ସୁଖଭୋଗର ପରୀକ୍ଷା

ଉପଦେଶକ ଟଙ୍କାରେ ଯାହା ସବୁ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇପାରେ ତାହା ପରୀକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଘର, ଦ୍ରାକ୍ଷାକ୍ଷେତ୍ର, ବଗିଚା, ଗାୟକ, ଧନ, ଏବଂ ସୁଖ ଓ ସଫଳତା ଉଭୟକୁ ଶୂନ୍ୟ ପାଆନ୍ତି, କାରଣ ଜ୍ଞାନୀ ମୂର୍ଖ ପରି ମରେ ଓ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ସବୁକିଛି ଉଡ଼ାଇ ଦେଇପାରେ। ଯାହା ବାକି ରହେ ତାହା ହେଉଛି ଖାଇବା, ପିଇବା ଓ ପରିଶ୍ରମ, ଯାହା ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ହାତରୁ ଦିଆଯାଇଛି।

ଅଧ୍ୟାୟ 2।

ମୁଁ ଆପଣା ମନରେ କହିଲି, “ଆସ, ମୁଁ ସୁଖଭୋଗ ଦ୍ଵାରା ତୁମ୍ଭକୁ ପରୀକ୍ଷା କରିବି; ଯାହା ଉତ୍ତମ, ତାହା ଭୋଗ କର।” କିନ୍ତୁ ଏହା ମଧ୍ୟ ଅସ୍ଥାୟୀ ଥିଲା। ମୁଁ ହାସ୍ୟ ବିଷୟରେ କହିଲି, “ଏହା ପାଗଳାମି,” ଆଉ ସୁଖଭୋଗ ବିଷୟରେ, “ଏହା କଅଣ ସାଧନ କରେ?”

ଆକାଶ ତଳେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆପଣା ଜୀବନର ଅଳ୍ପ ଦିନରେ କଅଣ କରିବା ଉତ୍ତମ, ତାହା ଦେଖିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଦ୍ରାକ୍ଷାରସରେ କିପରି ଆପଣା ଶରୀରକୁ ଆନନ୍ଦିତ କରିବି — ମୋʼ ମନ ତଥାପି ଜ୍ଞାନରେ ମୋତେ ପରିଚାଳନା କରୁଥିବା ସମୟରେ — ଓ କିପରି ଅଜ୍ଞାନତାକୁ ଧରିବି, ତାହା ମୁଁ ଆପଣା ମନରେ ଅନୁସନ୍ଧାନ କଲି। ମୁଁ ମହତ କର୍ମ ଆରମ୍ଭ କଲି। ମୁଁ ଆପଣା ପାଇଁ ଗୃହ ନିର୍ମାଣ କଲି ଓ ଦ୍ରାକ୍ଷାକ୍ଷେତ୍ର ରୋପଣ କଲି। ମୁଁ ଆପଣା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟାନ ଓ ଉପବନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲି, ଆଉ ସେଥିରେ ସର୍ବପ୍ରକାର ଫଳବୃକ୍ଷ ରୋପଣ କଲି। ବଢ଼ୁଥିବା ବୃକ୍ଷମାନଙ୍କ ବନକୁ ଜଳ ଯୋଗାଇବା ନିମନ୍ତେ ମୁଁ ଆପଣା ପାଇଁ ଜଳପୁଷ୍କରିଣୀ ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲି। ମୁଁ ଦାସ ଓ ଦାସୀ କିଣିଲି, ଆଉ ମୋହର ଗୃହଜାତ ଦାସମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ଯିରୂଶାଲମରେ ମୋʼ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ସମସ୍ତଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଗୋରୁପଲ ଓ ମେଷପଲ ମୋହର ଥିଲା। ମୁଁ ଆପଣା ପାଇଁ ରୌପ୍ୟ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ପୁଣି ରାଜାଗଣ ଓ ପ୍ରଦେଶସମୂହର ଧନ ସଂଗ୍ରହ କଲି। ମୁଁ ଗାୟକ ଓ ଗାୟିକାମାନଙ୍କୁ, ଆଉ ପୁରୁଷମାନଙ୍କର ଆନନ୍ଦଜନକ ବସ୍ତୁ — ଅନେକ ଉପପତ୍ନୀ ପାଇଲି। ଏହିରୂପେ ମୁଁ ମହାନ ହେଲି, ଯିରୂଶାଲମରେ ମୋʼ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ ମହାନ ହେଲି; ଆଉ ମୋହର ଜ୍ଞାନ ମୋʼ ସହିତ ରହିଲା। ମୋʼ ଚକ୍ଷୁ ଯାହା ଇଚ୍ଛା କଲା, ତାହା ମୁଁ ଅଟକାଇ ରଖିଲି ନାହିଁ। ମୁଁ ଆପଣା ମନକୁ କୌଣସି ଆନନ୍ଦରୁ ବଞ୍ଚିତ କଲି ନାହିଁ, କାରଣ ମୋʼ ମନ ମୋʼ ସମସ୍ତ କର୍ମରେ ଆନନ୍ଦ କଲା, ଆଉ ଏହା ମୋʼ ସମସ୍ତ ପରିଶ୍ରମର ପୁରସ୍କାର ଥିଲା। ତତ୍ପରେ ମୁଁ ଆପଣା ହସ୍ତକୃତ ସମସ୍ତ କର୍ମ ଓ ତାହା କରିବାରେ ବ୍ୟୟିତ ପରିଶ୍ରମ ନିରୀକ୍ଷଣ କଲି, ଆଉ ତାହା ସବୁ ଅସ୍ଥାୟୀ, ବାୟୁର ପଛେ ଦୌଡ଼ିବା ପରି ଥିଲା; ସୂର୍ଯ୍ୟ ତଳେ କିଛି ଲାଭ ହେଲା ନାହିଁ।

