२ इतिहास 25

25 ¹ अमस्या पंचवीस वर्षांचा असताना राजा झाला आणि त्याने यरुशलेमेत एकोणतीस वर्षे राज्य केले. त्याच्या आईचे नाव यहोअद्दान होते; ती यरुशलेमेची होती. ² आमच्या पित्याच्या दृष्टीने जे योग्य होते ते त्याने केले, पण संपूर्ण मनाने नाही. ³ राज्य त्याच्या हाती स्थिर झाल्यावर, त्याने आपल्या राजा असलेल्या वडिलांना ठार मारणाऱ्या सेवकांना जिवे मारले.

⁴ पण त्याने त्यांच्या मुलांना जिवे मारले नाही; कारण मोशेच्या पुस्तकातील नियमशास्त्रात लिहिल्याप्रमाणे, जेथे आमच्या पित्याने आज्ञा दिली होती, “मुलांसाठी आईवडिलांना मारू नये, आणि आईवडिलांसाठी मुलांना मारू नये; प्रत्येक जण आपल्या स्वतःच्या पापासाठी मरावा.”

⁵ अमस्याने यहूदा एकत्र केला आणि सर्व यहूदा व बन्यामीन यांना त्यांच्या पूर्वजांच्या घराण्यांप्रमाणे हजारांचे व शंभरांचे सरदार नेमून व्यवस्थित लावले. त्याने वीस वर्षे व त्यावरील वयाच्या लोकांची गणती केली: भाला व ढाल हाताळणारे, युद्धास योग्य असे तीन लाख निवडक पुरुष निघाले. ⁶ शिवाय त्याने इस्राएलातून एक लाख बलवान योद्धे सुमारे साडेसात हजार पौंड चांदी देऊन कामावर घेतले. ⁷ आमच्या पित्याचा एक माणूस त्याच्याकडे आला व म्हणाला, “हे राजा, इस्राएलाचे सैन्य तुझ्याबरोबर जाऊ देऊ नकोस; कारण आमचा पिता इस्राएलाबरोबर नाही — या सर्व एफ्राइमी लोकांबरोबर नाही. ⁸ तू शौर्याने लढलास तरी, आमचा पिता शत्रूपुढे तुझा पराभव करील; कारण साहाय्य करण्याचे व पराभव करण्याचे सामर्थ्य आमच्या पित्याजवळ आहे.”

⁹ अमस्याने आमच्या पित्याच्या माणसाला विचारले, “पण मी इस्राएलाच्या सैन्याला दिलेल्या साडेसात हजार पौंड चांदीचे काय?” त्याने उत्तर दिले, “आमचा पिता तुला याहून कितीतरी अधिक देऊ शकतो.”

¹⁰ तेव्हा अमस्याने एफ्राइमातून आपल्याकडे आलेल्या सैन्याला घरी परत पाठवले. ते यहूदावर संतापाने पेटले आणि अतिशय रागाने आपल्या घरी परतले.

¹¹ पण अमस्याने धैर्य धरले आणि आपल्या लोकांना घेऊन मिठाच्या खोऱ्यात गेला व सेईराच्या दहा हजार माणसांना ठार मारले. ¹² यहूदाच्या माणसांनी आणखी दहा हजारांना जिवंत धरले, त्यांना कड्याच्या माथ्यावर नेले आणि खाली लोटून दिले; त्यामुळे ते सर्व छिन्नविच्छिन्न झाले. ¹³ इकडे, अमस्याने ज्यांना युद्धात सहभागी होऊ न देता परत पाठवले होते ते सैन्य शोमरोनापासून बेथ-होरोनापर्यंतच्या यहूदाच्या नगरांवर तुटून पडले; त्यांनी तीन हजार लोकांना ठार मारले आणि पुष्कळ लूट घेऊन गेले.

¹⁴ अमस्याने अदोम्यांचा पराभव केल्यावर, तो सेईराच्या लोकांचे देव घेऊन आला आणि त्यांना आपले देव म्हणून स्थापले, त्यांच्यापुढे नमन केले व त्यांच्यासाठी अर्पणे जाळली. ¹⁵ तेव्हा आमच्या पित्याचा राग अमस्यावर पेटला, आणि त्याने एक संदेष्टा त्याच्याकडे पाठवला. तो म्हणाला, “ज्या लोकांच्या देवांना आपल्या स्वतःच्या लोकांना तुझ्या हातातून सोडवता आले नाही, त्या लोकांचे देव तू का शोधतोस?”

