હવે છપાયેલી
પુસ્તક

હું જાણું છું કે મારા ઉદ્ધારક જીવે છે

અયૂબ કહે છે કે ઈશ્વરે તેને અન્યાય કર્યો છે અને બાકીના બધા દૂર થઈ ગયા છે: પત્નીને તેના શ્વાસથી સૂગ આવે છે, નોકરો તેની અવગણના કરે છે, બાળકો તેની મજાક ઉડાવે છે. તે ઇચ્છે છે કે તેના શબ્દો ખડકમાં કોતરાય. પછી નિશ્ચિતતાનો એક ઝબકારો, કે તેનો ઉદ્ધારક જીવંત છે અને તે પોતાની આંખોથી ઈશ્વરને જોશે.

અધ્યાય 19.

પછી અયૂબે જવાબ આપ્યો: “ક્યાં સુધી તમે મારા જીવને સતાવશો અને શબ્દોથી મને કચડી નાખશો? આ દસ વાર તમે મારું અપમાન કર્યું છે; મને અન્યાય કરતાં તમને શરમ આવતી નથી. અને જો ખરેખર મેં ભૂલ કરી હોય, તોપણ મારી ભૂલ મારી સાથે જ રહે છે. જો ખરે જ તમે મારાથી પોતાને મોટા ગણો અને મારી અપકીર્તિને મારી વિરુદ્ધ દલીલ તરીકે વાપરો, તો જાણી લો કે ઈશ્વરે મને અન્યાય કર્યો છે અને તેમણે પોતાની જાળ મારી આસપાસ બંધ કરી છે. હું પોકારું છું, ‘જુલમ!’ પણ મને જવાબ મળતો નથી; હું મદદ માટે બૂમ પાડું છું, પણ ન્યાય મળતો નથી. a a v7 ‘જુલમ!’ એવી બૂમ પાડવી એ પ્રાચીન સમયમાં ન્યાય માટેની જાહેર અરજ હતી — તમારી વિરુદ્ધ થયેલા અન્યાય સામે મદદ માટેની માન્ય પોકાર. તેમણે મારા માર્ગને દીવાલથી બંધ કરી દીધો છે, જેથી હું પસાર થઈ શકું નહિ, અને તેમણે મારા રસ્તાઓ પર અંધકાર મૂક્યો છે. તેમણે મારો મહિમા મારી પાસેથી છીનવી લીધો છે અને મારા માથા પરથી મુગટ લઈ લીધો છે. ચારે બાજુથી તેમણે મને તોડી પાડ્યો છે, અને હું ખલાસ થઈ ગયો છું; તેમણે ઝાડની જેમ મારી આશાને ઉખેડી નાખી છે. તેમણે મારી વિરુદ્ધ પોતાનો કોપ સળગાવ્યો છે અને મને પોતાના શત્રુ તરીકે ગણે છે. તેમનું સૈન્ય એકસાથે આગળ વધે છે; તેઓ મારી વિરુદ્ધ ઘેરો ઘાલવા ઢાળ બાંધે છે અને મારા તંબુની આસપાસ છાવણી નાખે છે. તેમણે મારા ભાઈઓને મારાથી દૂર કરી દીધા છે, અને જેઓ મને ઓળખતા હતા તેઓ મારાથી સાવ અજાણ્યા થઈ ગયા છે. મારા સગાંવહાલાંએ મને તજી દીધો છે, અને મારા નિકટના મિત્રો મને ભૂલી ગયા છે. મારા ઘરના મહેમાનો અને મારી દાસીઓ મને અજાણ્યો ગણે છે; તેઓની નજરમાં હું પરદેશી થઈ ગયો છું. હું મારા ચાકરને બોલાવું છું, પણ તે કંઈ જવાબ આપતો નથી; મારે જાતે તેની આગળ કાલાવાલા કરવા પડે છે. મારો શ્વાસ મારી પત્નીને અકારો લાગે છે, અને મારા પોતાના ભાઈઓને હું ધિક્કારપાત્ર લાગું છું. નાનાં બાળકો સુધ્ધાં મને તુચ્છ ગણે છે; જ્યારે હું ઊઠું છું, ત્યારે તેઓ મારી વિરુદ્ધ બોલે છે. મારા સૌ ઘનિષ્ઠ મિત્રો મને કંટાળે છે, અને જેઓને હું ચાહતો હતો તેઓ મારી વિરુદ્ધ થઈ ગયા છે. મારાં હાડકાં મારી ચામડી અને મારા માંસને વળગી રહ્યાં છે, અને હું માંડ માંડ બચી ગયો છું. મારા મિત્રો, મારા પર દયા કરો, મારા પર દયા કરો, કેમ કે ઈશ્વરના હાથે મને માર્યો છે! ઈશ્વરની જેમ તમે શા માટે મારી પાછળ પડ્યા છો, અને મારા માંસથી કદી ધરાતા નથી? મારા શબ્દો લખી રાખવામાં આવ્યા હોત તો કેવું સારું! તે કોઈ ઓળિયામાં કોતરવામાં આવ્યા હોત તો કેવું સારું, કે લોઢાની કલમ અને સીસાથી તે ખડકમાં સદાને માટે કોતરવામાં આવ્યા હોત! કેમ કે હું જાણું છું કે મારા ઉદ્ધારક જીવે છે, અને અંતે તે ધૂળ પર ઊભા રહેશે. b b v25 દુ:ખના પ્રકરણ પર પ્રકરણ સુધી અયૂબે ઈશ્વર વિશે દૂરના સ્વરમાં વાત કરી છે — પણ અહીં એક સંબંધવાચક નામ ફૂટી નીકળે છે: ‘મારા ઉદ્ધારક,’ જે તેને પોતાનો ગણીને હક ધરાવે છે. ખ્રિસ્તી પરંપરાએ આ કલમને લાંબા સમયથી એ પ્રારંભિક આશા તરીકે સાંભળી છે, જે આપણા પિતા ઈસુમાં પૂર્ણ કરે છે, જેઓ પોતાનાં બાળકોને નિર્દોષ ઠરાવવા છેલ્લા દિવસે ઊભા રહેશે. અને મારી ચામડી નષ્ટ થયા પછી પણ, મારા દેહમાં હું ઈશ્વરને જોઈશ, જેમને હું પોતે જોઈશ, અને મારી પોતાની આંખો તેમને નિહાળશે, બીજા કોઈને નહિ. મારું હૃદય મારી અંદર ઝૂરે છે! જો તમે કહો, ‘આપણે અયૂબની પાછળ કેવી રીતે પડીશું!’ અને, ‘આ વાતનું મૂળ તો તેનામાં જ છે,’ તો તલવારથી બીહો, કેમ કે કોપ તલવારની શિક્ષા લાવે છે, જેથી તમે જાણો કે ન્યાયચુકાદો છે.”