Tir ustidan marsiya

Tir ustidan marsiya: u qaragʻay taxtalaridan yasalgan, sadr daraxtidan machtali, Misr zigʻiridan yelkanli, har tomondan kelgan nomlari aytilgan savdo hamkorlari tomonidan dengizchilar va mollar bilan taʼminlangan ulugʻvor kema sifatida tasvirlanadi. Sharq shamoli uni dengiz oʻrtasida parchalaydi, qirgʻoqdagi dengizchilar esa boshlariga tuproq sochib, shu qoʻshiqni kuylaydilar.

27-bob.

Otamizning kalomi menga shunday keldi:

“Endi sen, ey inson oʻgʻli, Tir ustidan marsiya ayt, dengiz darvozalarida yashovchi, koʻplab qirgʻoqlardagi xalqlar bilan savdo qiluvchi Tirga ayt: Hukmron Ota shunday demoqda: «Ey Tir, sen: “Men goʻzallikda benuqsonman”, deb aytgansan.» Sening hududlaring dengizlar qoʻynidadir; quruvchilaring goʻzalligingni kamolga yetkazdi. Barcha taxtalaringni Senir archalaridan yasadilar; senga machta yasash uchun Livandan sadr daraxtini olishdi. Eshkaklaringni Boshan emanlaridan yasadilar; Kipr qirgʻoqlaridan keltirilgan sarv yogʻochiga fil suyagi qadab, palubangni yasadilar. Yelkaning Misrdan keltirilgan nozik, naqshinkor zigʻir matosidan edi, u senga bayroq boʻlib xizmat qilardi; soyaboning Elisha qirgʻoqlaridan keltirilgan havorang va argʻuvon matodan edi. Sidon va Arvad aholisi sening eshkakchilaring edi; ey Tir, oʻz mohir kishilaring senda rulchi boʻlib edilar. Gebal oqsoqollari va uning mohir kishilari choklaringni berkitib, kemangda edilar; dengizdagi barcha kemalar oʻz dengizchilari bilan mollaringni ayirboshlash uchun oldingga kelardi. Fors, Lud va Put sening qoʻshiningda edilar, ular sening jangchilaring edi. Ular qalqon va dubulgʻalarini devorlaringga osib, senga salobat baxsh etardi. Arvad kishilari va oʻz qoʻshining atrofdagi devorlaring ustida edi, Gammadliklar esa minoralaringda edilar. Ular qalqonlarini atrofma-atrof devorlaringga osib qoʻyishdi; ular goʻzalligingni kamolga yetkazdilar.

“Tarshish sening har turdagi moʻl-koʻl boyliging evaziga sen bilan savdo qilar, mollaringga kumush, temir, qalay va qoʻrgʻoshin ayirboshlardi.

“Yavon, Tubal va Meshek odamlar hamda bronza buyumlar bilan sen bilan savdo qilardi.

“Bayt-Togarmaliklar mollaringga ot, jang otlari va xachirlar ayirboshlardi.

“Dedan kishilari sen bilan savdo qilardi; koʻplab qirgʻoqlar sening bozorlaring edi, ular senga fil suyagi va qora yogʻoch toʻlardi.

“Aram sening moʻl-koʻl mollaring evaziga sen bilan savdo qilar, mollaringga feruza, argʻuvon mato, naqshinkor mato, nozik zigʻir mato, marjon va yoqutlar ayirboshlardi.

“Yahudo va Isroil sen bilan savdo qilardi: ular Minnit bugʻdoyi, talqon, asal, moy va malham berardi.

“Damashq sening koʻp mollaring va har turdagi ulkan boyliging evaziga Xelbon sharobi hamda Zahar juni bilan sen bilan savdo qilardi. Uzaldan kelgan Vedan va Yavon mollaringga savdo qilardi; sening mollaring orasida toblangan temir, kassiya va igʻir bor edi.

“Dedan sen bilan minish uchun egar yopinchiqlari bilan savdo qilardi.

“Arabiston va Qedarning barcha beklari sening xaridorlaring edi; ular qoʻzi, qoʻchqor va echkilar bilan savdo qilardi.

“Shabo va Raama savdogarlari sen bilan savdo qilardi; ular mollaringga eng aʼlo ziravorlar, har xil qimmatbaho toshlar va oltin toʻlardi.

“Xoron, Kanne va Adan, Shabo, Ashshur va Kilmad savdogarlari sen bilan savdo qilardi. Ular sening bozoringda chiroyli kiyimlar, havorang va naqshinkor matolar, arqonlar bilan bogʻlab mahkamlangan rang-barang gilamlar bilan sen bilan savdo qilardi. Tarshish kemalari karvon boʻlib mollaringni tashirdi. Shunday qilib, sen dengizlar qoʻynida toʻlib-toshding va ogʻir yuklar bilan lim-lim boʻlding. Eshkakchilaring seni ulkan suvlar ichiga olib chiqdi; sharq shamoli seni dengizlar qoʻynida parchalab tashladi. Sening boyliging, buyumlaring, savdo mollaring, dengizchilaring va rulchilaring, chok berkituvchilaring, mol sotuvchilaring, kemangdagi barcha jangchilaring va bordagi barcha odamlar bilan birga halokating kuni dengizlar qoʻyniga choʻkib ketadi. Rulchilaringning faryodi ovozidan atrofdagi dalalar larzaga keladi. Eshkak eshuvchilarning barchasi, dengizchilar va dengizning barcha rulchilari kemalaridan tushadi; ular quruqlikda turadi, sen uchun ovozlarini koʻtarib, achchiq-achchiq yigʻlaydi. Ular boshlariga tuproq sochib, kul ichida agʻanaydi; ular sen uchun boshlarini taqir qirib, motam libosini kiyadi, jon achchigʻida, achchiq nola bilan sen uchun yigʻlaydi. Nola chekib, ular sen uchun marsiya aytadi va sen uchun motam tutib, shunday deydi: «Dengiz oʻrtasida sukutga choʻkkanga oʻxshagan, Tirga oʻxshagan kim bor edi?» Mollaring dengizlardan chiqib ketganda, koʻp xalqlarni qondirarding; moʻl-koʻl boyliging va mollaring bilan yer yuzining shohlarini boy qilarding. Endi esa sen dengizlarda parchalanding, suvlarning qaʼrida gʻarq boʻlding; mollaring va kemangdagi barcha odamlar sen bilan birga choʻkib ketdi. Qirgʻoqlarning barcha aholisi sendan dahshatga tushdi, ularning shohlari qoʻrquvdan titraydi; yuzlari burishib ketgan. Xalqlar orasidagi savdogarlar senga qarab hushtak chaladi; sen dahshatga aylanding va abadiy yoʻq boʻlib ketasan.”