Kukomerwa na Fala Yonsene
Ndima yakulapha kakamwe m'Bibliya, mphindi makumi awiri na ziwiri za alfabeto pa ntsonga ibodzi: mafala a Baba wathu akukhala nawo ntsiku zonsene. Nyakulemba asasekwa, asasakwa, asatambudzwa mbadzafika pafupi na kumala, mbwenye asacemerabe pfundziso ineyo kuti nyimbo yace, ufulu wace, nyale yace, aphungu ace.
119 1Akukomerwa ndi ale njira yawo iri yakusowa mathangwi, ale anafamba mu pfundziso ya Baba wathu. 2Akukomerwa ndi ale anakoya umboni wace, ale anansaka na ntima wawo onsene. 3Iwo nkhabe kucita pinthu pyakuipa; asafamba m'njira zace. 4Imwe mwatonga matongero anu toera akoiwe mwaphinga. 5Mbingadakhala njira zanga zakukhwima pakukoya mitemo yanu! 6Penepo nee ndinapaswa manyadzo pandiyang'ana matongero anu onsene. 7Ndinakusimbani na ntima wakulungama pandipfundza ntongezi zanu zakulungama. 8Ndinakoya mitemo yanu; lekani kundisiya kwene kwene.
9Kodi mphale anakwanisa tani kukoya njira yace yakucena? Mukuicalira mwakubverana na fala yanu. 10Ndisakusakani na ntima wanga onsene; lekani kutawirisa kuti ndipambuke pa matongero anu. 11Ndakoya fala yanu n'kati mwa ntima wanga, toera ndileke kukuphonyerani. 12Mbasimbwe Imwe, Baba wanga; ndipfundziseni mitemo yanu. 13Na milomo yanga ndisalonga ntongezi zonsene za mulomo wanu. 14Mu njira ya umboni wanu ndisakomerwa, ninga pa mpfuma zonsene. 15Ndinanyerezera miyambo yanu mbandiikha maso anga pa njira zanu. 16Ndisakomerwa na mitemo yanu; nee ndinaduwala fala yanu.
17Citirani pyadidi ntumiki wanu, toera ndikhale na umaso mbandikoya fala yanu. 18Fungulani maso anga, toera ndione pinthu pyakudzumisa pya pfundziso yanu. 19Ine ndine mulendo pa dziko yapantsi; lekani kundibisira matongero anu. 20Moyo wanga usafa na kusirira ntongezi zanu n'dzidzi onsene. 21Imwe musasandika anthu akudzikuza, akuthukwa, ale anapambuka pa matongero anu. 22Bulusani kwa ine kusingwa na kunyozwa, thangwi ndisakoya umboni wanu. 23Maseze atsogoleri akhale pansi mbalonga mwakundiipira, ntumiki wanu asanyerezera mitemo yanu. 24Umboni wanu ndi kukomerwa kwanga; ndiwo anyakundipasa uphungu.
25Moyo wanga wakakamira pa pfumbi; ndibwezereni umaso mwakubverana na fala yanu. 26Ndakupangani njira zanga, pontho Imwe mwanditawira; ndipfundziseni mitemo yanu. 27Ndibveseseni njira ya miyambo yanu, penepo ndinanyerezera mabasa anu akudzumisa. 28Moyo wanga usanyeketa na kutsukwala; ndiwangiseni mwakubverana na fala yanu. 29Ndikhondeseni njira ya uthambi, mbamundipasa pfundziso yanu mwa kukoma ntima. 30Ndasankhula njira ya kukhulupirika; ndaikha ntongezi zanu patsogolo panga. 31Ndaphatirira umboni wanu, Baba wanga; lekani kutawirisa kuti ndipaswe manyadzo. 32Ndinathamanga mu njira ya matongero anu, thangwi Imwe musakulisa ntima wanga.
33Ndipfundziseni, Baba wanga, njira ya mitemo yanu, penepo ndinaikoya mpaka kunkhomo. 34Ndipaseni nzeru, toera ndikoye pfundziso yanu mbandiibvera na ntima wanga onsene. 35Nditsogolereni mu njira ya matongero anu, thangwi ndisakomerwa nayo. 36Pendamisani ntima wanga ku umboni wanu, tayu ku kusirira pindu. 37Pendusani maso anga toera akhonde kuyang'ana pinthu pyapezi; ndipaseni umaso munjira zanu. 38Kwanirisani kuna ntumiki wanu pikiro yanu, yakuti ndi ya ale anakugopani. 39Cosani kusingirirwa kunagopa ine, thangwi matongero anu ndi adidi. 40Ndisafunisisa midida yanu; mukulungama kwanu ndipaseni umaso.
