हाम्रा पिताले हृदय जाँच्नुहुन्छ
तनावमा परेका घरपरिवार: जित्नुभन्दा छोडिदिनु उत्तम झगडा, लाज लगाउने छोराभन्दा माथि पुग्ने विवेकी नोकर, बूढा मानिसको मुकुटका रूपमा नातिनातिना। हप्काइले के गर्छ भन्ने यसले याद गर्छ—मूर्खलाई सय कोर्राभन्दा समझदार मानिसमा त्यो गहिरो गड्छ—र साथ नछोड्ने मित्रलाई बहुमूल्य ठान्छ।
17 1कलहसहित भोजले भरिपूर्ण घरभन्दा शान्तिसित खाइएको सुक्खा रोटीको टुक्रा नै असल हो। 2बुद्धिमान् नोकरले लाजमर्दो छोरामाथि शासन गर्नेछ, र दाजुभाइहरूबीच उत्तराधिकार बाँड्नेछ। 3चाँदीको निम्ति कठालो र सुनको निम्ति भट्टी हुन्छ, तर हाम्रा पिताले हृदय जाँच्नुहुन्छ। 4दुष्कर्म गर्नेले दुष्ट ओठका कुरा सुन्छ; झूटोले विनाशकारी जिब्रोका कुरा सुन्छ। 5गरिबलाई गिल्ला गर्नेले आफ्ना सृष्टिकर्ताको अपमान गर्छ; विपत्तिमा रमाउनेले दण्ड नपाईकन रहनेछैन। 6नाति-नातिना वृद्धहरूको मुकुट हुन्, र छोराछोरीको महिमा तिनीहरूका आमाबाबु हुन्। 7मूर्खलाई असल बोली सुहाउँदैन—प्रतिष्ठित मानिसलाई झूटा ओठ झन् सुहाउँदैन। 8घुस दिनेलाई त्यो जादुई टुनाझैँ लाग्छ; जता फर्के पनि, आफू सफल हुनेछु भन्ने ठान्छ। 9अपराध ढाक्नेले प्रेम खोज्छ, तर त्यही कुरा दोहोर्याइरहनेले घनिष्ठ मित्रहरूलाई छुट्याउँछ। 10मूर्खलाई सय कोर्रा हानेभन्दा समझदार मानिसलाई एउटै हप्कीले गहिरो असर पार्छ। 11विद्रोही मानिसले दुष्टता मात्र खोज्छ, र त्यसको विरुद्ध एउटा निर्दयी दूत पठाइनेछ। 12आफ्नो मूर्खतामा लागेको मूर्खलाई भेट्नुभन्दा बच्चा खोसिएकी भालुलाई भेट्नु नै असल हो। 13कसैले भलाइको सट्टा खराबी फर्कायो भने, त्यसको घरबाट खराबी कहिल्यै जानेछैन। 14झगडा सुरु गर्नु बाँध फुटाएजस्तै हो, त्यसैले बाढी आउनुअघि नै विवाद त्याग। 15दुष्टलाई निर्दोष ठहराउने र धर्मीलाई दोषी ठहराउने—दुवै हाम्रा पितालाई समान रूपले घृणित छन्। 16सिक्ने मन नै नभएको मूर्खको हातमा बुद्धि किन्ने पैसा भएर के काम? 17मित्रले सधैँ प्रेम गर्छ, र दाजुभाइ कष्टको समयको निम्ति जन्मेको हुन्छ। 18समझ नभएको मानिसले बाचामा हात मिलाउँछ, र आफ्नो छिमेकीको निम्ति जमानी बस्छ। 19दुष्कर्मलाई प्रेम गर्नेले कलह प्रेम गर्छ; आफ्नो ढोका अग्लो बनाउनेले विनाशलाई निम्तो दिन्छ। 20कुटिल हृदयले कुनै भलाइ पाउँदैन, र छली जिब्रो सङ्कष्टमा पर्छ। 21मूर्खलाई जन्माउनेले आफैँमाथि शोक ल्याउँछ; भक्तिहीन मूर्खको बाबुलाई कुनै आनन्द हुँदैन। 22आनन्दित हृदय असल औषधि हो, तर चूर्ण भएको आत्माले हाडहरू सुकाउँछ। 23दुष्ट मानिसले न्यायका मार्ग बङ्ग्याउन गुप्तमा घुस लिन्छ। 24समझदार मानिसले बुद्धिलाई आफ्नो दृष्टिमा राख्छ, तर मूर्खका आँखा पृथ्वीको छेउसम्मै भौँतारिन्छन्। 25मूर्ख छोरो आफ्नो बाबुको निम्ति शोक हो, र जन्म दिने आमाको निम्ति तिक्तता हो। 26धर्मीलाई दण्ड दिनु असल होइन, न त इमानदारीको कारण प्रतिष्ठित मानिसलाई कोर्रा लगाउनु। 27आफ्ना वचन थाम्नेसित ज्ञान हुन्छ, र शान्त आत्मा हुने व्यक्ति समझदार मानिस हो। 28चुप लाग्ने मूर्ख पनि बुद्धिमान् ठानिन्छ; आफ्ना ओठ बन्द गर्दा त्यो समझदार देखिन्छ।