Gũcookerithia Maathani 4 FHB Father's Heart Bible™

4 ¹Na rĩu, Isiraeli, thikĩrĩriai mawatho na matuĩro marĩa ndĩ kũmũruta mũrũmĩrĩre, nĩguo mũtũũre muoyo na mũthiĩ mwĩgwatĩre bũrũri ũrĩa Ithe wanyu, Ngai wa maithe manyu ma tene, aramũhe. ²Mũtikoongerere kiugo kĩrĩa ndĩramwatha, o na mũtikanakĩnyihie, nĩguo mũrũmagie maathani ma Ithe wanyu marĩa ndĩramwatha. ³Maitho manyu inyuĩ ene nĩmoonire ũrĩa Ithe wanyu eekire kũu Baali-peori: nĩ aaniinire kuuma gatagatĩ kanyu mũndũ o wothe ũrĩa warũmĩrĩire Baali wa Peori. ⁴No inyuĩ arĩa mwerũmĩrĩire Ithe wanyu, o we MWATHANI, mũrĩ oothe muoyo ũmũthĩ. ⁵Atĩrĩrĩ, nĩndamũrutire mawatho na matuĩro, o ta ũrĩa Ithe wanyu aanjathire, nĩguo mũmekage bũrũriinĩ ũrĩa mũratoonya mũwĩgwatĩre. ⁶Marũmagiei na mũmekage; ũcio nĩguo ũũgĩ wanyu na ũtaũku wanyu mbere ya ndũũrĩrĩ, iria ikaigua mawatho maya mothe cioige atĩrĩ, ‘Ti-itherũ rũrĩrĩ rũrũ rũnene nĩ andũ oogĩ na ataũku.’ ⁷Nĩ rũrĩrĩ rũrĩkũ rũnene rũrĩ na ngai ĩrĩ hakuhĩ naruo ta ũrĩa Ithe wanyu arĩ hakuhĩ na ithuĩ rĩrĩa rĩothe tũmũkayagĩra? ⁸Nĩ rũrĩrĩ rũrĩkũ rũnene rũrĩ na mawatho na matuĩro marĩa magĩrĩru ta watho ũyũ wothe ndĩramũigĩra mbere ũmũthĩ?

⁹No rĩrĩ, mwĩmenyagĩrĩrei na mũrangagĩre mĩoyo yanyu mũno, nĩguo mũtikariganĩrwo nĩ maũndũ marĩa maitho manyu moonete, na matikoime ngoro cianyu matukũ manyu mothe. Mũmamenyithagie ciana cianyu na ciana cia ciana cianyu.

¹⁰Ririkanai mũthenya ũrĩa mwarũgamire mbere ya Ithe wanyu kũu Horebu, rĩrĩa aanjĩĩrire atĩrĩ, “Ũngania andũ moke harĩ niĩ, na nĩngũmaigua ciugo ciakwa, nĩguo merute kũnjĩtigĩra matukũ mothe marĩa magaatũũra gũkũ thĩ, na marute ciana ciao.”

¹¹Nĩmwakuhĩrĩirie mũkĩrũgama magũrũinĩ ma kĩrĩma, naakĩo gĩgĩakana na mwaki nginya gatagatĩ ka igũrũ—gĩkĩhumbĩrwo nĩ nduma, na itu, na nduma ndumanu. ¹²Ithe wanyu akĩmwarĩria arĩ thĩinĩ wa mwaki. Nĩmwaiguire mũgambo wa ciugo no mũtionire mũhianĩre o na ũmwe—o mũgambo wiki. ¹³Nĩamwĩrire kĩrĩĩkanĩro gĩake, akĩmwatha mũgĩrũmie—nĩcio Ciugo Ikũmi—na agĩciandĩka ihengereinĩ igĩrĩ cia mahiga. ¹⁴Nake Ithe wanyu akĩnjatha hĩndĩ ĩyo ndĩmũrute mawatho na matuĩro ma kũrũmĩrĩrwo bũrũriinĩ ũrĩa mũraringa mũwĩgwatĩre.

