Luka 12 FHB Father's Heart Bible™

12 ¹Hĩndĩ o ĩyo, rĩrĩa andũ ngiri na ngiri maacookanĩrĩire, o makĩrangĩrĩriana, Jesũ akĩambĩrĩria kwaria mbere na arutwo aake atĩrĩ, “Mwĩmenyagĩrĩrei ndawa ya kũimbia mĩgate ya Afarisai—ũguo nĩ kuuga, ũhinga. ²Gũtirĩ ũndũ mũhithanie ũtakaguũrio, na gũtirĩ ũndũ mũhithe ũtakamenyekana. ³Nĩ ũndũ ũcio, ũrĩa wothe mwaarĩtie ndumainĩ nĩũkaiguuo ũtherinĩ, na ũrĩa mwahehanĩire tũnyũmbainĩ twa na thĩinĩ nĩũkanĩrĩrwo kuuma igũrũ rĩa nyũmba.

⁴“Ngũmwĩra inyuĩ, arata akwa, atĩrĩ: mũtigetigĩre arĩa mooragaga mwĩrĩ, na thuutha ũcio matingĩhota gwĩka ũndũ ũngĩ. ⁵Nĩngũmwonia ũrĩa mwagĩrĩirwo nĩ gwĩtigĩra: mwĩtigĩrei ũrĩa, thuutha wa kũũraga, arĩ na ũhoti wa kũmũikia Jehana. Ĩĩ, ngũmwĩra, mwĩtigĩrei we.

⁶Githĩ tũnyoni tũtano tũtiendagio icunjĩ igĩrĩ cia mbeeca? No gũtirĩ o na kamwe kariganagĩrwo nĩ Ithe witũ. ^a a v6 Asarioni yarĩ mbeeca nini ya gĩcango ĩtaarĩ na goro mũnene—igĩrĩ ciayo nĩciagũraga tũnyoni tũtano. ⁷No o na njuĩrĩ cia mĩtwe yanyu nĩ ndare ciothe. Mũtigetigĩre—inyuĩ mũrĩ a bata gũkĩra tũnyoni tũingĩ.

⁸“Na ngũmwĩra atĩrĩ, ũrĩa wothe ũkaanyumbũra mbere ya andũ, o nake Mũrũ wa Mũndũ nĩakamuumbũra mbere ya araika a Ithe witũ. ⁹No ũrĩa wothe ũkaangaana mbere ya andũ, nĩagaakaanwo mbere ya araika a Ithe witũ. ¹⁰Mũndũ o wothe ũkaaria kiugo gĩa gũũkĩrĩra Mũrũ wa Mũndũ nĩakaarekerwo, no ũrĩa ũkaaruma Roho Mũtheru ndakaarekerwo. ¹¹Rĩrĩa makaamũtwara mbere ya thunagogi, na aathani, na arĩa marĩ na ũhoti, mũtikanageetanie ũrĩa mũkeeyarĩrĩria kana ũrĩa mũkoiga, ¹²amu Roho Mũtheru nĩakamũruta ithaa o rĩu ũrĩa mwagĩrĩirwo nĩ kuuga.”

Mũndũ Mũkĩĩgu Ũrĩa Wariganĩirwo nĩ Ithe Witũ

¹³Mũndũ ũmwe thĩinĩ wa kĩrĩndĩ akĩmwĩra atĩrĩ, “Mũrutani, ĩra mũrũ wa maitũ tũgayane igai nake.”

¹⁴No Jesũ akĩmũcookeria atĩrĩ, “Wee mũndũ, nũũ ũnduĩte mũtuanĩri ciira kana mũgayani wanyu?” ¹⁵Agĩcooka akĩmeera atĩrĩ, “Mwĩhũgei! Mwĩmenyagĩrĩrei harĩ mĩthemba yothe ya ũkoroku, nĩgũkorwo muoyo wa mũndũ ndwĩkĩragwo nĩ ũingĩ wa indo ciake, o na ingĩkorwo nĩ nyingĩ atĩa.”

¹⁶Agĩcooka akĩmahe ngerekano atĩrĩ, “Mũgũnda wa mũndũ ũmwe mũtongu nĩwaciarire magetha maingĩ.

¹⁷Nake agĩĩciiria ngoroinĩ yake atĩrĩ, ‘Ngwĩka atĩa? Ndirĩ na handũ ingĩiga magetha makwa.’ ¹⁸Agĩcooka akiuga atĩrĩ, ‘Ũũ nĩguo ngwĩka: nĩngũtharia makũmbĩ makwa, njake marĩa manene makĩria, na njige kuo ngano yakwa yothe na indo ciakwa.’ ¹⁹Na nĩngwĩĩra ngoro yakwa atĩrĩ, “Wee ngoro, wĩigĩire indo nyingĩ cia mĩaka mĩingĩ—hurũka, rĩa, nyua, na wĩkene.”

