Hoseya, umwami wa nyuma wa Isirayeli
Samariya iratembagara inyuma yo kugoterezwa imyaka itatu maze Isirayeli ijanwa mu bunyagano. Uwanditse ahagarika inkuru ngo avuge igituma: basukuye ibigirwamana naho abavugishwamana bose babihanije. Abanyamahanga bashizwe mu gihugu bigishwa gutinya Data wacu mu gihe bagisukura imana zabo, kandi n'abana babo baracabigira.
17 1Mu mwaka ugira cumi na kabiri wa Ahazi umwami wa Yuda, Hoseya mwene Ela yabaye umwami wa Isirayeli i Samariya, aganza imyaka icenda. 2Yakoze ivyo Data wa twese atemera, ariko atari nk’abami ba Isirayeli bamubanjirije. 3Shalumaneseri umwami w’Ashuri aramutera, maze Hoseya aba umugererwa wiwe, aramuriha n’umwimbu. 4Ariko umwami w’Ashuri yaramenye ko Hoseya amugambanira: yari yararungitse intumwa kwa So umwami wa Misiri, kandi aca areka kuriha umwami w’Ashuri uwo mwimbu w’umwaka ku wundi. Nuko umwami w’Ashuri aramufata, aramuboha mu nzu y’imbohe. 5Umwami w’Ashuri aratera igihugu cose, araduga ashika i Samariya, arayigota imyaka itatu.
Samariya igwa mu maboko y’Ashuri
6Mu mwaka ugira icenda wa Hoseya, umwami w’Ashuri yafashe Samariya, aja n’abo mu Isirayeli mu bunyagano i Ashuri, abatuza i Hala, ku ruzi Habori, uruzi rwa Gozani, no mu bisagara vya Mediya.
7Ivyo vyose vyabaye kuko Isirayeli yacumuye kuri Data wa twese, we yabakuye i Misiri, abakura munsi y’ukuboko kwa Farawo umwami wa Misiri, maze basenga izindi mana, 8bakurikira imigenzo y’amahanga Data wa twese yari yairukanye imbere yabo, n’iyo abami ba Isirayeli bari bazanye. 9Isirayeli yakoranye rwihishwa ibidakwiye kuri Data wa twese, yubaka ahantu hakirurutse mu bisagara vyabo vyose, kuva ku munara w’abarinzi gushika ku gisagara gikomeye. 10Bashinga inkingi zera n’amakingi ya Ashera ku gasozi kose gakirurutse no munsi y’igiti cose kibisi. 11Ahantu hakirurutse hose baratwikira imibavu, nk’amahanga Data wa twese yari yairukanye imbere yabo. Bakoze ibibi vyashavuza Data wa twese.
12Basenga ibigirwamana, naho Data wa twese yari yarababwiye ati: “Ntimuze mukore ivyo.” 13Data wa twese yagabishije Isirayeli na Yuda biciye ku muhanuzi wese no ku muboni wese, ati: “Nimuhindukire muve mu nzira zanyu mbi, mugumye amabwirizwa yanje n’amategeko yanje, ari yo mategeko yose nahaye ba sogokuruza banyu, nkabarungikira biciye ku basavyi banje b’abahanuzi.”
14Ariko ntibashatse kwumviriza. Bakomantaje amajosi yabo nka ba sogokuruza babo, batizigira Data wa twese. 15Bananiye amategeko yiwe, n’isezerano yagiranye na ba sogokuruza babo, n’ivyo yababuriye. Bakurikiye ibigirwamana ata co bimaze, nabo baba ivy’ubusa, bigana amahanga bakikuje, ayo Data wa twese yari yababujije kwigana. 16Baretse amabwirizwa yose ya Data wa twese, bicura ibigirwamana bibiri vy’ivyana vy’inka no ikingi rya Ashera, bunamira ingabo zose z’inyenyeri zo mu majuru, basenga Baali. 17Batwikira abahungu babo n’abakobwa babo ngo babe ibimazi, baraga ibitwenzi n’uburozi, bigurisha ngo bakore ibibi imbere ya Data wa twese, bamushavuza. 18Nuko Data wa twese, ashavuriye Isirayeli cane, arabakura imbere yiwe. Hasigara gusa umuryango wa Yuda, 19Yuda na we ntiyagumije amabwirizwa ya Data wa twese, ariko yakurikiye imigenzo ya Isirayeli. 20Nuko Data wa twese yanka uruvyaro rwose rwa Isirayeli, abazanira amarushwa, ababshikiriza abasahuzi gushika aho abakuriye imbere yiwe. 21Igihe Data wa twese yamanura Isirayeli ku nzu ya Dawidi, bimika Yerobowamu mwene Nebati ngo abe umwami wabo. Yerobowamu yakuye Isirayeli ku gukurikira Data wa twese, abaroha mu caha gikomeye. 22Isirayeli yaramaze mu vyaha vyose Yerobowamu yakoze; ntibabivuyemwo, 23gushika Data wa twese akuye Isirayeli imbere yiwe, nk’uko yari yabivuze biciye ku basavyi biwe bose b’abahanuzi. Nuko Isirayeli ava mu gihugu cayo aja mu bunyagano i Ashuri, abayo gushika uyu musi.
