Ebimisami na papye
Buku

Bokanisa makambo oyo miso na bino emoni

Mose akundoli baoyo bamonaki makambo oyo Tata na biso asalaki na Ezipito mpe na Datane mpe Abirame. Mokili ya elaka elengami na makolo te lokola Ezipito; enweaka mai ya mbula uta na likolo, bongo bilanga na yango etegemeli ye. Lipamboli mpe elakeli etiami na ngomba mibale oyo etalani.

Mokapo 11.

Boye bolinga Tata na bino, mpe bobatela ntango nyonso makambo oyo Ye asengi, mibeko na Ye, bikateli na Ye mpe mitindo na Ye. Boyeba lelo — nazali koloba na bana na bino te, oyo bayebaki te mpe bamonaki te etumbu ya Tata na bino, bonene na Ye, loboko na Ye ya nguya, loboko na Ye oyo etelemisami, bilembo na Ye mpe misala na Ye oyo asalaki na Ejipito mobimba, epai ya Farao mokonzi ya Ejipito mpe mokili na ye mobimba, oyo asalaki na limpinga ya Ejipito, na bampunda na yango mpe na makalo na yango, tango asalaki ete mai ya Mbu Motane ezindisa bango wana bazalaki kolanda bino, mpe Tata na biso abebisaki bango tii lelo ; oyo asalaki mpo na bino kati na esobe tii tango eyaki na esika oyo ; mpe oyo asalaki na Datani na Abirami, bana ya Eliabi mwana ya Rubene — tango mokili efungolaki monoko na yango mpe emelaki bango, na bandako na bango, na bahema na bango, mpe na bikelamu nyonso ya bomoi oyo balandaki bango, na kati ya Isalaele mobimba. Pamba te miso na bino moko emoni misala nyonso minene oyo Tata na biso asali.

Bobatela mobimba mobeko oyo napesi bino lelo, mpo ete bozala makasi, bokota mpe bozwa mokili oyo bozali kokatisa mpo na kozwa yango, mpo ete bobika mikolo molayi na mokili oyo Tata na biso alapaki ndai kopesa na batata na bino mpe na bakitani na bango, mokili oyo etondi na miliki mpe nzoi. Mokili oyo bozali kokota mpo na kozwa yango ekokani te na mokili ya Ejipito oyo bolongwaki, epai bokunaki mbuma na bino mpe bosopelaki yango mai na makolo, lokola elanga ya mbisi. a a v10 Basali-bilanga ya Ejipito bazalaki kosalela mabulu oyo bakotaka na makolo mpo na kotinda mai ya Nile na bilanga ya lolenge — eloko moko te oyo ekokani na bangomba ya Kanana oyo mbula ezali kosopela. Kasi mokili oyo bozali kokatisa mpo na kozwa yango ezali bangomba na bibwele, ezali komela mai ya mbula ya likolo. Mokili oyo Tata na bino azali kobatela ; miso ya Tata na bino ezali na yango ntango nyonso, uta ebandeli ya mobu tii suka ya mobu. Soki bokoyoka penza mitindo oyo napesi bino lelo — bolinga Tata na bino mpe bosalela Ye na motema na bino mobimba mpe na molimo na bino mobimba. Nakopesa mokili na bino mbula na tango na yango, ya liboso mpe ya nsuka, mpo ete bosangisa ngano na bino, vinu na bino ya sika mpe mafuta na bino. b b v14 Mbula ya liboso etumbaka na ebandeli ya eleko ya kokona mpo na kolembisa mabele ; mbula ya nsuka eyaka mwa moke liboso ya kokata mbuma. Nakopesa matiti na elanga na bino mpo na bibwele na bino, mpe bokolia mpe botonda. Bomikebisa mpo ete motema na bino ekosama te, mpe bobaluka te, bosalela banzambe mosusu te mpe bofukama liboso na bango te, mpo ete nkanda ya Tata na biso ekopela na bino ; akokanga lola — mbula ekozala te, mabele ekobotela mbuma te — mpe bokolimwa noki na mokili ya malamu oyo Tata na biso apesi bino.

Boye botia maloba na ngai oyo na motema mpe na molimo na bino ; bokanga yango lokola elembo na loboko na bino, mpe tika ete yango ezala bikundoli na litama na bino. c c v18 « Bikundoli » ezalaki bakesi mike oyo etiamaki na yango biteni ya Makomi, ekangamaki na litama — momeseno oyo sima bayebaki lokola kolata tefilini (phylacteries). Mobeko oyo emonisi kobatela maloba ya Tata na biso ntango nyonso liboso ya miso na bino. Boteya yango bana na bino — boloba yango tango bofandi na ndako na bino mpe tango bozali kotambola na nzela, tango bolali mpe tango botelemi. Mpe bokoma yango na makonzi ya ekuke ya ndako na bino mpe na baporte na bino, mpo ete bino na bana na bino bobika mikolo molayi na mokili oyo Tata na biso alapaki ndai kopesa na batata na bino, tii tango likolo ekozala likolo ya mabele. Soki bobateli malamu mobeko oyo mobimba napesi bino — mpo na kolinga Tata na bino, kotambola na banzela na Ye nyonso mpe kolanda Ye makasi, bongo Tata na biso akobengana bikolo oyo nyonso liboso na bino, mpe bokozwa bikolo oyo eleki bino monene mpe makasi. Esika nyonso lokasa na bino ekotambola ekozala na bino : ndelo na bino ekozala uta na esobe mpe Libani, uta na Ebale, Efrate, tii na mbu ya mpokwa. d d v24 « Mbu ya mpokwa » ezali Mbu ya Mediterane, oyo ezalaki na ndelo ya mpokwa ya Isalaele. Moto moko te akoka kotelema liboso na bino ; Tata na bino akotia kobanga mpe nsomo ya bino na mokili nyonso oyo bokotambola, lokola Ye alakaki.

Tala, nazali kotia liboso na bino lelo lipamboli mpe elakeli ya mabe : lipamboli, soki bokoyoka mitindo ya Tata na bino oyo napesi bino lelo ; mpe elakeli ya mabe, soki bokoyoka mitindo ya Tata na bino te, kasi bobaluki na nzela oyo napesi bino lelo, mpo na kolanda banzambe mosusu oyo boyebaki te. Tango Tata na bino akokotisa bino na mokili oyo bozali kokota mpo na kozwa yango, bokosakola lipamboli na Ngomba Gerizimi mpe elakeli ya mabe na Ngomba Ebala. Bangomba yango ezali te na ngambo mosusu ya Yordani, epai ya mpokwa, na mokili ya Ba-Kanana oyo bafandi na Araba, liboso ya Giligali, pene ya banzete minene ya More ? Bozali kokatisa Yordani mpo na kokota mpe kozwa mokili oyo Tata na bino apesi bino ; bokozwa yango mpe bokofanda na kati na yango. Boyoka malamu mibeko mpe bikateli nyonso oyo napesi bino lelo.