²⁰No Ithe witũ akĩmwĩra atĩrĩ, ‘Wee mũkĩĩgu! Ũtukũ ũyũ ũkũ nĩũgũtunywo muoyo waku. Na rĩrĩ, kĩrĩa wĩhaarĩirie gĩgaatuĩka kĩa ũ?’ ²¹Ũguo noguo gũkaahaana harĩ mũndũ ũrĩa wothe wĩigagĩra mĩthiithũ we mwene, no ndarĩ mũtongu harĩ Ithe witũ.”

Ithe Witũ Nĩooĩ Kĩrĩa Mũbataire

²²Nake Jesũ akĩĩra arutwo aake atĩrĩ, “Nĩ ũndũ ũcio ngũmwĩra atĩrĩ: mũtikanageetanie nĩ ũndũ wa muoyo wanyu, ũrĩa mũkaarĩa—kana nĩ ũndũ wa mĩĩrĩ yanyu, ũrĩa mũkeĩhumba. ²³Nĩgũkorwo muoyo nĩ mũnene gũkĩra irio, naguo mwĩrĩ nĩ mũnene gũkĩra nguo. ²⁴Ta rorai mahuru: matihaandaga kana makagetha, na matirĩ nyũmba ya kũigĩrĩra kana ikũmbĩ, no Ithe witũ nĩamaheaga irio. Inyuĩ githĩ mũtirĩ a bata mũno gũkĩra nyoni! ²⁵Nĩ ũ wanyu ũngĩhota kuongerera ithaa o rĩmwe harĩ muoyo wake nĩ ũndũ wa kũgeetania? ²⁶Angĩkorwo mũtingĩhota gwĩka ũndũ mũnini ũguo, mũgeetanagia nĩkĩ nĩ ũndũ wa marĩa mangĩ? ²⁷Ta mwĩrorerei ũrĩa mahũa maakũraga: matirutaga wĩra kana makogotha ndigi. No ngũmwĩra atĩrĩ, o na Solomoni na riiri wake wothe ndeehumbĩte ta rĩmwe rĩa macio. ²⁸Angĩkorwo Ithe witũ nĩahumbaga nyeki ya gĩthaka ũguo—ĩrĩa ĩrĩ ho ũmũthĩ, na rũciũ ĩgaikio riikoinĩ—githĩ inyuĩ ndakamũhumba makĩria, inyuĩ a wĩtĩkio mũnini?

²⁹Mũtikanacarie kĩrĩa mũkaarĩa kana kĩrĩa mũkaanyua, na mũtikanagĩe na kĩeha. ³⁰Nĩgũkorwo ndũũrĩrĩ ciothe cia thĩ nĩicaragia maũndũ macio; na Ithe wanyu nĩooĩ atĩ nĩmũbataire mo. ³¹Handũ ha ũguo, caragiai Ũthamaki wa Ithe witũ, namo maũndũ macio nĩmũkoongererwo.

³²“Mũtigetigĩre, inyuĩ rũũru rũnini, nĩgũkorwo Ithe wanyu nĩakenetio nĩ kũmũhe ũthamaki. ³³Endiai indo cianyu, mũhee arĩa athĩĩni. Mwĩthondekerei ithaku itathiraga—mũthiithũ ũtangĩthira kũu igũrũ, harĩa mũici atangĩkuhĩrĩria na harĩa memenyi matangĩananga. ³⁴Nĩgũkorwo harĩa mũthiithũ wanyu ũrĩ, noho ngoro cianyu igaakorwo irĩ.

Mwĩhaarĩriei Rĩrĩa Mwathi Agaacooka

³⁵“Mwĩohei njohero, mũige matawa manyu o magĩakana, ³⁶mũtuĩke ta ndungata iretereire mwathi wao acooke kuuma irugainĩ rĩa kĩhikanio, nĩguo rĩrĩa agooka na aaringaringe mũrango, mamũhingũrĩre o rĩmwe. ³⁷Kũraathimwo nĩ ndungata iria mwathi agaakora irĩ meeciũ hĩndĩ ĩrĩa agooka. Ngũmwĩra na ma atĩ, nĩakeeyoha njohero, aciikarie methainĩ, acooke aciterere. ³⁸O na angĩũka ũtukũ gatagatĩ kana tene mbere ya gũgĩkĩa, angĩkora ndungata icio ciĩhaarĩirie, kũraathimwo nĩcio. ³⁹Menyai ũndũ ũyũ: korwo mwene nyũmba nĩoĩ ithaa rĩrĩa mũici agooka, ndangĩetĩkĩririe nyũmba yake ĩtuuthũkũrwo. ⁴⁰O na inyuĩ nĩmwagĩrĩirwo nĩ kwĩhaarĩria—nĩgũkorwo Mũrũ wa Mũndũ agooka ithaa rĩrĩa mũtameeciirĩtie.”