¹⁶ तो बोलत असताना राजा त्याला म्हणाला, “आम्ही तुला राजाचा सल्लागार नेमले काय? थांब! तू कशाला मार खावास?” तेव्हा संदेष्टा थांबला, पण म्हणाला, “तू हे केलेस व माझा सल्ला मानला नाहीस, म्हणून आमच्या पित्याने तुझा नाश करण्याचे ठरवले आहे, हे मला ठाऊक आहे.”

¹⁷ यहूदाचा राजा अमस्या याने सल्लामसलत केली आणि इस्राएलाचा राजा, येहूचा नातू, यहोआहाजचा पुत्र योवाश याच्याकडे निरोप पाठवला, “ये, आपण एकमेकांशी समोरासमोर युद्धात भिडू.”

¹⁸ इस्राएलाचा राजा योवाश याने यहूदाचा राजा अमस्या याला उत्तर दिले, “लबानोनातील एका काटेरी झुडपाने लबानोनातील गंधसरूला सांगितले, ‘तुझी मुलगी माझ्या मुलाला बायको म्हणून दे.’ पण लबानोनातील एक रानपशू तेथून गेला आणि त्याने त्या काटेरी झुडपाला तुडवले. ¹⁹ तू म्हणतोस, ‘पाहा, मी अदोमाला पराभूत केले,’ आणि तुझे मन गर्वाने फुगले व बढाया मारू लागले. आपल्या घरीच राहा. तू व तुझ्याबरोबर यहूदा, तुम्ही कशाला संकट ओढवून घेऊन पडता?”

²⁰ पण अमस्याने ऐकले नाही — हे आमच्या पित्याकडून घडले होते; कारण त्यांनी अदोमाचे देव शोधले होते, म्हणून त्यांना शत्रूच्या हाती द्यावे असे त्याने ठरवले होते. ²¹ तेव्हा इस्राएलाचा राजा योवाश स्वारी करून वर आला, आणि तो व यहूदाचा राजा अमस्या यहूदातील बेथ-शेमेश येथे समोरासमोर भिडले. ²² इस्राएलाकडून यहूदाचा पराभव झाला, आणि प्रत्येक जण आपापल्या घरी पळून गेला.

²³ इस्राएलाचा राजा योवाश याने यहूदाचा राजा, यहोआहाजचा नातू, योवाशचा पुत्र अमस्या याला बेथ-शेमेश येथे धरले, त्याला यरुशलेमेस नेले, आणि एफ्राइम वेशीपासून कोपऱ्याच्या वेशीपर्यंत — सुमारे सहाशे फूट — तिचा तट पाडून टाकला. ²⁴ ओबेद-अदोमाच्या देखरेखीखाली आमच्या पित्याच्या मंदिरात सापडलेले सर्व सोने, चांदी व पात्रे, तसेच राजवाड्यातील खजिना व ओलीस ठेवलेले लोक घेऊन तो शोमरोनास परतला.

²⁵ इस्राएलाचा राजा, यहोआहाजचा पुत्र योवाश मरण पावल्यानंतर यहूदाचा राजा, योवाशचा पुत्र अमस्या पंधरा वर्षे जगला. ²⁶ अमस्याची बाकीची कृत्ये, पहिल्यापासून शेवटपर्यंत, यहूदा व इस्राएल यांच्या राजांच्या पुस्तकात लिहिलेली नाहीत काय? ²⁷ अमस्याने आमच्या पित्याच्या मागे चालण्याचे सोडून दिल्यानंतर, यरुशलेमेत त्याच्याविरुद्ध कट रचला गेला, आणि तो लाखीशास पळून गेला. पण त्यांनी तेथेही त्याच्यामागे माणसे पाठवली व त्याला ठार मारले. ²⁸ त्यांनी त्याला घोड्यांवर घालून परत आणले आणि यहूदाच्या नगरात त्याच्या पूर्वजांबरोबर पुरले.