ଅଜ୍ଞାନତା ବିରୁଦ୍ଧରେ ଜ୍ଞାନ

ତେଣୁ ମୁଁ ଜ୍ଞାନ, ପାଗଳାମି ଓ ଅଜ୍ଞାନତା ବିଷୟ ବିବେଚନା କରିବାକୁ ଫେରିଲି। କାରଣ ରାଜାଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ କଅଣ କରିପାରିବ? ଯାହା ପୂର୍ବରୁ କରାଯାଇଅଛି, କେବଳ ତାହା। ଅନ୍ଧକାର ଅପେକ୍ଷା ଯେପରି ଆଲୋକର ଅଧିକ ଲାଭ, ସେପରି ଅଜ୍ଞାନତା ଅପେକ୍ଷା ଜ୍ଞାନର ଅଧିକ ଲାଭ ବୋଲି ମୁଁ ଦେଖିଲି। ଜ୍ଞାନୀ ଲୋକର ମସ୍ତକରେ ଚକ୍ଷୁ ଥାଏ, ମାତ୍ର ମୂର୍ଖ ଅନ୍ଧକାରରେ ଗମନ କରେ। ତଥାପି ମୁଁ ବୁଝିଲି ଯେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ଏକା ପରିଣାମ ଘଟେ। ^a ତେବେ ମୁଁ ଭାବିଲି, “ମୂର୍ଖର ପରିଣାମ ମୋହର ମଧ୍ୟ ହେବ। ତେବେ ମୁଁ କାହିଁକି ଏତେ ଅଧିକ ଜ୍ଞାନୀ ହେଲି?” ଆଉ ମୁଁ ସ୍ଥିର କଲି, ଏହା ମଧ୍ୟ ଅସ୍ଥାୟୀ। ମୂର୍ଖ ପରି ଜ୍ଞାନୀ ମଧ୍ୟ ଚିରକାଳ ସ୍ମରଣରେ ରହିବ ନାହିଁ; ଆଗାମୀ ଦିନମାନଙ୍କରେ ଉଭୟେ ବିସ୍ମୃତ ହୁଅନ୍ତି। ଜ୍ଞାନୀ କିପରି ମୂର୍ଖ ପରି ହିଁ ମରେ! ତେଣୁ ମୁଁ ଜୀବନକୁ ଘୃଣା କଲି, କାରଣ ସୂର୍ଯ୍ୟ ତଳେ କରାଯାଉଥିବା କର୍ମ ମୋତେ ଦୁଃଖିତ କଲା; ତାହା ସବୁ ଅସ୍ଥାୟୀ, ବାୟୁର ପଛେ ଦୌଡ଼ିବା ପରି।