41Ntsisi zanu zikulu mbzibwere kuna ine, Baba wanga, upulumuki wanu mwakubverana na pikiro yanu. 42Penepo ndinakhala na ntawiro kuna ule anaseka ine, thangwi ndisanyindira fala yanu. 43Lekani kucosa babo fala ya undimo mwene mun'kanwa mwanga, thangwi cidikhiro canga ciri mumaswiro anu. 44Ndinakoya mwambo wanu n'dzidzi onsene, kwenda na kwenda. 45Na ndinafamba mu ufulu, thangwi ndasaka midida yanu. 46Ndinalonga pya umboni wanu pamaso pa amambo mbandikhonda kupaswa manyadzo. 47Ndisakomerwa na matongero anu, akuti ndisaafuna. 48Ndisakweza manja anga kuna matongero anu, akuti ndisaafuna, mbandinyerezera mitemo yanu.
49Kumbukani fala yanu kuna ntumiki wanu, yakuti mwandipasa cidikhiro. 50Ici ndi cibalangazo canga mu nyatwa yanga, kuti pikiro yanu isandipasa umaso. 51Anthu akudzikuza asaseka ine kakamwe, mbwenye nkhabe kubuluka pa mwambo wanu. 52Pandinyerezera maswiro anu a kalene, Baba wanga, ndisabalangazwa. 53Ukali ukulu usandiphata thangwi ya anthu akuipa, ale anasiya mwambo wanu. 54Mitemo yanu yakhala nyimbo zanga paonsene pakhala ine. 55Ndisakumbuka dzina yanu namasiku, Baba wanga, mbandikoya mwambo wanu. 56Nkhombo iyi ndaigumana, thangwi ndakoya midida yanu.
57Baba wanga ndi mbali yanga; ndisapikira kukoya mafala anu. 58Ndisaphemba kukomerwa na imwe na ntima wanga onsene; ndikomereni ntima mwakubverana na pikiro yanu. 59Pandinyerezera njira zanga, ndisapendusa miyendo yanga ku umboni wanu. 60Ndisacimbiza mbandikhonda kudembuka toera kukoya matongero anu. 61Maseka a anthu akuipa angandimanga, nkhabe kuduwala mwambo wanu. 62Pakati pa masiku ndisalamuka toera kukusimbani thangwi ya maswiro anu akulungama. 63Ndine xamwali wa onsene anakugopa imwe, wa ale anakoya midida yanu. 64Dziko yadzala na ntsisi zanu zikulu, Baba wanga; ndipfundziseni mitemo yanu.
65Mwacita pyadidi kuna ntumiki wanu, Baba wanga, mwakubverana na fala yanu. 66Ndipfundziseni kusankhula pyadidi na udziwi, thangwi ndisanyindira matongero anu. 67Mbandidzati kutambudzwa, ndikhadataika, mbwenye cincino ndisakoya fala yanu. 68Imwe ndimwe wadidi mbamucita pyadidi; ndipfundziseni mitemo yanu. 69Anthu akudzikuza asandinamizira na uthambi, mbwenye na ntima wanga onsene ndisakoya midida yanu. 70Ntima wawo nkhabe kubva, ninga mafuta, mbwenye ine ndisakomerwa na mwambo wanu. 71Mpyadidi kwa ine kuti ndatambira nyatwa, toera ndipfundze mitemo yanu. 72Mwambo wa mulomo wanu ndi wadidi kwa ine kupiringana makwi a ouro na parata.
