چاپدا
کئتاب

اوغورلوق و عوضئن ورئلمه‌سی

اوغورلوق، عوض ورمک، امانت حیوانلار و آلداتماق باره‌ده حؤکملر، سونرا آهَنگ دیئشیر: قرئب آداما ظولم اتمه، چونکی اؤزونوز قرئب ائدئنئز. دول آروادا یا یِتئمه پئس رفتار اتمه؛ اگر فریاد اتسه‌لر، آتامیز اشئدیر. یوخسولون عباسینی گون باتانا قدر قایتار، چونکی او، اونون ائچئنده یاتیر.

فصل 22.

«اؤکوز یا قویون اوغورلاییب سونرا اونو اؤلدورن یا ساتان آدام، اؤکوزون عوضئنه بش مال-حیوان، قویونون عوضئنه دؤرد قویون ورسئن. اگر بئر اوغرو اِوه دلئب گئرَرکَن توتولوب ووروب اؤلدورولسه، اونون اوچون قان گوناهی یوخدور. آمّا اگر گونش دوغاندان سونرا اولسا، اونون اوچون قان گوناهی وار. اوغرو عوضئنی ورمه‌لی‌دئر؛ اگر هچ نه‌یی یوخسا، اؤز اوغورلوغونون عوضئنه ساتیلسین. اگر اوغورلانمیش حیوان - اؤکوز، اِششَک یا قویون - اونون الئنده صاغ تاپیلسا، ائکی قات عوضئنی ورسئن.

«اگر بئر آدام حیوانی بوراخسا و او، آیریسینین تارلاسیندا یا اوزوملویونده اوتلاسا، اؤز تارلاسینین لاپ یاخشیسیندان و اؤز اوزوملویونون لاپ یاخشیسیندان عوضئنی ورسئن.

«اگر اود یاییلیب تئکانلاری توتسا و ییغیلمیش تاخیل دَرزلرئنی، اَکئنلری یا تارلانی یاندیرسا، اودو سالان آدام عوضئنی تامام ورمه‌لی‌دئر.

«اگر بئر آدام قونشوسونا گوموش یا شیلر امانت ورسه و اونلار او آدامین اِوئندن اوغورلانسا، اگر اوغرو توتولسا، ائکی قات عوضئنی ورسئن. اگر اوغرو تاپیلماسا، اِو صاحئبی آتامیزین حوضورونا گلمه‌لی‌دئر کی، معلوم اولسون آیا او، اؤز الئنی قونشوسونون مالینا اوزادیب یا یوخ. اوستونده داعوا اولان هر اؤکوز، اِششَک، قویون، پالتار یا ائتمئش شی حاقّیندا کی، بئری ”بو منئمدئر“ دیئر، هر ائکی طرف آتامیزین حوضورونا گلسئن؛ آتامیزین محکوم اتدئیی آدام قونشوسونا ائکی قات عوضئنی ورسئن.

«اگر بئر آدام قونشوسونا اِششَک، اؤکوز، قویون یا هر هانسی بئر حیوانی ساخلاماق اوچون ورسه و او، اؤلسه، یارالانسا یا هچ کس گؤرمه‌دن آپاریلسا، آرالاریندا منئم حوضورومدا ایچئلن آند بو ائشی حلّ اتسئن کی، ساخلایان آدام قونشوسونون مالینا الئنی اوزاتماییب. صاحئبی بونو قبول اتسئن و عوض ورئلمه‌سئن. آمّا اگر حیوان دوغرودان دا اوندان اوغورلانیبسا، صاحئبئنه عوضئنی ورمه‌لی‌دئر. اگر حیوان پارچالانیب اولسا، اونو شهادت اوچون گتئرسئن؛ پارچالانمیش حیوانین عوضئنی ورمه‌سئن.

«اگر بئر آدام قونشوسوندان بئر حیوان بورج آلسا و صاحئبی یانیندا اولمایاندا، او، یارالانسا یا اؤلسه، عوضئنی تامام ورمه‌لی‌دئر. اگر صاحئبی اونونلا بئرلئکده ائدی، عوضئنی ورمه‌سئن؛ اگر حیوان کرایه‌یه گؤتورولوب، کرایه حاقّی ضررئن عوضئنی اؤدَیئر.

بئر جاوان قیزین عئصمتی

«اگر بئر کئشی نئشانلانمامیش بئر باکئره قیزی آلداتسا و اونونلا یاتسا، باشلیق ورئب اونو اؤزونه آرواد آلسین. a a v16 باشلیق، اِولنمه زامانی گلئنئن آتاسینا ورئلن عادئتی بئر اؤدَنئش ائدی. اگر قیزین آتاسی اونو اونا ورمکدن قطعن ائمتئناع اتسه، کئشی باکئره قیزلارین باشلیغینا برابر گوموش چکئب ورسئن.

«جادوگر آروادی صاغ قویما.

«حیوانلا یاخینلیق اتن هر کس حتمن اؤلدورولمه‌لی‌دئر.

«تک مندن باشقا بئر آللاها قوربان کسن آدام بوتونلوکله محو ادئلمه‌لی‌دئر.

«قرئب آداما حاقسیزلیق و ظولم اتمه، چونکی سئز اؤزونوز ده مئصئر اؤلکه‌سئنده قرئب ائدئنئز.

«هچ بئر دول آروادا یا یِتئمه حاقسیزلیق اتمه‌یئن. اگر اونلارا حاقسیزلیق اتسه‌نئز و اونلار منه فریاد اتسه‌لر، اونلارین فریادینی حتمن اشئده‌جیم. قضبئم آلوولاناجاق و سئزی قیلینجلا اؤلدوره‌جیم؛ آروادلارینیز دول، اوشاقلارینیز یتئم قالاجاق.

«اگر خالقیما، آرانیزدا اولان یوخسولا پول بورج ورسه‌نئز، اونا طلبکار اولمایین و اوندان فایض آلمایین. اگر قونشونوزون پالتارینی گئروو گؤتورسه‌نئز، گون باتاندا اونو اونا قایتارین، چونکی بو، اونون یگانه اؤرتویودور، بدنی اوچون اولان پالتاری‌دیر. بس نه‌یه بورونوب یاتاجاق؟ منه فریاد اتسه، اشئده‌جیم، چونکی من مرحمتلی‌یم.

«آتامیزا کوفر دمه و خالقینین باشچیسینا لعنت اتمه.

بول محصولونو و شیره‌نی ورمکده یوباتما. اوغوللارینین آراسیندان ائلک دوغولانی منه ور. اؤکوزونه و قویونونا دا بله ات: یدّی گون آناسی ائله ساخلا، سکّئزئنجی گون اونو منه ور.

«منئم اوچون موقدّس آداملار اولون. چؤلده وحشی حیوانلارین پارچالادیغی اَتی یمه‌یئن؛ اونو ائتلره آتین.»