Gũtirĩ Mũhianano Ũngĩhota Kuonania Ithe Wanyu

¹⁵Nĩ ũndũ ũcio mwĩmenyagĩrĩrei mũno, tondũ mũtionire mũhianĩre o na ũmwe mũthenya ũrĩa Ithe wanyu aamwarĩirie kũu Horebu arĩ thĩinĩ wa mwaki, ¹⁶mwĩmenyagĩrĩrei mũtikeeke ũũru na ũndũ wa gwĩthondekera mũhianano mũicũhie, wa mũhianĩre wa kĩndũ o gĩothe, kĩhaanano kĩa mũndũ mũrũme kana mũndũ-wa-nja, ¹⁷kĩhaanano kĩa nyamũ o yothe ĩrĩ gũkũ thĩ, kĩhaanano kĩa nyoni o yothe ĩrĩ mathagu ĩrĩa yũmbũkaga rĩera-inĩ, ¹⁸kĩhaanano kĩa kĩndũ o gĩothe gĩthiiaga thĩ, kana kĩa thamaki o yothe ĩrĩ maaĩinĩ mũhuro wa thĩ. ¹⁹Na mũtikanatiirĩre maitho manyu na igũrũ, na rĩrĩa mũroona riũa, na mweri, na njata—mbũtũ yothe ya igũrũ—mũtikaguucĩrĩrio mũciinamĩrĩre na mũcitungatĩre, iria Ithe wanyu aagaĩire ndũũrĩrĩ ciothe iria irĩ mũhuro wa igũrũ guothe. ²⁰Ithe wanyu nĩamuoire na akĩmũruta bũrũri wa Misiri, o kũu icinainĩ rĩa kĩgera, nĩguo mũtuĩke andũ ake kĩũmbe, igai rĩake, o ta ũrĩa mũrĩ ũmũthĩ. ^a a v20 Ciugo icio “icina rĩa kĩgera” cionanagia rĩĩko rĩa mũturi rĩrĩ na mwaki mũhiũ mũno — nĩ kĩonereria kĩa Musa gĩa mĩnyamaro ĩrĩa yahehenjaga na ĩgĩtheria ya ũkombo kũu Misiri. ²¹Na rĩrĩ, Ithe wanyu nĩaandakaarĩire nĩ ũndũ wanyu, na akĩĩhĩta atĩ ndikaringa Rũũĩ rwa Jorodani kana ngaatoonya bũrũri ũrĩa mwega ũrĩa Ithe wanyu aramũhe ũtuĩke igai rĩanyu. ²²No nginya nguĩre bũrũriinĩ ũyũ; ndikaringa Rũũĩ rwa Jorodani. No inyuĩ nĩmũraringa mũkegwatĩre bũrũri ũcio mwega. ²³Mwĩmenyagĩrĩrei mũtikariganĩrwo nĩ kĩrĩĩkanĩro kĩrĩa Ithe wanyu aarĩĩkanĩire na inyuĩ, na mũtigethondekere mũhianano mũicũhie wa mũhianĩre wa kĩndũ o gĩothe kĩrĩa Ithe wanyu aamũgirĩirie. ²⁴Amu Ithe wanyu nĩ mwaki ũrĩa ũcinanaga, nĩ Ithe ũrĩ ũiru. ²⁵Rĩrĩa mũgaagĩa na ciana na tũciana, na mũkũre bũrũriinĩ ũcio, mũngĩĩka ũũru na ũndũ wa gwĩthondekera mũhianano mũicũhie wa mũhianĩre wa kĩndũ o gĩothe, na mwĩke ũrĩa ũrĩ mũũru maitho-inĩ ma Ithe wanyu, mũkĩmũrakaria, ²⁶ũmũthĩ nĩndĩraĩta igũrũ na thĩ ituĩke aira a kũmũũkĩrĩra: nĩmũkaaniinwo biũ o narua mweherio bũrũriinĩ ũrĩa mũraringa Rũũĩ rwa Jorodani mũwĩgwatĩre. Matukũ manyu kũu makaamba kũnyihĩrĩra; nĩmũkaaniinwo biũ. ²⁷Ithe wanyu nĩakamũhurunja ndũũrĩrĩinĩ, na nĩmũgaatigara mũrĩ o anini gatagatĩ ka ndũũrĩrĩ iria Ithe wanyu akaamũtwarithia. ²⁸Kũu nĩmũgaatungatĩra ngai cia mĩtĩ na cia mahiga, iria ciũmbĩtwo nĩ mooko ma andũ, iria itangĩhota kuona, kana kũigua, kana kũrĩa, kana kũnungĩra. ²⁹No kuuma kũu nĩmũkaacaria Ithe wanyu na nĩmũkamuona, mũngĩmũcaria na ngoro yanyu yothe na muoyo wanyu wothe. ³⁰Rĩrĩa mũgaakorwo mũrĩ mĩnyamaroinĩ na maũndũ maya mothe mamũkore matukũinĩ marĩa magooka thuutha, nĩmũgaacookerera Ithe wanyu na mwĩathĩkĩre mũgambo wake. ³¹Ithe wanyu nĩ Ithe ũrĩ tha; ndakamũtiganĩria, kana amũniine, kana ariganĩrwo nĩ kĩrĩĩkanĩro kĩrĩa eehĩtire harĩ maithe manyu ma tene.