73Manja anu ndiwo adandicita mbandiumba ine; ndipaseni ndzeru toera ndipfundze matongero anu. 74Ale anakugopani anandiona mbatsandzaya, thangwi ndadikhira fala yanu. 75Ndisadziwa, Baba wanga, kuti ntongo zanu ndi zakulungama, pontho kuti mwandibonereza mwakukhulupirika. 76Kufuna kwanu kwakukhonda kumala kundibalangaze, ninga mudapikira imwe kuna ntumiki wanu. 77Ntsisi zanu zidze kuna ine, toera ndikhale maso; thangwi mwambo wanu ndiwo kukomerwa kwanga. 78Akudzikuza apaswe manyadzo, thangwi andicitira pyakuipa mwauthambi; mbwenye ine ndinanyerezera pitsogolero pyanu. 79Ale anakugopani abwerere kuna ine, ale anadziwa umboni wanu. 80Ntima wanga ukhale wakusowa mulando mu mitemo yanu, toera ndikhonde kupaswa manyadzo.
81Moyo wanga usafewa thangwi yakudikhira cipulumuso canu; ndisadikhira fala yanu. 82Maso anga asaneta mukudikhira pikiro yanu; ndisabvundza: “Munandibalangaza lini?” 83Thangwi ndakhala ninga n'guwa ya vinyu iri mu utsi, mbwenye nkhabe kuduwala mitemo yanu. a a v83 N'guwa ya vinyu yakumanikwa n'nyumba yakudzala utsi isafinyana mbayedima — cithundzithundzi ca nyakuimba ca makhaliro ace akuneta. 84Ntumiki wanu ana ntsiku zingasi? Munaatonga lini ale anandizunza? 85Akudzikuza andikumbira maenje; iwo nkhabe kutoweza mwambo wanu. 86Matongero anu onsene ndi akukhulupirika; iwo anandizunza mwauthambi; ndiphedzeni! 87Ali pang'ono toera andifudze pa dziko yapantsi, mbwenye nee ndasiya pitsogolero pyanu. 88Mwa kufuna kwanu kwakukhonda kumala ndipaseni umaso, toera ndikoye umboni wa mulomo wanu.
89Kwa muyaya, Baba wanga, fala yanu iri yakukhazikika mwakuwanga kudzulu. 90Kukhulupirika kwanu kusapitiriza ku mibadwo yonsene; mwakhazikisa dziko yapantsi, iyo isakhala yakulimba. 91Pisalimba mpaka lero mwakubverana na ntemo wanu, thangwi pinthu pyonsene ndi atumiki wanu. 92Mwambo wanu ungadakhonda kukhala kukomerwa kwanga, ndingadafa mu nyatwa zanga. 93Nee ndinaduwala pitsogolero pyanu tayu, thangwi na ipyo mwandipasa umaso. 94Ndine wanu; ndipulumuseni ine, thangwi ndasaka pitsogolero pyanu. 95Anyakuipa asandibisira toera andifudze, mbwenye ine ndisanyerezera umboni wanu. 96Ndaona nsendze wa pinthu pyonsene pyakukwana, mbwenye matongero anu ndi akulapha kakamwe.
97Oo, ndisafuna kakamwe mwambo wanu! Ndiwo kunyerezera kwanga ntsiku yonsene. 98Matongero anu asandipasa ndzeru kupiringana anyamalwa anga, thangwi ali na ine ntsiku zonsene. 99Ndina kubvesesa kupiringana apfundzisi anga onsene, thangwi umboni wanu ndiwo kunyerezera kwanga. 100Ndisabvesesa kupiringana akulu, thangwi ndisakoya pitsogolero pyanu. 101Ndisakhondesa miyendo yanga kuenda m'njira zonsene zakuipa, toera ndikoye fala yanu. 102Ine nkhabe kubuluka pa matongero anu, thangwi Imwe mwene mwandipfundzisa. 103Mafala anu ndi akutapira tani pa kulawa kwanga, akutapira kupita uci m'kanwa mwanga! 104Kubulukira mu mipangiro yanu ndisagumana ndzeru; natenepa ndisaida njira zonsene zakunama.
105Fala yanu ndi nyale ya miyendo yanga na ceza ca njira yanga. 106Ndadumbira, mbandiwangisa, toera kukoya matongero anu akulungama. 107Ndathabuka kakamwe; ndipaseni umaso, Baba wanga, mwakubverana na fala yanu. 108Tawirani matamando anandakuperekani mwakufuna kwanga, Baba wanga, pontho ndipfundziseni matongero anu. 109Ndisaphata umaso wanga m'manja mwanga ndzidzi onsene, mbwenye nkhabe kuduwala pfundziro yanu. 110Anyakuipa andiikira nsampha, mbwenye nkhabe kupambuka pa mipangiro yanu. 111Umboni wanu ndi unthaka wanga wa kwenda na kwenda, thangwi iwo ndi kutsandzaya kwa ntima wanga. 112Ndaikha ntima wanga toera kucita miyambo yanu kwenda na kwenda, mpaka kunkhomo.
