હવે છપાયેલી
પુસ્તક

ઇસહાકને વચનનું નવીકરણ

દુકાળ ફરી આવે છે અને ઇસહાક પોતાની પત્ની વિશે પોતાના પિતાનું જ જૂઠાણું દોહરાવે છે, અને પકડાઈ જાય છે. આપણા પિતા તેને આશીર્વાદ આપે છે તેમ તે ધનવાન થાય છે, અને તેના કૂવા એક પછી એક પડાવી લેવામાં આવે છે, જ્યાં સુધી તે એવી જગ્યાએ ખોદતો નથી જ્યાં કોઈ ઝઘડતું નથી. પછી તેની ઈર્ષા કરનાર રાજા સંધિ માગવા આવે છે.

અધ્યાય 26.

ઇબ્રાહિમના દિવસોમાં પડેલા અગાઉના દુકાળ ઉપરાંત દેશમાં બીજો દુકાળ પડ્યો. તેથી ઇસહાક ગેરારમાં પલિસ્તીઓના રાજા અબીમેલેખ પાસે ગયા.

આપણા પિતાએ તેમને દર્શન દઈને કહ્યું, “તું મિસર ન જા; હું જે દેશ વિશે તને કહું તે દેશમાં વસ. આ દેશમાં રહે, હું તારી સાથે રહીશ અને તને આશીર્વાદ આપીશ; કેમ કે આ બધા દેશો હું તને તથા તારા વંશજોને આપીશ, અને તારા પિતા ઇબ્રાહિમ પાસે મેં જે સમ ખાધા તે હું પૂરા કરીશ. આકાશના તારાઓની જેમ હું તારા વંશજોને વધારીશ અને આ બધા દેશો તારા વંશજોને આપીશ, અને તારા વંશ દ્વારા પૃથ્વીની સર્વ પ્રજાઓ આશીર્વાદિત થશે, કેમ કે ઇબ્રાહિમે મારી વાણી માનીને મારી સોંપણી, મારી આજ્ઞાઓ, મારા વિધિઓ તથા મારા નિયમો પાળ્યા.”

તેથી ઇસહાક ગેરારમાં વસ્યા. ત્યાંના માણસોએ તેમની પત્ની વિશે પૂછ્યું, ત્યારે તેમણે જવાબ આપ્યો, “તે મારી બહેન છે” — “મારી પત્ની” કહેતાં તેઓ ગભરાયા, કેમ કે તેમણે વિચાર્યું, “રિબકા સુંદર છે, તેથી અહીંના માણસો તેના લીધે મને મારી નાખશે.” જ્યારે ઇસહાકને ત્યાં રહેતાં ઘણો સમય થયો, ત્યારે પલિસ્તીઓના રાજા અબીમેલેખે બારીમાંથી નીચે જોઈને ઇસહાકને પોતાની પત્ની રિબકાને પ્રેમથી પંપાળતા જોયા. તેથી અબીમેલેખે ઇસહાકને બોલાવીને કહ્યું, “તે તો ખરેખર તારી પત્ની છે! તેં ‘તે મારી બહેન છે’ એમ કેમ કહ્યું?” ઇસહાકે તેને કહ્યું, “કેમ કે મેં વિચાર્યું કે તેના લીધે કદાચ હું માર્યો જાઉં.”

અબીમેલેખે કહ્યું, “તેં અમારી સાથે આ શું કર્યું? કોઈ માણસ સહેલાઈથી તારી પત્ની સાથે સૂઈ જાત, અને તું અમારા પર દોષ લાવત.” અબીમેલેખે બધા લોકોને આજ્ઞા કરી, “જે કોઈ આ માણસને કે તેની પત્નીને અડશે તે નિશ્ચે માર્યો જશે.”

ઇસહાકે તે દેશમાં વાવ્યું અને તે વર્ષે સોગણું પાક લણ્યું, કેમ કે આપણા પિતાએ તેમને આશીર્વાદ આપ્યો. તે માણસ સમૃદ્ધ થયા, અને તેઓ વધતા ને વધતા ગયા, ત્યાં સુધી કે ખૂબ ધનવાન થયા. તેમની પાસે ઘેટાંબકરાંનાં ટોળાં, ઢોરઢાંક અને ઘણા ચાકરો હતા, તેથી પલિસ્તીઓ તેમની અદેખાઈ કરવા લાગ્યા. તેમના પિતા ઇબ્રાહિમના દિવસોમાં તેમના પિતાના ચાકરોએ જે બધા કૂવા ખોદ્યા હતા તે પલિસ્તીઓએ પૂરી દીધા હતા. અબીમેલેખે ઇસહાકને કહ્યું, “તું અમારી પાસેથી ચાલ્યો જા, કેમ કે તું અમારા કરતાં ઘણો બળવાન થઈ ગયો છે.”