Ithe Witũ Nĩwe Ngai Wiki

³²Ta roraai thuutha matukũ marĩa ma tene mũno, kuuma rĩrĩa Ithe witũ oombire andũ gũkũ thĩ, na mũũrie kuuma mũthia ũmwe wa igũrũ nginya ũrĩa ũngĩ: nĩ kũrĩ ũndũ mũnene ũguo waanekĩka kana wanaiguuo? ³³Nĩ kũrĩ andũ manaigua mũgambo wa ngai ũkĩaria ũrĩ thĩinĩ wa mwaki, ta ũrĩa inyuĩ mũiguĩte, na magĩtũũra muoyo? ³⁴Kana nĩ kũrĩ ngai ĩngĩ yanagĩa na ũmĩrĩru wa kwĩrutĩra rũrĩrĩ kuuma rũrĩrĩinĩ rũngĩ, na ũndũ wa magerio, na imenyithia, na morirũ, na mbaara, na guoko kũrĩ hinya, na njara ĩtambũrũkĩtie, na maũndũ manene ma kũmakania, kũringana na ũrĩa wothe Ithe wanyu aamwĩkĩire kũu Misiri maitho-inĩ manyu? ³⁵Nĩmwaronirio ũguo, nĩguo mũmenye atĩ Ithe witũ nĩwe Ithe; gũtirĩ ũngĩ tiga we. ^b b v35 Rĩrĩa Musa oiga atĩ gũtirĩ Ngai ũngĩ tiga Ithe, nĩ aragweta Ngai o ũmwe ũrĩa Jesũ aaguũrĩirie arĩ Ithe — ũmwe ũcio ũrĩa ũnyiitithanĩtie Ithe, na Mũũriũ, na Roho marĩ Ngai o ũmwe. ³⁶Kuuma igũrũ nĩamũiguithirie mũgambo wake nĩguo amũrute; gũkũ thĩ nĩamuonirie mwaki wake mũnene, na mũkĩigua ciugo ciake ikĩuma thĩinĩ wa mwaki. ³⁷Tondũ nĩeendete maithe manyu ma tene na agĩthuura njiaro ciao thuutha wao, we mwene nĩamũrutire bũrũri wa Misiri, na ũndũ wa hinya wake mũnene, ³⁸akĩingata mbere yanyu ndũũrĩrĩ nene na irĩ hinya gũkĩra inyuĩ, nĩguo amũtoonyie na amũhe bũrũri wacio ũtuĩke igai rĩanyu, o ta ũrĩa gũtariĩ ũmũthĩ. ³⁹Menyai ũmũthĩ, na mũige ũndũ ũcio ngoro-inĩ cianyu, atĩ Ithe witũ nĩwe Ithe kũu igũrũ na gũkũ thĩ mũhuro; gũtirĩ ũngĩ. ⁴⁰Rũmagiai mawatho make na maathani make, marĩa ndĩramwatha ũmũthĩ, nĩguo mũgaacĩre inyuĩ na ciana cianyu thuutha wanyu, na mũtũũre mĩaka mĩingĩ bũrũriinĩ ũrĩa Ithe wanyu aramũhe nginya tene.

Musa Aathuura Matũũra ma Kũũrĩra

⁴¹Hĩndĩ ĩyo Musa akĩamũra matũũra matatũ mwena ũrĩa ũrĩ mũrĩmo wa Rũũĩ rwa Jorodani kũrĩa riũa rĩrathĩra, ⁴²nĩguo mũndũ o wothe ũrĩa ũngĩũraga mũndũ wa itũũra rĩake atekwenda, atamũmenete mbere ĩyo, ahote kũũrĩra itũũra rĩmwe rĩa macio na atũũre muoyo: ⁴³Bezeri werũinĩ kũu gũtambũrũku kwa andũ a Rubeni, na Ramothu kũu Gileadi kwa andũ a Gadi, na Golani kũu Bashani kwa andũ a Manase.

Watho ũrĩa Musa Aaigire Mbere ya Isiraeli

⁴⁴Ũyũ nĩguo watho ũrĩa Musa aaigĩire mbere ya andũ a Isiraeli. ⁴⁵Maya nĩmo maũndũ ma ũira, na mawatho, na matuĩro marĩa Musa aarĩirie andũ a Isiraeli rĩrĩa moimire bũrũri wa Misiri. ⁴⁶Mwena wa irathĩro wa Rũũĩ rwa Jorodani, kĩandainĩ kĩrĩa kĩngʼetheire Bethi-peori, bũrũriinĩ wa Sihoni mũthamaki wa Aamori ũrĩa watũũraga Heshiboni, ũrĩa Musa na andũ a Isiraeli maatooririe thuutha wa kuuma bũrũri wa Misiri. ⁴⁷Nĩmegwatĩire bũrũri wake na bũrũri wa Ogu mũthamaki wa Bashani, athamaki acio eerĩ a Aamori arĩa maatũũraga mũrĩmo wa Rũũĩ rwa Jorodani kũrĩa riũa rĩrathĩra, ⁴⁸kuuma Aroeri rũteere-inĩ rwa Kĩanda kĩa Arinoni nginya Kĩrĩma gĩa Sioni (nĩkĩo Herimoni), ⁴⁹hamwe na Araba yothe mũrĩmo wa Rũũĩ rwa Jorodani mwena wa irathĩro, nginya Iria rĩa Araba, mũhuro wa ikũrũko cia Pisiga.