113Ndisaida anthu a mitima miwiri, mbwenye ndisafuna pfundziro yanu. 114Imwe ndimwe mbuto yanga yakubisala na xango yanga; ndisanyindira fala yanu. 115Bulukani kuna ine, imwe anyakucita pyakuipa, toera ndikoye mitemo ya Baba wanga. 116Ndiwangiseni mwakubverana na cipikirano canu, toera ndikhale maso, pontho lekani kundipasa manyadzo mu cidikhiro canga. 117Ndigwirireni, toera ndipuluswe mbandilemedza miyambo yanu ndzidzi onsene. 118Imwe musaramba onsene ale anapambuka pa miyambo yanu, thangwi mano awo ndi apezi. 119Imwe musataya anyakuipa onsene a pa dziko ninga nseru; natenepa ndisafuna umboni wanu. 120Manungo anga asatetemera na kugopa Imwe, pontho ndisagopa matongero anu.
121Ndacita pyakulungama na pyakuthema; lekani kundisiya kuna anyakundipsindza. 122Perekani citsidzikizo ca udidi kwa ntumiki wanu; lekani kutawirisa anyakudzikuza toera andithabuse. 123Maso anga asaneta mukudikhira cipulumuso canu, na kukwanirisika kwa cipikirano canu cakulungama. 124Citirani ntumiki wanu mwakubverana na ntsisi zanu zikulu, pontho ndipfundziseni miyambo yanu. 125Ine ndine ntumiki wanu; ndipaseni ndzeru, toera ndidziwe umboni wanu. 126Ndi ndzidzi toera Baba wathu acite basa, thangwi pfundziro yanu yaphwanywa. 127Natenepa ndisafuna mitemo yanu kupita ouru, kupita ouru yakucena. 128Natenepa ndisaona mipangiro yanu yonsene kuti ndi yakulungama; ndisaida njira zonsene zakunama.
129Umboni wanu ndi wakudzumatirisa; natenepa moyo wanga usauukoya. 130Kufungulwa kwa mafala anu kusabweresa ceza; kusapasa ndzeru kuna anthu akusowa ndzeru. 131Ndisafungula mulomo wanga mbandifefema, thangwi ndisafunisisa mitemo yanu. 132Ndiyang'anireni, mbamundikomera ntima, ninga munacitira ale anafuna dzina yanu. 133Limbisani nyayo zanga mwakubverana na cipikirano canu, pontho lekani kutawirisa dawo kuti linditonge. 134Ndiomboleni mu kuponderezwa na anthu, toera ndikoye mitemo yanu. 135Cedzeseni nkhope yanu pa ntumiki wanu, pontho ndipfundziseni pitsogolero pyanu. 136Maso anga asabulusa misozi ninga nkulo wa madzi, thangwi anthu nkhabe kukoya mwambo wanu.
137Imwe ndimwe wakulungama, Baba wanga, na maceruziro anu ndi akulungama. 138Mwaikha umboni wanu mwakulungama na mwakukhulupirika konsene. 139Nyotwa yanga isandimalisa ine, thangwi anyamalwa anga asaduwala mafala anu. 140Pikiro yanu ndi yakuyeserwa mwadidi, na ntumiki wanu asaifuna. 141Ine ndine wang'ono na wakupeulwa, mbwenye nkhabe kuduwala mitemo yanu. 142Kulungama kwanu ndi kwakulungama kwa muyaya, na mwambo wanu ndi wandimomwene. 143Nyatwa na kutsukwala pyandigwera, mbwenye matongero anu ndi kutsandzaya kwanga. 144Umboni wanu ndi wakulungama kwa muyaya; ndipaseni nzeru toera ndikhale maso.
