સુભાષિતસંગ્રહ 26 FHB Father's Heart Bible™

26 ¹જેમ ઉનાળામાં બરફ અને કાપણીના સમયે વરસાદ, તેમ મૂર્ખને માન શોભતું નથી. ²જેમ ફફડતી ચકલી કે ઊડતી અબાબીલ, તેમ વિનાકારણનો શાપ ઠરતો નથી. ³ઘોડાને માટે ચાબુક, ગધેડાને માટે લગામ, અને મૂર્ખોની પીઠને માટે સોટી. ⁴મૂર્ખને તેની મૂર્ખાઈ પ્રમાણે જવાબ ન આપ, નહિ તો તું પોતે તેના જેવો થઈ જઈશ. ⁵મૂર્ખને તેની મૂર્ખાઈ પ્રમાણે જવાબ આપ, નહિ તો તે પોતાની નજરમાં જ્ઞાની થઈ જશે. ⁶જે મૂર્ખની મારફતે સંદેશો મોકલે છે તે પોતાના જ પગ કાપી નાખે છે અને હિંસા પી જાય છે. ⁷જેમ લંગડાના પગ નકામા લટકી રહે છે, તેમ મૂર્ખોના મોઢામાં કહેવત છે. ⁸જેમ ગોફણમાં પથ્થર બાંધવો, તેમ મૂર્ખને માન આપવું છે. ⁹જેમ પીધેલાના હાથમાં કાંટાળી ડાળી, તેમ મૂર્ખોના મોઢામાં કહેવત છે. ¹⁰જેમ ધનુર્ધારી સૌને ઘાયલ કરે છે, તેમ મૂર્ખને કે કોઈ વટેમાર્ગુને મજૂરીએ રાખનાર છે. ¹¹જેમ કૂતરો પોતાની ઊલટી તરફ પાછો ફરે છે, તેમ મૂર્ખ પોતાની મૂર્ખાઈ ફરી કરે છે. ¹²શું તું કોઈને પોતાની નજરમાં જ્ઞાની જુએ છે? તેના કરતાં મૂર્ખને માટે વધારે આશા છે.

¹³આળસુ કહે છે, “રસ્તામાં સિંહ છે! શેરીઓમાં સિંહ છે!” ¹⁴જેમ બારણું પોતાના મિજાગરા પર ફરે છે, તેમ આળસુ પોતાના પલંગ પર ફર્યા કરે છે. ¹⁵આળસુ પોતાનો હાથ થાળીમાં નાખે છે; તેને પાછો પોતાના મોઢા સુધી લાવવામાં તે થાકી જાય છે. ¹⁶આળસુ પોતાની નજરમાં ડહાપણથી જવાબ આપનાર સાત જણ કરતાં વધારે જ્ઞાની છે.

¹⁷જેમ કૂતરાને કાનથી પકડવો, તેમ પારકા ઝઘડામાં માથું મારનાર વટેમાર્ગુ છે.

¹⁸જેમ ગાંડો માણસ સળગતી મશાલો, બાણ અને મોત ફેંકે છે, ¹⁹તેમ પોતાના પડોશીને છેતરનાર અને કહેનાર, “હું તો કેવળ મજાક કરતો હતો!” તે એવો જ છે.

²⁰લાકડાં વિના અગ્નિ ઓલવાઈ જાય છે, અને ચાડિયા વિના ઝઘડો શમી જાય છે. ²¹જેમ અંગારાને કોલસો અને અગ્નિને લાકડાં, તેમ ઝઘડાખોર માણસ કજિયો સળગાવે છે. ²²ચાડિયાના શબ્દો સ્વાદિષ્ટ કોળિયા જેવા છે; તેઓ પેટના ઊંડાણમાં ઊતરી જાય છે.

²³જેમ માટીના વાસણ પર ચમકતો ઢોળ, તેમ દુષ્ટ હૃદય સાથેના સુંવાળા હોઠ છે. ²⁴શત્રુ પોતાના હોઠોથી વેશ બદલે છે, પણ પોતાના હૃદયમાં તે કપટ સંઘરે છે. ²⁵જ્યારે તે મીઠું બોલે, ત્યારે તેના પર વિશ્વાસ ન કર, કેમ કે તેના હૃદયમાં સાત ધિક્કારપાત્ર વસ્તુઓ ભરેલી છે. ²⁶જોકે તેનો દ્વેષ કપટથી છુપાયેલો છે, તોપણ તેની દુષ્ટતા સભામાં ઉઘાડી પડશે. ²⁷જે ખાડો ખોદે છે તે તેમાં પડશે, અને પથ્થર ગબડાવનાર પર જ પથ્થર પાછો ગબડે છે. ²⁸જૂઠી જીભ પોતે કચડેલાઓને ધિક્કારે છે, અને ખુશામત કરનારું મોઢું વિનાશ લાવે છે.