તેથી ઇસહાક ત્યાંથી જઈને ગેરારની ખીણમાં છાવણી નાખીને ત્યાં વસ્યા. તેમના પિતા ઇબ્રાહિમના દિવસોમાં ખોદેલા પાણીના કૂવા, જે ઇબ્રાહિમના મરણ પછી પલિસ્તીઓએ પૂરી દીધા હતા, તે ઇસહાકે ફરી ખોદ્યા, અને તેમના પિતાએ જે નામ પાડ્યાં હતાં તે જ નામથી તેમણે તેમને બોલાવ્યા. પણ જ્યારે ઇસહાકના ચાકરોએ ખીણમાં ખોદ્યું ત્યારે તેમને ત્યાં ઝરણાના તાજા પાણીનો કૂવો મળ્યો, ગેરારના ભરવાડોએ ઇસહાકના ભરવાડો સાથે તકરાર કરીને કહ્યું, “આ પાણી અમારું છે.” તેઓએ તેમની સાથે તકરાર કરી હતી માટે તેમણે તે કૂવાનું નામ એસેક પાડ્યું. a a v20 એસેક નામનો અર્થ “તકરાર” થાય છે. પછી તેઓએ બીજો કૂવો ખોદ્યો, અને તેના વિશે પણ તેઓ ઝઘડ્યા, તેથી તેમણે તેનું નામ સિટના પાડ્યું. b b v21 સિટના નામનો અર્થ “વિરોધ” થાય છે. ત્યાંથી ખસીને તેમણે બીજો કૂવો ખોદ્યો; તેના વિશે તેઓ ઝઘડ્યા નહિ, તેથી તેમણે તેનું નામ રહોબોથ પાડીને કહ્યું, “હવે આપણા પિતાએ અમારા માટે જગ્યા કરી આપી છે; અમે આ દેશમાં વૃદ્ધિ પામીશું.” c c v22 રહોબોથ નામનો અર્થ “જગ્યા” અથવા “વિશાળ સ્થાનો” થાય છે.

ત્યાંથી તેઓ બેરશેબા ગયા.

તે રાત્રે આપણા પિતાએ તેમને દર્શન દઈને કહ્યું, “તારા પિતા ઇબ્રાહિમનો ઈશ્વર હું છું. તું બીશ નહિ, કેમ કે હું તારી સાથે છું. હું તને આશીર્વાદ આપીશ અને મારા ચાકર ઇબ્રાહિમને લીધે તારા વંશજોને વધારીશ.”

ત્યાં તેમણે વેદી બાંધીને આપણા પિતાના નામનો પોકાર કર્યો, પોતાનો તંબુ ઊભો કર્યો, અને ત્યાં ઇસહાકના ચાકરોએ કૂવો ખોદ્યો.

અબીમેલેખ પોતાના સલાહકાર અહુઝાથ અને પોતાના સૈન્યના સરદાર ફીકોલ સાથે ગેરારથી તેમની પાસે આવ્યો. ઇસહાકે તેઓને કહ્યું, “તમે તો મારો દ્વેષ કરીને મને તમારી પાસેથી કાઢી મૂક્યો, તો હવે મારી પાસે કેમ આવ્યા છો?”

તેઓએ કહ્યું, “અમે સ્પષ્ટ જોયું કે ઈશ્વર તારી સાથે રહ્યા છે, તેથી અમે કહ્યું, ‘આપણી વચ્ચે — તારી અને અમારી વચ્ચે — સમ થાય, અને અમે તારી સાથે કરાર કરીએ, કે તું અમને કશું નુકસાન નહિ કરે — જેમ અમે તને અડ્યા નહિ પણ તારું ભલું જ કર્યું — અને તને શાંતિથી વિદાય કર્યો. હવે તું ઈશ્વરનો આશીર્વાદિત છે.’”

તેથી ઇસહાકે તેઓને માટે મિજબાની કરી, અને તેઓએ ખાધુંપીધું. બીજા દિવસે વહેલી સવારે તેઓએ એકબીજા સાથે સમ ખાધા; ઇસહાકે તેઓને વિદાય કર્યા, અને તેઓ તેમની પાસેથી શાંતિથી ગયા. તે જ દિવસે ઇસહાકના ચાકરોએ આવીને પોતે ખોદેલા કૂવા વિશે તેમને કહ્યું, “અમને પાણી મળ્યું!” તેથી તેમણે તેનું નામ શિબા પાડ્યું; એ માટે આજ સુધી તે નગરનું નામ બેરશેબા છે. d d v33 શિબાનો અર્થ ‘સમ’ થાય છે; બેરશેબાનો અર્થ ‘સમનો કૂવો’ થાય છે.

ચાળીસ વર્ષની ઉંમરે એસાવે હિત્તી બેરીની દીકરી યહૂદીથ તથા હિત્તી એલોનની દીકરી બાશમાથ સાથે લગ્ન કર્યાં. અને તેઓ ઇસહાક તથા રિબકાને માટે દુઃખનું કારણ હતી.