Abanyamahanga batura mu gihugu
24Umwami w’Ashuri yazanye abantu bavuye i Babiloni, i Kuta, i Awa, i Hamati, n’i Sefarivayimu, abatuza mu bisagara vya Samariya mu kibanza ca Isirayeli. Baragize Samariya, bibera mu bisagara vyayo. 25Igihe batangura kubayo, ntibasenga Data wa twese; nuko abarungikirako intambwe, zica bamwe muri bo. 26Babwiye umwami w’Ashuri bati: “Amahanga wimuye ukayatuza mu bisagara vya Samariya ntazi ivyo imana y’ico gihugu isaba. Nuko yabarungikirako intambwe, zibica, kuko batazi ivyo imana y’ico gihugu isaba.”
27Umwami w’Ashuri aca ategeka ati: “Nimusubize yo umuherezanganja umwe mwimuye i Samariya. Nabe ngaho, yigishe abantu ivyo imana y’ico gihugu isaba.”
28Nuko umwe mu baherezanganja bimuwe i Samariya atura i Beteli, abigisha ukuntu bosenga Data wa twese.
29Ariko iryo hanga n’iryo ryiremera imana zaryo, abazishira mu ngoro zo ku mahuza hakirurutse Abasamariya bari bubatse, iryo hanga n’iryo mu bisagara abo baba. 30Abantu bavuye i Babiloni biremera Sukoti-Benoti, abo i Kuta biremera Nerigali, abo i Hamati biremera Ashima, 31Abanya-Awa biremera Niburihazi na Taritaki, Abanyasefarivayimu batwikira abana babo mu muriro ngo babe ibimazi vyagumikizwa Adaramelek na Anamelek, imana z’i Sefarivayimu. 32Basenga Data wa twese mugabo bishiriraho muri bo nyene abaherezanganja b’uburyo bwose ku mahuza hakirurutse, aba bababeshereza ibimazi mu ngoro. 33Basenga Data wa twese, mugabo basenga n’imana zabo nyene nk’imigenzo y’amahanga bakuwemwo. 34Gushika uyu musi bagumya imigenzo yabo ya kera. Ntibasenga Data wa twese, kandi ntibakurikira amategeko n’amabwirizwa n’amategeko n’ibwirizwa Data wa twese yahaye abana ba Yakobo, uwo yise Isirayeli.
35Igihe Data wa twese yagirana na bo isezerano, yarabategetse ati: “Ntimusenge izindi mana, ntimuzunamire, ntimuzikorere, ntimuzizimaze ibimazi. 36Ariko Data wanyu yabakuye i Misiri ku bubasha buhambaye n’ukuboko kwarambuwe, ni we muze musenge. Ni we muze mwunamire; ni we muze muzimaze ibimazi. 37Muze mwitwararike imisi yose kugumya amategeko n’amabwirizwa n’amategeko n’ibwirizwa yabandikiye. Ntimuze musenge izindi mana. 38Ntimuze mwibagire isezerano nagiranye namwe, kandi ntimuze musenge izindi mana. 39Ariko muze musenge Data wanyu, na we azobarokora mu kuboko kw’abansi banyu bose.”
40Ariko ntibashatse kwumviriza, ahubwo bagumya imigenzo yabo ya kera. 41Ayo mahanga yasenga Data wa twese mugabo yasenga n’ibigirwamana vyayo. Abana babo n’abuzukuru babo bagira nk’uko ba sekuruza babo bagize, gushika uyu musi.