोकित तुल्यायो; यी सबै क्षणभंगुर, बतासको पछि दौडनुजस्तै छन्।

अर्को मानिसलाई छोडिने परिश्रम

मैले सूर्यमुनि गरेको आफ्नो सबै परिश्रमलाई घृणा गरेँ, किनकि मपछि आउनेलाई मैले त्यो छोडिदिनुपर्छ। त्यो बुद्धिमान् हुन्छ कि मूर्ख, कसलाई थाहा? तैपनि सूर्यमुनि मैले आफ्नो बुद्धिले परिश्रम गरेर कमाएको सबैमाथि त्यसैले अधिकार गर्नेछ। यो पनि क्षणभंगुर हो।

यसैले सूर्यमुनि मैले गरेको सबै परिश्रमको विषयमा मैले आफ्नो मनलाई निराशामा सुम्पिदिएँ। कसैले बुद्धि, ज्ञान र सीपले परिश्रम गर्ला, तैपनि त्यसको निम्ति कहिल्यै परिश्रम नगर्ने कसैलाई भोग गर्न त्यो सबै छोडिदिनुपर्छ। यो पनि क्षणभंगुर, ठूलो खराबी हो। सूर्यमुनि मानिसले गर्ने सबै परिश्रम र मनको खटाइबाट त्यसले के लाभ पाउँछ? त्यसका सबै दिन शोकमय हुन्छन्, त्यसको काम पीडादायी; रातमा पनि त्यसको मनले विश्राम पाउँदैन। यो पनि क्षणभंगुर हो। मानिसको निम्ति खानु, पिउनु र आफ्नो काममा आनन्द लिनुभन्दा अरू केही उत्तम छैन। मैले देखेँ, यो पनि परमेश्वरको हातबाट आउँछ, किनकि उहाँविना कसले खान सक्छ, वा कसले आनन्द पाउन सक्छ? परमेश्वरले उहाँलाई खुसी पार्ने मानिसलाई बुद्धि, ज्ञान र आनन्द दिनुहुन्छ, तर पापीलाई उहाँले बटुल्ने र जम्मा गर्ने काम दिनुहुन्छ, ताकि परमेश्वरलाई खुसी पार्नेलाई त्यो सुम्पियोस्। यो पनि क्षणभंगुर, बतासको पछि दौडनुजस्तै हो।