145Ndisakhuwa na ntima wanga onsene; nditawireni, Baba wanga! Ndinakoya pitsogolero pyanu. 146Ndisakucemerani; ndipulumuseni ine, toera ndibvere umboni wanu. 147Ndisalamuka mbukanati kuca, mbandikhuwa toera kuphedzwa; ndisadikhira mafala anu. 148Maso anga asafungulwa mbukanati kufika midzidzi ya kuonera usiku, toera ndinyerezere mwakudzama pikiro yanu. b b v148 Usiku ukhagawanisidwa m'midzidzi yakuonera yakukhazikiswa (kazinji midzidzi mitatu peno minai); nyakulemba nyimbo asalamuka mbukanati kufika m'bodzi na m'bodzi, toera kuphembera. 149Bveserani fala yanga ninga kufuna kwanu kwa cibverano; Baba wanga, ninga maceruziro anu, ndipaseni umaso. 150Asandzika pafupi ale anandizunza na manyerezero akuipa; iwo ali kutali na mwambo wanu. 151Mbwenye Imwe muli pafupi, Baba wanga, na matongero anu onsene ndi andimomwene. 152Kale kale ndadzindikira kubulukira mu umboni wanu kuti mwausimika toera ukhale kwa muyaya.
153Onani nyatwa yanga, mbamundiombola, thangwi nkhabe kuduwala mwambo wanu. 154Ndikhonderani mulandu wanga mbamundiombola ine; ndipaseni umaso ninga pikiro yanu. 155Upulumuki uli kutali na anthu akuipa, thangwi iwo nkhabe kusaka pitsogolero pyanu. 156Ntsisi zanu ndi zikulu, Baba wanga; ndipaseni umaso ninga maceruziro anu. 157Azinji ndi anyakundizunza na anyamalwa anga, mbwenye nkhabe kupambuka pa umboni wanu. 158Ndisaona anyakukhonda khulupirika mwakunyansidwa, thangwi iwo nkhabe kukoya fala yanu. 159Onani momwe ndisafunira mitemo yanu! Ndipaseni umaso, Baba wanga, ninga kufuna kwanu kwa cibverano. 160Mafala anu onsene ndi undimomwene, na maceruziro anu onsene akulungama ndi akukhonda kumala.
161Atsogoleri asandizunza mwakusowa thangwi, mbwenye ntima wanga usagopa mafala anu. 162Ndisakomerwa na fala yanu ninga munthu anagumana cuma cizinji. 163Ndisaida na kunyansidwa na uthambi, mbwenye ndisafuna mwambo wanu. 164Kanomwe pa ntsiku ndisakusimbani thangwi ya maceruziro anu akulungama. 165Ale anafuna mwambo wanu ana ntendere ukulu; nkhabe cinthu cinakwanisa kuapunduza. 166Ndisadikhira upulumuki wanu, Baba wanga, na ndisasunga matongero anu. 167Moyo wanga usasunga umboni wanu; ndisaufuna kakamwe. 168Ndisasunga mitemo yanu na umboni wanu, thangwi njira zanga zonsene ziri pamaso panu.
169Kulira kwanga mbakufike pamaso panu, Baba wanga; ndipaseni kubvesesa mwakubverana na fala yanu. 170Kudembetera kwanga mbakufike pamaso panu; ndipulumuseni mwakubverana na fala yanu. 171Milomo yanga inabulusa kusimba, thangwi musandipfundzisa miyambo yanu. 172Lirimi yanga inaimba thangwi ya fala yanu, thangwi matongero anu onsene ndi akulungama. 173Manja anu mbakhale akukhunganyika toera kundiphedza ine, thangwi ndasankhula mitemo yanu. 174Ndisasirira upulumuki wanu, Baba wanga, na cipfundziso canu ndico kukomerwa kwanga. 175Moyo wanga mbukhale maso mbausimba Imwe, na maweruzo anu mbandiphedze. 176Ndapambuka ninga bira yakutaika; sakani ntumiki wanu, thangwi nkhabe kuduwala matongero anu. c c v176 Nyimbo iyi yaitali kakamwe kupita zinango zonsene isamala na kubvuma kupambuka na kudembetera toera Baba abwere kudzan'gumana — ndi ntima ubodzi ene wa nkumbizi unapangiza Yezu pidasiya Iye mabira 99 toera kusaka bira ibodzi yakupambuka (Luka 15:4-6).