Byacapwe
Igitabo

Kugota no Kugwa kwa Yeruzalemu

Igoteshwa rirangira mu nzara n'urukuta rutabutse. Abahungu ba Sedekiya bicirwa imbere ye mbere y'uko amaso ye anogorwa. Ingoro iratwikwa, abantu barajyanwa, umutegetsi arasimport... Birangira umwami w'imbohe afungurira ku meza y'i Babiloni.

Igice cya 25.

Mu mwaka wa cyenda wa Sedekiya, ku munsi wa cumi w'ukwezi kwa cumi, Nebukadinezari umwami wa Babiloni azamukira Yeruzalemu n'ingabo ze zose, ashinga amahema hanze yayo, ayizengurutsa urukuta rwo kuyigota. Nuko uwo mujyi ukomeza kugotwa kugeza mu mwaka wa cumi n'umwe w'Umwami Sedekiya. Ku munsi wa cyenda w'ukwezi kwa kane, inzara yo muri uwo mujyi ikomeye cyane ku buryo abantu bo mu gihugu babura icyo kurya. Urukuta rw'umujyi ruratabuka, kandi nubwo Ababiloni bari bazengurutse umujyi, ingabo zose zahunze nijoro zinyuze mu irembo riri hagati y'inkuta zombi, hafi y'ubusitani bw'umwami, zerekeza i Araba. Ingabo z'Ababiloni zikurikira umwami, ziramufata ku kibaya cya Yeriko, kandi ingabo ze zose ziramutatana. Baramufata, bamujyana bamugeza kwa umwami wa Babiloni i Ribula, bamucira urubanza. Bicira abahungu ba Sedekiya imbere y'amaso ye, bamunogōra amaso, bamubohesha iminyururu y'umuringa, bamujyana i Babiloni.

Mu kwezi kwa gatanu, ku munsi wa karindwi, ari wo mwaka wa cumi n'icyenda wa Nebukadinezari umwami wa Babiloni, Nebuzaradani umutware w'abarinda umwami, umugaragu w'umwami wa Babiloni, aza i Yeruzalemu. Atwika inzu ya Data wa twese, n'ingoro ya cyami, n'amazu yose y'i Yeruzalemu; buri nzu nkuru arayitwika. Kandi ingabo zose z'Ababiloni zari ziyobowe n'umutware w'abarinda umwami zisenya inkuta zose zari zikikije Yeruzalemu. Nebuzaradani umutware w'abarinda umwami ajyana mu buja abantu basigaye bari mu mujyi, n'abahunze bagiye kwa umwami wa Babiloni, n'uwundi mutwe w'abantu wari wasigaye. Ariko uwo mutware w'abarinda umwami asiga bamwe mu bakene cyane bo mu gihugu, kugira ngo babe aborozi b'imizabibu n'abahinzi b'imirima.

Ababiloni bamena ibice inkingi z'umuringa, n'ibitereko bitembera, n'inyanja y'umuringa byari mu nzu ya Data wa twese, bajyana uwo muringa i Babiloni. Bafata kandi inzabya n'ibitiyo n'ibikoresho byo kuzimya amatara n'amasahani, n'ibikoresho byose by'umuringa byo gukoresha mu Ngoro. Umutware w'abarinda umwami afata ibyotezo n'ibikombe byo kuminjira, byose byari bikozwe mu izahabu inoze n'ifeza inoze. Inkingi zombi, n'inyanja, n'ibitereko bitembera Salomo yakoreye inzu ya Data wa twese, umuringa w'ibyo byose ntiwashoboraga gupimwa. Buri nkingi yari ifite metero umunani n'igice z'uburebure, ifite umutwe w'umuringa hejuru ufite metero imwe na santimetero mirongo itatu, uzengurutswe n'urushundura rw'umuringa rw'imikomamanga. Inkingi ya kabiri yari imeze kimwe na yo, hamwe n'urushundura rwayo.

Umutware w'abarinda umwami afata Seraya umutambyi mukuru, na Sefaniya umutambyi wa kabiri, n'abarinzi b'amarembo batatu. Mu mujyi afata umutware wayoboraga abarwanyi, n'abajyanama b'umwami batanu bari aho, n'umunyamabanga w'umutware w'ingabo wandikishaga abantu bo mu gihugu ingabo, n'abantu bo mu rubyiruko mirongo itandatu bari mu mujyi. Nebuzaradani umutware w'abarinda umwami abajyana kwa umwami wa Babiloni i Ribula. Ngaho i Ribula mu gihugu cya Hamati, umwami wa Babiloni arabakubita arabica. Nuko Yuda ajyanwa mu buja avuye mu gihugu cye.

Gedaliya Ashingwa Igihugu

Nebukadinezari umwami wa Babiloni agira Gedaliya mwene Ahikamu, mwene Shafani, umutegetsi w'abantu basigaye muri Yuda. Abatware bose b'ingabo n'abantu babo bumvise ko umwami wa Babiloni yagize Gedaliya umutegetsi, baramusanga i Misipa: Ishimayeli mwene Netaniya, na Yohanani mwene Karea, na Seraya mwene Tanihumeti w'i Netofa, na Yazaniya mwene umuntu w'i Māka, hamwe n'abantu babo. Gedaliya arabarahirira bo n'abantu babo ati: “Ntimutinye abategetsi b'Ababiloni. Muture mu gihugu, mukorere umwami wa Babiloni, kandi muzagubwa neza.”

Mu kwezi kwa karindwi, Ishimayeli mwene Netaniya, mwene Elishama, ukomoka ku bami, aza n'abagabo cumi, bica Gedaliya, bamwica hamwe n'Abayuda n'Ababiloni bari kumwe na we i Misipa. Nuko abantu bose, abato n'abakuru, n'abatware b'ingabo bahungira i Misiri, batinya Ababiloni.

Ibyiringiro by'Umwami Wajyanywe mu Buja

Mu mwaka wa mirongo itatu n'irindwi Yehoyakini w'i Yuda amaze mu buja, ari wo mwaka Evili-Merodaki yabereyemo umwami wa Babiloni, agirira neza Yehoyakini, amukura muri gereza ku munsi wa makumyabiri n'irindwi w'ukwezi kwa cumi na kabiri. Avugana na we neza, amuha intebe iri hejuru y'iz'abandi bami bari kumwe na we i Babiloni. Yehoyakini yiyambura imyenda ye yo muri gereza, ajya arira ku meza y'umwami ubuzima bwe bwose busigaye. Buri munsi umwami yamuhaga ibyo kurya bisanzwe, iminsi yose yabayeho.