२ इतिहास 32

32 ¹ या विश्वासू कृत्यांनंतर अश्शूरचा राजा सन्हेरीब याने यहूदावर स्वारी केली, तिच्या तटबंदी असलेल्या नगरांना वेढा घातला आणि ती आपल्यासाठी घेण्याचा त्याने बेत केला. ² सन्हेरीब आला असून यरुशलेमेवर युद्ध करण्याचा त्याचा हेतू आहे, हे जेव्हा हिज्कीयाने पाहिले, ³ तेव्हा नगराबाहेरील झरे बंद करण्याविषयी त्याने आपले अधिकारी व वीर यांचा सल्ला घेतला, आणि त्यांनी त्याला मदत केली. ⁴ पुष्कळ लोक जमले आणि त्यांनी सगळे झरे व देशातून वाहणारा ओढा बंद केला; ते म्हणाले, “अश्शूरच्या राजांनी येऊन विपुल पाणी का मिळवावे?”

⁵ त्याने धैर्य धरून पडलेली सगळी भिंत पुन्हा बांधली, तिच्यावर बुरूज उभारले, बाहेर आणखी एक भिंत बांधली, दावीदनगराचा मिल्लो मजबूत केला आणि विपुल शस्त्रे व ढाली बनवल्या. ^a a v5 मिल्लो म्हणजे दावीदनगराच्या टेकडीच्या उतारावर बांधलेली पायऱ्यांप्रमाणे भर घातलेली व आधारभिंतींची रचना होती. ⁶ त्याने लोकांवर युद्धाचे सेनापती नेमले, त्यांना नगराच्या वेशीच्या चौकात एकत्र केले आणि त्यांना धीर देऊन म्हटले: ⁷ “बलवान व धैर्यशील व्हा. अश्शूरच्या राजाला व त्याच्या सर्व सैन्याला भिऊ नका, घाबरू नका; कारण त्याच्याबरोबर आहेत त्यांच्यापेक्षा आपल्याबरोबर अधिक आहेत. ⁸ त्याच्याबरोबर केवळ मानवी सामर्थ्य आहे; आपल्याबरोबर मात्र आमचा पिता आहे, तो आपल्याला साहाय्य करील व आपल्या लढाया लढेल.” यहूदाचा राजा हिज्कीया याच्या शब्दांवर लोकांनी भरवसा ठेवला.

सन्हेरीब आमच्या पित्याची निंदा करतो

⁹ यानंतर अश्शूरचा राजा सन्हेरीब आपल्या सर्व सैन्यानिशी लाखीशला वेढा घालत असता त्याने आपले सेवक यरुशलेमेस, यहूदाचा राजा हिज्कीया याच्याकडे व तेथील सर्व यहूदाकडे पाठवून सांगितले: ¹⁰ “अश्शूरचा राजा सन्हेरीब असे म्हणतो: यरुशलेमेत वेढ्यात राहून तुम्ही कशावर भरवसा ठेवता? ¹¹ ‘परमेश्वर आमचा देव आपल्याला अश्शूरच्या राजाच्या हातून सोडवील’ असे सांगून हिज्कीया तुम्हांला भुलवीत नाही काय? दुष्काळाने व तहानेने मरावे म्हणून तो तुम्हांला सोपवीत आहे. ¹² याच हिज्कीयाने त्याची उच्चस्थाने व वेद्या काढून टाकल्या आणि यहूदाला व यरुशलेमेला सांगितले, ‘एकाच वेदीपुढे उपासना करा व तिच्यावर अर्पणे जाळा,’ हे नव्हे काय? ¹³ इतर देशांच्या सर्व लोकांना मी व माझ्या पूर्वजांनी काय केले हे तुम्हांला ठाऊक नाही काय? त्या राष्ट्रांच्या देवांना आपला देश माझ्या हातून सोडवता आला काय? ¹⁴ माझ्या पूर्वजांनी ज्या राष्ट्रांचा समूळ नाश केला त्यांच्यांतील कोणत्या देवाला आपल्या लोकांना माझ्या हातून सोडवता आले? मग तुमचा देव तुम्हांला माझ्या हातून कसा सोडवील? ¹⁵ तर हिज्कीयाने तुम्हांला भुलवू नये किंवा फसवू नये, आणि तुम्ही त्याच्यावर विश्वास ठेवू नका; कारण कोणत्याही राष्ट्राच्या किंवा राज्याच्या कोणत्याही देवाला आपल्या लोकांना माझ्या हातून किंवा माझ्या पूर्वजांच्या हातून सोडवता आले नाही—मग तुमचा देव तुम्हांला सोडवील हे तर मुळीच शक्य नाही!”

