આપણા પિતાનો દીવો
માપ અને હેતુઓનો અધ્યાય: મશ્કરી કરતો દ્રાક્ષારસ, પ્રામાણિક ત્રાજવાં, ભાવ ઘટાડીને પછી પોતાના સોદાની બડાઈ મારતો ખરીદનાર, અને વહેલા પડાવી લીધેલા વારસા. તે સ્વીકારે છે કે કોઈ શુદ્ધ હૃદયનો દાવો કરી શકતું નથી, અને માણસના આત્માને આપણા પિતાનો દીવો કહે છે, જે અંતરના ઊંડાણોને તપાસે છે.
20 1દ્રાક્ષાસવ ઠઠ્ઠો કરનાર છે, દારૂ ઝઘડો કરાવનાર છે; અને જે તેનાથી લથડે છે તે શાણો નથી. 2રાજાનો ત્રાસ સિંહની ગર્જના જેવો છે; જે તેને ગુસ્સે કરે છે તે પોતાનો જીવ ગુમાવે છે. 3ઝઘડાથી દૂર રહેવું એ માણસને માટે માન છે, પણ દરેક મૂર્ખ ઝઘડો કરવા ઉતાવળો હોય છે. 4આળસુ માણસ પાનખરમાં ખેડતો નથી; તેથી કાપણી વખતે તે પાક શોધે છે પણ કંઈ મળતું નથી. 5માણસના હૃદયના ઇરાદા ઊંડાં પાણી જેવા છે, પણ સમજણવાળો તેને બહાર કાઢી લાવે છે. 6ઘણા માણસો પોતાના અવિચળ પ્રેમની જાહેરાત કરે છે, પણ વિશ્વાસુ માણસ કોણ શોધી શકે? 7નેક માણસ પોતાની પ્રામાણિકતામાં ચાલે છે; તેના પછી તેનાં સંતાનો આશીર્વાદિત છે! 8ન્યાયાસન પર બેઠેલો રાજા પોતાની આંખોથી સર્વ દુષ્ટતાને ઊપણી કાઢે છે. 9કોણ કહી શકે, “મેં મારું હૃદય શુદ્ધ રાખ્યું છે; હું મારા પાપથી શુદ્ધ થયો છું”? 10જુદાં જુદાં વજન અને જુદાં જુદાં માપ—આપણા પિતા એ બન્નેને ધિક્કારે છે. 11બાળક પણ પોતાનાં કાર્યોથી ઓળખાય છે, એથી કે તેનું વર્તન શુદ્ધ અને સાચું છે કે નહિ. 12સાંભળનાર કાન અને જોનાર આંખ—આપણા પિતાએ એ બન્ને બનાવ્યાં. 13ઊંઘ પર પ્રેમ ન કર, નહિ તો તું ગરીબ થઈ જશે; તારી આંખો ઉઘાડ, તો તારી પાસે પુષ્કળ રોટલી થશે. 14“નકામું, નકામું!” એમ ખરીદનાર કહે છે—પછી તે ચાલ્યો જઈને પોતાના સોદાની બડાઈ મારે છે. 15સોનું અને પુષ્કળ ઝવેરાત છે, પણ જ્ઞાન બોલનાર હોઠ એ દુર્લભ ખજાનો છે. 16જે અજાણ્યા માટે જામીન થાય છે તેનું વસ્ત્ર લઈ લે; જ્યારે તે પરદેશીઓ માટે એમ કરે ત્યારે તેને ગીરે રાખ. 17છેતરપિંડીથી મેળવેલી રોટલી મીઠી લાગે છે, પણ પછી મોં કાંકરાથી ભરાઈ જાય છે. 18સલાહથી યોજનાઓ સ્થાપિત થાય છે; તેથી ડહાપણભરી દોરવણીથી જ યુદ્ધ કર. 19ચાડી કરનાર ગુપ્ત વાત ઉઘાડી પાડે છે; તેથી બકબક કરનારની સોબત ન રાખ. 20જે પોતાના પિતા કે માતાને શાપ આપે છે—તેનો દીવો ઘોર અંધકારમાં હોલવી નંખાશે. 21આરંભમાં બહુ ઉતાવળે મેળવેલો વારસો અંતે આશીર્વાદિત થશે નહિ. 22એમ ન કહે, “હું દુષ્ટતાનો બદલો દુષ્ટતાથી વાળીશ.” આપણા પિતાની રાહ જો, તો તેઓ તને છોડાવશે. 23આપણા પિતા જુદાં જુદાં વજનને ધિક્કારે છે, અને કપટી ત્રાજવાં સારાં નથી. 24માણસનાં પગલાં આપણા પિતા દોરે છે; તો પછી કોઈ પોતાનો માર્ગ કેવી રીતે સમજી શકે? 25કોઈ વસ્તુ ઉતાવળે સમર્પણ કરવી અને પછી જ માનતા પર ફરી વિચારવું એ ફાંદો છે. 26ડાહ્યો રાજા દુષ્ટોને ઊપણી કાઢે છે અને તેમના પર ઝૂડવાનું પૈડું ફેરવે છે. 27માણસનો આત્મા આપણા પિતાનો દીવો છે, જે અંતરના દરેક ભાગને તપાસે છે. 28અવિચળ પ્રેમ અને વિશ્વાસુપણું રાજાનું રક્ષણ કરે છે; અવિચળ પ્રેમથી તેનું સિંહાસન ટકી રહે છે. 29જુવાનોનો મહિમા તેમનું બળ છે, પણ વૃદ્ધોની શોભા પાકા વાળ છે. 30ઘા કરનારા ફટકા દુષ્ટતાને ઘસી કાઢે છે, અને મારપીટ અંતરના ભાગોને શુદ્ધ કરે છે.