⁴¹Nake Petero akĩũria atĩrĩ, “Mwathani, ũraaria ngerekano ĩno nĩ ũndũ witũ, kana nĩ ũndũ wa andũ othe?”

⁴²Nake Mwathani agĩcookia atĩrĩ, “Nũũ mũrori mwĩhokeku na mũũgĩ, ũrĩa mwathi ekũmũiga arũgamĩrĩre ndungata cia nyũmba yake, nĩguo aciheage irio ciacio ihinda rĩrĩa rĩagĩrĩire? ⁴³Kũraathimwo nĩ ndungata ĩyo ĩrĩa mwathi wayo agaakora ĩgĩĩka ũguo rĩrĩa agaacooka. ⁴⁴Ngũmwĩra na ma atĩ, nĩakamĩiga ĩrũgamĩrĩre indo ciake ciothe. ⁴⁵No ingĩkorwo ndungata ĩyo ĩkeĩĩra na ngoro atĩrĩ, ‘Mwathi wakwa nĩaragũithia gũcooka,’ ĩcooke yambĩrĩrie kũhũũra ndungata iria ingĩ, arũme na andũ-a-nja, na kũrĩa na kũnyua na kũrĩĩo nĩ njoohi. ⁴⁶mwathi wa ndungata ĩyo agooka mũthenya ũrĩa ĩtamwĩrĩgĩrĩire, na ithaa rĩrĩa ĩtooĩ, nake amĩtinie icunjĩ igĩrĩ, amĩhe handũ hamwe na arĩa matarĩ ehokeku. ⁴⁷Nayo ndungata ĩrĩa yooĩ wendi wa mwathi wayo no ĩteĩhaarĩirie kana gwĩka kũringana na wendi ũcio, ĩgaahũũrwo mahũũra maingĩ. ⁴⁸No ĩrĩa ĩtooĩ, no ĩgĩĩka maũndũ maagĩrĩire kũherithio, ĩkaahũũrwo mahũũra manini. Mũndũ o wothe ũheetwo maingĩ, nĩagaatĩĩo maingĩ; na ũrĩa wĩhokeirwo maingĩ, nĩagaatĩĩo makĩria.

Mũũriũ Arehaga Mwaki, Ti Thaayũ

⁴⁹“Niĩ njũkĩte gũikia mwaki gũkũ thĩ—naarĩ korwo nĩ warĩkĩtie gwaakana! ⁵⁰No ndĩ na ũbatithio wa kũbatithio, na kaĩ ndĩ na ruo rwa ngoro nginya rĩrĩa ũkaahingio-ĩ! ⁵¹Mũgwĩciiria atĩ njũkĩte kũrehe thaayũ gũkũ thĩ? Aca, ngũmwĩra, njũkĩte kũrehe nyamũkano. ⁵²Kuuma rĩu gũgũkorwo na andũ atano nyũmbainĩ ĩmwe maamũkanĩte—atatũ mokĩrĩre eerĩ, na eerĩ mokĩrĩre atatũ. ⁵³Nĩmakeeyamũra—ithe akũkĩrĩre mũriũ na mũriũ okĩrĩre ithe, nyina okĩrĩre mwarĩ na mwarĩ okĩrĩre nyina, nyaciarawa okĩrĩre mũtumia wa mũriũ nake mũtumia wa mũriũ okĩrĩre nyaciarawa.”

⁵⁴Agĩcooka akĩĩra kĩrĩndĩ atĩrĩ, “Rĩrĩa mwoona itu rĩkĩambata mwena wa ithũĩro, o rĩmwe mukuuga atĩrĩ, ‘Mbura nĩĩrooka,’ na gũgatuĩka o ũguo.

⁵⁵Na rĩrĩa rũhuho rwa gũthini rũkũhurutana, mukuuga atĩrĩ, ‘Gũgũkorwo na ũrugarĩ,’ na gũgatuĩka ũguo. ⁵⁶Inyuĩ ahinga! Nĩmũũĩ gũtaũra ũthiũ wa thĩ na wa igũrũ. Nĩ kĩĩ mũtangĩmenya gũtaũra mahinda maya tũrĩ?

⁵⁷“Na nĩ kĩĩ mũtangĩĩtuĩra inyuĩ ene ũrĩa kũrĩ na kĩhooto? ⁵⁸Hĩndĩ ĩrĩa ũgũthiĩ na thitangi waku kũrĩ mũtuanĩri ciira, geria kũiguithania nake mũrĩ njĩrainĩ, ndakae gũgũkururia agũtware kũrĩ mũtui ciira, nake mũtui ciira akũneane kũrĩ mũnene, nake mũnene agũikie njeera. ⁵⁹Ngũkwĩra atĩrĩ, ndũkoima kuo nginya rĩrĩa ũkaarĩha o thendi ya mũthia.”