¹⁶ त्याच्या सेवकांनी आमच्या पित्याविरुद्ध व त्याचा सेवक हिज्कीया याच्याविरुद्ध आणखी पुष्कळ बोलणे केले. ¹⁷ सन्हेरीबाने आमचा पिता, इस्राएलाचा देव, याचा अपमान करणारी पत्रेही लिहिली: ‘राष्ट्रांच्या देवांनी आपल्या लोकांना माझ्या हातून सोडवले नाही; तसाच हिज्कीयाचा देवही आपल्या लोकांना सोडवणार नाही.’ ¹⁸ यरुशलेमेतील भिंतीवरील लोकांना घाबरवावे व भयभीत करावे आणि नगर काबीज करावे म्हणून त्यांनी मोठ्याने यहूदी भाषेत त्यांना आरोळ्या मारल्या. ¹⁹ पृथ्वीवरील लोकांच्या देवांविषयी, म्हणजे मानवी हातांच्या घडणीविषयी बोलावे तसे ते यरुशलेमेच्या देवाविषयी बोलले.

²⁰ तेव्हा हिज्कीया राजा व आमोजाचा पुत्र यशया संदेष्टा यांनी याविषयी प्रार्थना केली आणि स्वर्गाकडे आरोळी मारली. ²¹ मग आमच्या पित्याने एक दूत पाठवला, त्याने अश्शूरच्या राजाच्या छावणीतील प्रत्येक पराक्रमी वीर, सेनापती व अधिकारी यांना मारून टाकले. सन्हेरीब लज्जित होऊन आपल्या देशी परतला, आणि तो आपल्या देवाच्या मंदिरात गेला असता त्याच्याच काही पुत्रांनी तेथे तलवारीने त्याला ठार मारले. ²² अशा प्रकारे आमच्या पित्याने हिज्कीयाला व यरुशलेमेच्या लोकांना अश्शूरचा राजा सन्हेरीब याच्या हातून व इतर सर्वांच्या हातून सोडवले आणि चोहोकडून त्यांचे रक्षण करून त्यांना विसावा दिला. ²³ पुष्कळांनी यरुशलेमेत आमच्या पित्यासाठी अर्पणे आणि यहूदाचा राजा हिज्कीया याच्यासाठी मौल्यवान वस्तू आणल्या; त्यानंतर सर्व राष्ट्रांच्या दृष्टीने हिज्कीया अत्यंत थोर ठरला.

हिज्कीयाचा आजार, गर्व आणि समृद्धी

²⁴ त्या दिवसांत हिज्कीया मरणास टेकेल इतका आजारी पडला; त्याने आमच्या पित्याला प्रार्थना केली, आणि त्याने त्याला उत्तर दिले व एक चिन्ह दिले. ²⁵ पण हिज्कीयाने आपल्यावर झालेल्या उपकाराची फेड केली नाही; त्याचे मन गर्वाने फुगले, म्हणून त्याच्यावर व यहूदावर आणि यरुशलेमेवर क्रोध आला. ²⁶ मग हिज्कीयाने आपल्या मनाच्या गर्वाबद्दल स्वतःला नम्र केले, तो व यरुशलेमेचे लोक नम्र झाले, म्हणून हिज्कीयाच्या दिवसांत आमच्या पित्याचा क्रोध त्यांच्यावर आला नाही.

²⁷ हिज्कीयाला फार मोठे धन व वैभव प्राप्त झाले. त्याने चांदी, सोने, रत्ने, सुगंधी द्रव्ये, ढाली व इतर मौल्यवान वस्तू यांसाठी भांडारे बांधली, ²⁸ धान्य, द्राक्षारस व तेल यांसाठी कोठारे बांधली; गुरांसाठी गोठे व कळपांसाठी बाडे बांधली. ²⁹ त्याने नगरे वसवली आणि पुष्कळ शेरडेमेंढरे व गुरेढोरे मिळवली, कारण आमच्या पित्याने त्याला अतिशय मोठे धन दिले होते. ³⁰ हिज्कीयानेच गीहोनाचा वरचा प्रवाह बंद केला आणि ते पाणी दावीदनगराच्या पश्चिम बाजूला खाली वळवले. त्याने केलेल्या सर्व कामांत त्याला यश आले. ³¹ जेव्हा बाबेलच्या अधिपतींनी देशात घडलेल्या चिन्हाविषयी विचारण्यास दूत पाठवले, तेव्हा त्याची परीक्षा घ्यावी व त्याच्या मनातील सर्व काही जाणावे म्हणून आमच्या पित्याने त्याला एकटा सोडून दिला.

³² हिज्कीयाची बाकीची कृत्ये व त्याची विश्वासू कामे आमोजाचा पुत्र यशया संदेष्टा याच्या दृष्टान्तात, म्हणजे यहूदा व इस्राएल यांच्या राजांच्या पुस्तकात लिहिली आहेत. ³³ हिज्कीया आपल्या पूर्वजांबरोबर निजला आणि दावीदाच्या पुत्रांच्या वरच्या कबरींत त्याला पुरण्यात आले. त्याच्या मरणसमयी सर्व यहूदाने व यरुशलेमेच्या रहिवाश्यांनी त्याचा सन्मान केला. त्याच्या जागी त्याचा पुत्र मनश्शे राजा झाला.