ପରିଶ୍ରମ ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କ ପାଇଁ ଛଡ଼ାଗଲା

ସୂର୍ଯ୍ୟ ତଳେ ମୋʼ ସମସ୍ତ ପରିଶ୍ରମକୁ ମୁଁ ଘୃଣା କଲି, ଯେଣୁ ମୋʼ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜଣଙ୍କ ପାଇଁ ମୋତେ ତାହା ଛାଡ଼ିଯିବାକୁ ହେବ। ସେ ଜ୍ଞାନୀ ଅବା ମୂର୍ଖ ହେବ, ତାହା କିଏ ଜାଣେ? ତଥାପି ସୂର୍ଯ୍ୟ ତଳେ ମୁଁ ଆପଣା ଜ୍ଞାନରେ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ନିମନ୍ତେ ପରିଶ୍ରମ କଲି, ସେସବୁ ଉପରେ ସେ ଅଧିକାର କରିବ। ଏହା ମଧ୍ୟ ଅସ୍ଥାୟୀ।

ଏଣୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ତଳେ ମୁଁ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ପରିଶ୍ରମ କଲି, ତାହା ବିଷୟରେ ନିରାଶ ହେବାକୁ ମୁଁ ଆପଣା ମନକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲି। କେହି ଜଣେ ଜ୍ଞାନ, ବିଦ୍ୟା ଓ ନିପୁଣତା ସହିତ ପରିଶ୍ରମ କରେ, ତଥାପି ଯେ ତହିଁ ନିମନ୍ତେ କେବେ ପରିଶ୍ରମ କରି ନାହିଁ, ଏପରି ଜଣକ ଭୋଗ କରିବା ପାଇଁ ତାକୁ ସେହି ସମସ୍ତ ଛାଡ଼ିଯିବାକୁ ହୁଏ। ଏହା ମଧ୍ୟ ଅସ୍ଥାୟୀ, ଏକ ମହା ଅମଙ୍ଗଳ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ତଳେ ମନୁଷ୍ୟ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ପରିଶ୍ରମ ଓ ମନର ଚେଷ୍ଟା କରେ, ତହିଁରୁ ସେ କଅଣ ଲାଭ କରେ? ତାହାର ସମସ୍ତ ଦିନ ଦୁଃଖଦାୟକ, ତାହାର କର୍ମ କ୍ଲେଶଦାୟକ; ରାତ୍ରିରେ ସୁଦ୍ଧା ତାହାର ମନ ବିଶ୍ରାମ ପାଏ ନାହିଁ। ଏହା ମଧ୍ୟ ଅସ୍ଥାୟୀ। ଭୋଜନ ପାନ କରିବା ଓ ଆପଣା କର୍ମରେ ଆନନ୍ଦ କରିବା ଅପେକ୍ଷା ମନୁଷ୍ୟ ପାଇଁ ଉତ୍ତମ କିଛି ନାହିଁ। ମୁଁ ଦେଖିଲି, ଏହା ମଧ୍ୟ ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ହସ୍ତରୁ, କାରଣ ତାହାଙ୍କ ବିନା କିଏ ଭୋଜନ କରିପାରେ, ଅବା କିଏ ଆନନ୍ଦ ପାଇପାରେ? ଯେଉଁ ଲୋକ ଈଶ୍ଵରଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରେ, ତାହାକୁ ସେ ଜ୍ଞାନ, ବିଦ୍ୟା ଓ ଆନନ୍ଦ ଦିଅନ୍ତି, ମାତ୍ର ପାପୀକୁ ସେ ସଞ୍ଚୟ ଓ ସଂଗ୍ରହ କରିବାର କର୍ମ ଦିଅନ୍ତି, ଯେପରି ଈଶ୍ଵରଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରୁଥିବା ଜଣକୁ ତାହା ସମର୍ପିତ ହେବ। ଏହା ମଧ୍ୟ ଅସ୍ଥାୟୀ, ବାୟୁର ପଛେ ଦୌଡ଼ିବା ପରି।